ဘုန်းကြီးကျောင်းငရဲခန်းမှာ လပေါင်းများစွာ

မတရားကျင့်ခံခဲ့ရသည်ဟူသော မိန်းကလေးတစ်ဦးကို မကြာသေးခင်က သူ၏ နေအိမ်အနီး တွေ့ရစဉ် (ဓာတ်ပုံ - Myanmar Now)
မတရားကျင့်ခံခဲ့ရသည်ဟူသော မိန်းကလေးတစ်ဦးကို မကြာသေးခင်က သူ၏ နေအိမ်အနီး တွေ့ရစဉ် (ဓာတ်ပုံ - Myanmar Now)

ပုသိမ် — ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး ငွေဆောင်ကမ်းခြေသို့သွားရာလမ်းဘေးရှိ အိမ်လေးတစ်လုံးတွင် ကျေးရွာ အုပ်ချုပ်ရေးခေါင်းဆောင်များနှင့် အမျိုးသမီးတချို့ ကြမ်းပြင်ပေါ်တွင် ထိုင်နေကြသည်။  သားရေကွင်းကို လက်ချောင်းများတွင် ရစ်ပတ် ဆော့ကစားနေသော ဆယ်နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးတစ်ဦးလည်း သူတို့နှင့်အတူ ရှိနေသည်။

ဤကလေး အပါအဝင် မူလတန်းကျောင်းသူ ၄ ဦး ရွာ၏ တစ်ပါးတည်းသောဘုန်းကြီး၏ ကျောင်းတွင် လပေါင်းအတန်ကြာ သွားရောက်နေထိုင်စဉ် လိင်ကျွန်ပမာ ပြုမူခံရမှုများ အကြောင်းကို ၎င်းတို့က ဝမ်းနည်းတုန်လှုပ်စွာ ပြောပြနေကြသည်။

ကလေးများ နေ့ခင်းဘက်တွင် စာသင်ကျောင်းသွား၊ ကျောင်းဆင်းလျှင် အနီးရှိ ဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ ပြန်ကာ ဝေယျာဝစ္စ လုပ်ကိုင်၊ စာကျက်၊ အိပ်စက်နေသည်ဟု တစ်မိုင်ခန့်အကွာမှ မိဘများက ယူဆခဲ့ကြသည်။ အံ့သြထိတ်လန့်ဖွယ် ဖြစ်ရပ်များအကြောင်းက ကလေးများ နွေကျောင်းပိတ်ရက်အိမ်ပြန်ရောက်ပြီး ရက်အတန်ကြာမှ ပေါ်ပေါက်လာသည်။

ကလေးတို့၏ဖြစ်ရပ်အကြောင်း ရုတ်တရက် ကြားလိုက်ရသည့်နေ့ကဆိုလျှင် လွန်စွာ စိတ်ဆိုး၊ ဒေါသ ဖြစ်ခဲ့ရပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ အရောက်ပြေးသွားရန်ပင် စဉ်းစားမိသည်ဟု ဆယ်နှစ်သမီး၏မိခင်က ဆိုသည်။

“လူဆိုရင်တော့ အဲ့ဒီနေ့ကတည်းက ဓားနဲ့ တက်ခုတ်တယ်။ ဘုန်းကြီးဆိုတော့ လုပ်လို့မရဘူးလေ” ဟု ဆယ်နှစ်သမီး၏ မိခင်က မချိတင်ကဲပြောသည်။

မူလတန်းကျောင်းတက်နေသည့် မိန်းကလေးများ အကြိမ်ကြိမ် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားခံရခြင်းမှာ မိသားစုများ ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှု၊ ယုံလွယ်မှုတို့ကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ထိုကလေးတို့၏ မိဘအုပ်ထိန်းသူများက ပြောကြသည်။

ချို့တဲ့၊ ပညာမဲ့ခြင်း

ဆယ်နှစ်သမီး၏ အိမ်သည် စာသင်ကျောင်းနှင့် တစ်မိုင်ဝန်းကျင် ကွာဝေးသည်။ စက်ဘီးဝယ်စီးနိုင်လျှင်ပင် ထိုလမ်းမှာ ကုန်းတက်ကုန်းဆင်းများသဖြင့် သွားလာရ ခက်ခဲလှသည်။ မိသားစုတစ်နေ့ဝင်ငွေမှာ ထောင်ဂဏန်းအနည်းငယ်မျှဖြစ်သောကြောင့်  ဆိုင်ကယ်တက္ကစီဖြင့် ကျောင်းပို့ရန် မစဉ်းစားကြချေ။

ဤအခြေအနေတွင် ဘုန်းကြီးက ၎င်းထံသို့ ကလေးပို့ထားရန် ကမ်းလှမ်းခဲ့ရာ မိဘတို့က  ရင်သွေး ၅ ဦးထဲမှ အကြီးဆုံးဖြစ်သော ဆယ်နှစ်သမီးကို ဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ ဝမ်းသာအားရ ပို့လိုက်သည်။

ပုသိမ်မြို့မှ ၁၉ မိုင်ခန့် ဝေးကွာသည့် ရေသိုးရွာရှိ  ၎င်းတို့၏ ဆယ်ပေပတ်လည် တဲအိမ်ငယ်သည် အမိုးအကာ စုံလင်ခြင်း မရှိပေ။ ဒေသခံ အများစုကဲ့သို့ ထင်းခုတ်၊ မီးသွေးဖုတ်  အပါအဝင် ကျပန်းအလုပ်မျိုးစုံ လုပ်ကိုင်ကြသည်။  အလုပ်အကိုင် စုံလင်သော်လည်း ဝင်ငွေနည်းလှသောကြောင့် ပင်လယ်ငါးဟင်း ချက်သည့်နေ့သည် မိသားစုအတွက် အပျော်ရွှင်ဆုံးနေ့များထဲတွင် ပါဝင်သည်။  

နောက်ထပ်ကလေးတစ်ဦးမှာ ရေသိုးမှပင် ဖြစ်ပြီး ၁၂ နှစ်အရွယ် ရှိပြီဖြစ်သည်။ မိသားစုဝင် ၄ ဦးသာရှိသော သူတို့အိမ်သည် တခြားအိမ်များထက် ပိုမို အမြင်တင့်တယ်နေသောကြောင့် ဝင်ငွေပိုကောင်းသည့် မိသားစုဟု ထင်စရာရှိသည်။ သို့သော်လည်း သူ၏ မိဘများသည် အခြားသော ဒေသခံများနည်းတူ ရုန်းကန်နေရသူများပင်။

အိမ်နှင့် ဝေးကွာစဉ် ကြမ္မာဆိုးကြုံခဲ့ရသူများထဲမှ  အခြား နှစ်ဦးမှာ ရေသိုးရွာနှင့် တစ်မိုင်ခန့်ဝေးသည့် နေရာတွင် နေထိုင်ကြသူများ ဖြစ်သည်။ မဒေါ့ကုန်းရွာမှ အဆိုပါ ၁၄ နှစ်နှင့် ဆယ်နှစ်အရွယ် ညီအစ်မ၏ မိသားစုသည်လည်း နေ့စဉ် ဝင်ငွေ ၃,ဝဝဝ မှ ၅,ဝဝဝ  ကြားသာရှိသည့်အတွက် ၎င်းတို့ကျောင်းတက်စရိတ် မလွယ်ကူပေ။

၎င်းတို့၏မိဘများက ဦးနန္ဒသီရိကို ဘုန်းကြီးမဖြစ်ခင်က ရင်းနှီးခဲ့ဖူးခြင်း၊  ကျောင်းစရိတ်တာဝန်ယူမည်ဟု သဘောတူခြင်းတို့ကြောင့် သမီးနှစ်ဦးကို ယုံကြည်စွာ အပ်နှံခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

ဤသို့ဖြင့် မိန်းကလေးများသည် ပညာရေးအတွက် မိဘအိမ်မှ စိတ္တသုခဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ သွားရောက်နေထိုင်ကြသူများ ဖြစ်လာသည်။  

ရွာထိပ် ရေသိုးချောင်းအနီး မြေနှစ်ဧက ပေါ်တွင်တည်ရှိသည့် ထိုကျောင်းအတွင်း ပေ ၂ဝ ပတ်လည်ခန့်ရှိမည့်  သစ်သား ကျောင်းဆောင်တွင် သူတို့ နေထိုင်ကြသည်။ ပျဉ်ခင်းထားသော ထိုကျောင်းဆောင်တွင် သီးသန့်ဖွဲ့ထားသော အခန်းတစ်ခန်းရှိရာ ကျက်သရေခန်းဟု ခေါ်ကြသည်။ ညဘက်ရောက်လျှင် ဘုန်းကြီးက ထိုအခန်းအတွင်း၊ မိန်းကလေးများက အခန်းအနီး၊ ကိုရင်တစ်ပါးနှင့် ယောကျ်ားလေးများက မလှမ်းမကမ်းတွင် အိပ်စက်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။

ကျက်သရေခန်း ဆိုသည်မှာ ဘုန်းကြီးကျောင်းတွင် အစားအစာနှင့် အခြား အလှူခံရရှိထားသော ပစ္စည်းတချို့ သိုလှောင်သည့်နေရာဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း မိန်းကလေးများအတွက်မူ ထိုအခန်းသည် မကြာခဏဆိုသလိုပင် ငရဲခန်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။  

ငရဲခန်း

၂ဝ၁၇ ဇွန်လ ကျောင်းစတက်ကြပြီးတစ်ပတ်ခန့်အကြာတွင် ဘုန်းကြီးက ၎င်းတို့ကို စတင် လိင်ဆက်ဆံခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ နေ့ညမရွေး ၎င်းလိင်ဆက်ဆံလိုသည့်အခါတိုင်း “ရဲဘော်တို့..မာဆတ်” ဟုဆိုကာ နှစ်ယောက်သုံးယောက်ခန့်ကို ခေါ်နှိပ်ခိုင်းသည်၊ ထိုတစ်ကြိမ်အတွက် သူ၏ သားကောင် ဖြစ်လာမည့်သူမှာ အခန်းထဲမှ နောက်ဆုံးထွက်ရသူဖြစ်သည်ဟု မိန်းကလေးတို့၏ ပြောဆိုချက်အရ သိရသည်။

နေ့ခင်းဘက် အနိုင်ကျင့်မှုများမှာ ယောက်ျားလေးတို့ ကျောင်းအပြင်ဘက်တွင် ဆော့ကစားလေ့ရှိသည့် အချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်ပြီး ကျောင်းဆောင်အတွင်း ဝင်လာပါကလည်း နှင်ထုတ်ခံ ရသည်ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက ပြောသည်။

“ကျောင်းပေါ်တက်လာရင် မင်းတို့ခြေထောက်က သဲတွေနဲ့၊ ကျောင်းပေါ်မတက်နဲ့၊ သွား … မင်းက ထမင်းသွားချက်၊ ရေသွားခပ်ဆိုပြီး သူလုပ်ချင်တဲ့တစ်ယောက်ကို ခေါ်ထားတယ်” ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက ပြောပြပြီး  သက်ပြင်းရှည်တစ်ချက် ချလိုက်သည်။

အဓမ္မပြုကျင့်စဉ် အခြားတစ်ဦးကို ကင်းစောင့်ခိုင်းထားကြောင်း၊ မိဘများကို အသိပေးပါက အရိုက်ခံရမည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ကြောင်း၊ အဓမ္မပြုကျင့်စဉ် ကွန်ဒုံး အသုံးပြုခြင်းမရှိကြောင်း ကလေးများက ပြောသည်။

၁၄ နှစ် သမီးသည်လည်း ကျောင်းရောက်ပြီး  တစ်ပတ်ခန့် အကြာတွင် အဓမ္မကျင့်ခံရသည်ဟု ဆိုသည်။

“ဆရာတော့် မျက်နှာမှာချွေးတွေနဲ့။ သမီးက ဘာလုပ်မလို့လဲဘုန်းဘုန်းလို့ မေးတော့ သမီးကို ဘာမှမပြောဘူး။ ပြီးတော့ ဆရာတော်က သင်းပိုင်မချွတ်ဘဲ သမီးကိုလုပ်တယ်”  ဟု ၁၄ နှစ် သမီးက ဒူးနှစ်ဖက်ကို လက်နှင့်သိုင်းကာ ခြေဖဖိုးပေါ်မှထဘီစလေးကို ဆွဲလိမ်ကာ ပြောပြသည်။

ထိုကဲ့သို့ ပြုကျင့်ခံရပြီးတိုင်း မိန်းမကိုယ်မှ သွေးထွက်ကာ အလွန်နာကျင်ရသည်ဟု မျက်ရည်ဝဲနေသော ၁၄ နှစ် သမီးက ဆိုသည်။

“တစ်ခါတလေ လမ်မလျှောက်နိုင်ဘူး။ ခြေထောက်တွေက တန်းနေတယ်” ဟု သူက မျက်လွှာချကာ ပြောပြသည်။ သူ့စကားသံက တစ်ချက်တစ်ချက် သိသိသာသာ တိမ်ဝင်သွားတတ် သည်။

စတုတ္ထတန်း တစ်နှစ်လုံး  အတန်းဖော်များ အပါအဝင် မည်သူ့ကိုမျှ ဖွင့်မပြောခဲ့ဟု ဆိုသည်။ သူက သူ့ထက် ၄ နှစ် ငယ်သော ညီမဖြစ်သူလည်း စော်ကားခံခဲ့ရသည်ဟု ပြောသည်။ 

ကာယကံရှင်ကို ဆက်လက် တွေ့ဆုံ မေးမြန်းရာတွင်မူ မေးခွန်းများကို ပြန်လည် ဖြေဆိုခြင်း မရှိပေ။

အဓမ္မကျင့်ခံခဲ့ရသည့် ကလေးများအနက် အဖွံ့ထွားဆုံး ဖြစ်သော ၁၄ နှစ် သမီးတွင်  ကိုယ်ဝန်ရှိသည့်လက္ခဏာ မတွေ့ရကြောင်း ၎င်း၏ ဖခင်ထံမှ သိရသည်။

“သူ့မြေးအရွယ် ကလေးငယ်လေးတွေပါ။ ဒီအရွယ်ကလေးတွေကိုတော့ သူ ဒီလို မလုပ်သင့်ပါဘူး” ဟု ၎င်းက ဆို့နင့်စွာ ပြောသည်။

၁၄ နှစ် သမီးသည် တခြားသူနှင့်မျက်လုံးချင်းဆုံ စကားမပြောရဲသည်မှာ အတန်ကြာပြီဟု အစ်မဖြစ်သူက ဆိုသည်။

“ကျောင်းပိတ်ရက်ပြန်လာလို့ သူ့ကြည့်ရင် ထိုင်းမှိုင်းနေတာပဲ။ အပျိုစဖြစ်လို့ ဒီလိုဖြစ်တယ်လို့ပဲ ကိုယ်တွေကတော့ ထင်ခဲ့တာပေါ့” ဟု သူက ဆိုသည်။

မကြာသေးခင်က ထိုဒေသသို့ သွားရောက်ခဲ့သော ခရီးစဉ်အတွင်း ကျန်မိန်းကလေး နှစ်ဦးကို ဆက်သွယ် တွေ့ဆုံနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ။

ကျောင်းတွင် နေထိုင်ခဲ့သော ယောက်ျားလေးများအနက်မှ တစ်ဦးကို တွေ့ဆုံမေးမြန်းခွင့် ရခဲ့သည်။ ကျက်သရေခန်းအတွင်း မတရားကျင့်မှုများ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည် ဟူသော မိန်းကလေးများ၏ စွပ်စွဲချက်နှင့် ပတ်သက်ပြီး မသိရှိကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ကျေးရွာအုပ်ချုပ်ရေး တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးဖြစ်သော ဦးစောဝင်းက ကျောင်းတွင် ယောကျာ်းလေး၊ မိန်းကလေး စုစုပေါင်း ၁၁ ဦး နေထိုင်ခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ယခုအခါ ကျောင်းတွင် မည်သူမျှ နေထိုင်ခြင်း မရှိဘဲ ခြံတံခါးကို ရွာလူကြီးတို့က သော့ခတ်ထားသည်။

ဦးနန္ဒသီရိ ဘယ်သူလဲ

ဦးနန္ဒသီရိ ရေသိုးကျေးရွာသို့ ရောက်နေသည်မှာ ဆယ်နှစ်ဝန်းကျင်ခန့် ရှိပြီဟု ဒေသခံတို့က ခန့်မှန်းသည်။

ရွာရောက်ပြီး ၃ နှစ်ကြာသည့်အခါ စိတ္တသုခကျောင်းတွင် ရဟန်းခံသည်။ လွန်ခဲ့သည့် ၅ နှစ်က ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ပျံလွန်တော်မူသွားရာ သူက ထိုကျောင်း၏ တာဝန်ခံ အလိုအလျောက် ဖြစ်သွားကြောင်း၊ သူ့လက်ထက်တွင် ကျောင်းသို့ လှူဒါန်းကြသည့် ဆွမ်းနှင့် ဝတ္ထုပစ္စည်း လျော့နည်းသွားကြောင်း ဒေသခံတချို့က ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့်ရက်ပိုင်းအတွင်းက ရွာသားတချို့ကို မေးမြန်းကြည့်ရာ ဦးနန္ဒသီရိ မည်သည့်ဒေသမှ ရောက်လာမှန်း မသိကြဟု ဆိုကြသည်။

Myanmar Now က ဖတ်ရှုရသော ရဲမှတ်တမ်းတစ်ခုတွင် ဦးနန္ဒသီရိ၏ အမည်ကွဲများနှင့် အသက်ကို "ဥူးနန္ဒသီရိ (ခ) ဦးလူလေး (ခ) ဦးခင်မောင်ဦး အသက် (၅၆) နှစ်" ဟု ဖော်ပြထားသည်။

ထိုမှတ်တမ်းမှာ သူ့ကို တွေ့သည့်နေရာတွင် ဖမ်းဆီးရန် ရဲစခန်းအများအပြားသို့ အကြောင်းကြားသော ပေးစာ ဖြစ်သည်။ ထိုစခန်းတို့မှာ ပုသိမ်ဝန်းကျင်ရဲစခန်းများအပြင် စစ်ကိုင်း နှင့် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး လှည်းကူးမြို့နယ် ရဲစခန်းလည်း ပါဝင်သည်။ စုံစမ်းဆဲ ကာလတွင် ဦးနန္ဒသီရိအကြောင်း ဖြေကြားရန် အဆင်သင့်မဖြစ်သေးဟု ပုသိမ်ဝန်းကျင်မှ တာဝန်ကျ ရဲအရာရှိများက ပြောကြသည်။

ဦးနန္ဒသီရိသည် ကျောင်းမြေတွင်ရှိနေသော ဆက်သွယ်ရေးတာဝါတိုင်ကြောင့် ပုံမှန်ဝင်ငွေ ရနေပြီး နှစ်စဉ် ကထိန်ပွဲတော်ကာလ  ရောက်တိုင်း ငွေဆောင်မြို့ဘက်မှ လှူဒါန်းငွေမှာ ၁ဝ သိန်းကျော်အထိ ရှိတတ်သည်ဟု ထိုကျောင်းတွင် ၂ နှစ်ကြာ သာသနာ့ဘောင် ဝင်ဖူးသည့် ဒေသခံ ဦးလှအေးက ပြောသည်။

တိုင်းရင်းဆေးဆရာလက်မှတ်ကိုင်ဆောင်ထားသည်ဟုဆိုသော ဦးနန္ဒသီရိထံ ရပ်နီးရပ်ဝေးမှ လာရောက်ပြီး ကုသမှုခံယူသူများ ရှိသည်ဟု သူက ဆက်ပြောသည်။

မိန်းကလေးများ ကျောင်းသို့ လာရောက် နေထိုင်ပြီး ရက်များမကြာမီ သူ၏ အခန်းထဲတွင် မိန်းကလေးတချို့ကို တွေ့ရကြောင်း၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိပါးနှောက်ယှက်နေသည်ကို တွေ့ရသဖြင့် ကန့်ကွက်ခဲ့ဖူးကြောင်း ဦးလှအေးက ဆိုသည်။

“ကလေးနှစ်ယောက်ရဲ့ နို့သီးခေါင်းကို တစ်ယောက်တစ်ဖက်စီ သူ့လက်နဲ့ ပွတ်နေတာ၊ ဦးဇင်း ဒီလိုနေလို့ မသင့်တော်ဘူးပြောတော့ ငါ့အကြောင်းနဲ့ငါ၊ မင်းနဲ့မဆိုင်ဘူးလို့ ပြောတယ်” ဟု ဦးလှအေးက ရှင်းပြသည်။

နောက်ပိုင်းတွင် ဦးနန္ဒသီရိက သူ့ကို  ကျောင်းအသစ်ရှာပြီး ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်စေခဲ့ရာ သူက တစ်ခါတည်း လူထွက်လိုက်သည်။

“ကျွန်တော်ရှိနေရင် ကျောင်းထဲက အကြောင်းတွေ တစ်နေ့မပေါ် တစ်နေ့ပေါ်မယ်ဆိုတာ သူသိတယ် ” ဟု ဦးလှအေးက မချိတင်ကဲပြောသည်။   

ဦးနန္ဒသီရိထံမှ  နေ့စဉ် ကျောင်းမုန့်ဖိုး ၂ဝဝ စီ ရရှိကြောင်း၊  ရံဖန်ရံခါတွင် မုန့်ဖိုး တစ်ထောင်မှ နှစ်သောင်းအထိ ပေးတတ်ကြောင်း အဓမ္မပြုကျင့်ခံရသည်ဆိုသည့် ကလေးများက ပြောသည်။ ကလေးတို့ မုန့်ဖိုးရသည်ကိုလည်း သိရှိကြောင်း ၎င်းတို့၏ မိဘများ၊ ရွာလူကြီးများက ပြောကြသည်။

တိမ်းရှောင်

စာမေးပွဲများအပြီး နွေကျောင်းပိတ်ရှည်ရောက်သည့်အခါ ကလေးများအားလုံး အိမ်သို့ ပြန်ကြသည်။

ရက်များမကြာမီ ဦးနန္ဒသီရိ ရွာထဲသို့လာပြီး ဆယ်နှစ်သမီး၏မိခင်နှင့် တွေ့ရာ ကလေးများကို သတိရကြောင်း၊ သမီးဖြစ်သူကို ကျောင်းဝေယျာဝစ္စလုပ်ဆောင်ရန် စေလွှတ်စေလိုကြောင်း မှာကြားလိုက်သည်။

မိခင်က ဆယ်နှစ်သမီးကို ကျောင်းသို့သွားခိုင်းရာမှ ကလေးက ကျက်သရေခန်းအတွင်း ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည့် ဖြစ်ကြောင်းကုန်စင်ကို ရှင်းပြလိုက်သည်ဟု ဆိုသည်။

"နောက်တစ်ခါ မေကြီး သွားခိုင်းမှာစိုးလို့ ဖွင့်ပြောလိုက်တာ" ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

ထိုသို့ဖွင့်ပြောလိုက်သည့် နံနက်မှာပင် သူ၏ မိခင်က တခြားမိန်းကလေးများ၏အိမ်သို့ သွားရောက် မေးမြန်း တိုင်ပင်ရာ ရွာကလေးရှိမိသားစုတချို့ကြား ပွက်လောရိုက်သွားလေသည်။

တစ်နေကုန်မေးမြန်းဆွေးနွေးပြီးနောက် သန်းခေါင်ယံတွင် မိဘများသည် ထိုဖြစ်ရပ်ကို တိုင်ကြားရန်  ကျေးရွာ အုပ်ချုပ်ရေး တာဝန်ရှိသူများနှင့်အတူ သလပ်ခွာရဲစခန်းသို့ သွားရောက်ခဲ့ကြသည်။

ထိုအချိန်တွင် ဦးနန္ဒသီရိလည်း  သူ၏ကျောင်းမှ ထွက်ခွာသွားပြီဖြစ်သည်။ ညတွင်းချင်း သွားရောက်သည့် နေရာမှာ အနီးဆုံး ဘုန်းကြီးကျောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် သလပ်ခွာကျောင်းတိုက် ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

မကြာသေးမီရက်ပိုင်းအတွင်း Myanmar Now က သလပ်ခွာ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော်ဦးကောဝိဒကို တွေ့ဆုံ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ဦးနန္ဒသီရိသည် သလပ်ခွာကျောင်းတွင် တစ်ညသာ တည်းခိုနေထိုင်သွားသည်ဟု ဆရာတော်က မိန့်သည်။ နောက်တစ်နေ့နံနက်တွင်မူ ပုသိမ်မြို့သို့ သွားရောက်မည်ဟု ဆိုကာ ထွက်ခွာသွားပြီး ပြန်ရောက်လာခြင်း မရှိတော့ဟု ဆိုသည်။

ကလေးများကို ကျောင်းတွင် လက်ခံထားခြင်းမှာ သူ၏ ပရဟိတလုပ်ငန်းဟု နားလည်ခဲ့ကြောင်း၊ ယခု ဖြစ်ရပ်ကြောင့် သံဃာထုကို တိုက်ခိုက်လှုံ့ဆော်နေသူတို့ ပိုမို ထိုးနှက်ဖွယ် အနေအထား ဖြစ်နိုင်သောကြောင့် တိမ်းရှောင်နေသူနှင့် ပတ်သက်ပြီး သတင်းရလျှင် ရဲတပ်ဖွဲ့ထံ ဆက်သွယ်မည် ဖြစ်ကြောင်း ဦးကောဝိဒက မှတ်ချက်ပေးသည်။

“အခုကလည်း သာသနာကို အဖက်ဖက်က ထိုးနှက်နေတဲ့အချိန်။ ကလေးငယ်လေးတွေပေါ်မှာတော့ အမှန်တကယ်ကြီး ဖြစ်နေတာဆိုတော့ သတင်းကြားတာနဲ့ ကြားသလိုပေးမှာပါ” ဟု ဦးကောဝိဒက မိန့်သည်။

မုဒိမ်းကျင့်သည်ဟု စွပ်စွဲခံရသူကို  ဖမ်းဆီးနိုင်ရေးအတွက် ဆောင်ရွက်နေသည်ဟု  ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး တိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့မှူးရုံး ရဲမှူးကြီး ခင်မောင်လတ်က ပြောသည်။

"အခုက တစ်လပတ်ဝန်းကျင်လောက်ပဲရှိသေးတယ် ဆိုတော့ တခြား ဘုန်းကြီးချင်းရော၊ စည်းရုံးရေးနဲ့ရော ကြိုးတော့ ကြိုးစားကြည့်နေပါတယ်၊ လေးငါးလလောက် ပတ်ဝန်းကျင် ရှိလို့မှ လိုက်စုံစမ်းလို့ မမိရင် ကျွန်တော်တို့က တခြား အထောက်အထားတွေနဲ့ တရားခံပြေးအဖြစ် တရားစွဲတင်တာပေါ့" ဟု ရဲမှူးကြီးက မေ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ပြောသည်။

တိုင်ချက်ဖွင့်ပြီးနှစ်ရက်အကြာတွင် ကလေးများကို ပုသိမ်ဆေးရုံကြီးသို့ ပို့ဆောင် စစ်ဆေးခဲ့ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့ထံမှ သိရသည်။

အပြစ်တင်ခြင်း

ယခုအခါ ဘုန်းကြီးကျောင်းသို့ သွားရန် မလိုအပ်တော့သဖြင့် စိတ်ချမ်းသာကြသော်လည်း ဖြစ်ရပ်ဆိုးများ လွန်မြောက်ခဲ့သည်မှာ လအနည်းငယ်သာရှိသေးသောကြောင့် ကလေးများ စိတ်မသက်မသာ ဖြစ်နေဆဲပင်။

ပြောရဲဆိုရဲသော ဆယ်နှစ်သမီး၏ ထုတ်ဖော်ချက် ပေါ်ပေါက်မလာပါက မတရားမှု ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ်နေမည်ဟု ဆယ်အိမ်မှူး တစ်ဦးဖြစ်သည့် ဦးကိုလတ်က မှတ်ချက်ချသည်။

ချီးကျူးသူများရှိသလို ကဲ့ရဲ့ပြစ်တင်သူလည်း ရှိသည်ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက ပြောသည်။

“မနေ့က သူတို့အိမ်ရှေ့က ဖြတ်သွားတာကို ဘုန်းကြီးမယားက ဘာလို့ အိမ်ရှေ့ဖြတ်သွားတာလဲ လို့လည်း ပြောတယ်” ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက ပြောသည်။ ပြောနေစဉ် မျက်ရည်ဝိုင်းလာပြီး အသံတိမ်ဝင်သွားသည်။ ပါးပြင်ပေါ်စီးကျလာသည့် မျက်ရည်ကို ချက်ချင်းသုပ်၊  တံတွေးမျိုချကာ ဆက်ပြောပြသည်။

“သူငယ်ချင်းတွေကတော့ မပြောဘူးပေါ့။ အဖွားကြီးတွေကတော့ သမီးကို ပြောတယ်။ သူ့မြေးတွေနဲ့လည်း မဆော့ခိုင်းဘူး။ သမီးက မေကြီးကို မပြောချင်လို့၊  မေကြီးနဲ့ (သူတို့) ရန်ဖြစ်မှာစိုးလို့ ” ဟု ဆိုကာ ဆက်တိုက် ငိုကြွေးလေသည်။

အသက်မပြည့်သေးသည့် ကလေးငယ်များကို အဓမ္မပြုကျင့်မှုအတွက် ကာယကံရှင်မိဘများက ပြင်းထန်သည့် ပြစ်ဒဏ်ကို ချမှတ်ပေးစေချင်ကြသည်ဟု ၁၄ နှစ်သမီး၏ ဖခင်က ပြောသည်။ ကလေးများ မတရား ကျင့်ခံရသည့် အကြောင်းရင်းများတွင် မိဘတို့ ပညာမတတ်မှု၊ ရိုးအမှုတို့လည်း ပါဝင်သည်ဟု သူက ဆက်ပြောသည်။

“ဒါမျိုးတော့ နောက်အဖြစ်မခံဘူး။ ကျွန်တော်ပင်ပန်းရင် ပင်ပန်းပါစေ၊ ကျွန်တော့်သားသမီးတွေ ပညာ မတတ်တတ်အောင် ထားမယ်” ဟု သူက  မာန်တင်းရင်းပြောသည်။

ကလေးများကလည်း စာသင်ကျောင်းတွင် ပျော်ကြသည်။

“သမီးက ကျောင်းဆက်တက်မှာ။ အတန်းထဲမှာလည်း စာမေးပွဲဆို တစ်ခါမှမကျဖူးဘူး။ စာမေးပွဲအောင်ရင် ဆရာမ လုပ်မှာ” ဟု ဆယ်နှစ်သမီးက ဆိုသည်။

တိုင်းဒေသကြီးများတွင် ၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်း မုဒိမ်းမှုအဖြစ်များဆုံးမှာ ရန်ကုန်ဖြစ်ပြီး ဧရာဝတီက ဒုတိယ အဖြစ်အများဆုံးဟု သိရသည်။

ထိုကာလအတွင်း ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ရဲစခန်းသို့ရောက်ရှိသည့် မုဒိမ်းမှု အရေအတွက် ၂၄၃ မှု ရှိပြီး ၎င်းတို့အနက် ၁၅၆ မှုတွင် ကျူးလွန်ခံရသူမှာ အသက်မပြည့်သေးသူများ ဖြစ်သည်။

စိတ္တသုခကျောင်းတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့ကြသော ထိုမိန်းကလေးတို့တွင် တူညီသည့် အချက်တစ်ခုမှာ မောင်နှမသားချင်း များပြားခြင်းဖြစ်သည်။ မိဘများက သားသမီးကို ကိုယ်နှင့်မကွာ စောင့်ရှောက်လိုသော်လည်း ထိုသို့ စောင့်ရှောက်ရန် အခြေအနေ မပေးကြောင်း၊  ဆင်းရဲမွဲတေမှုသည် ထိုကလေးများ အဖြစ်ဆိုးကြုံရခြင်း၏ အဓိက အကြောင်းရင်းတစ်ခု ဖြစ်နေကြောင်း ရန်ကုန်အခြေစိုက် အမျိုးသမီးရေးရာ အသင်းအဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်သော Triangle Women Support Group မှ ဒါရိုက်တာ ဒေါ်ခင်လေးက သုံးသပ်သည်။  

ပရဟိတ ဂေဟာ၊ အဖွဲ့အစည်းတချို့သည် ခေါ်ယူထားသည့် ကလေးများကို ဗန်းပြပြီး အလှူခံခြင်း၊ နောက်ကွယ်တွင် ကောင်းမွန်စွာ မပြုစုသည့်အပြင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်စော်ကားခြင်းတို့ဖြင့် နာမည်ပျက်နေသည်ဟု သူက ဆိုသည်။

ရေသိုးရွာ မူလတန်းကျောင်းသူ ၄ ဦး၏ ဖြစ်စဉ်ကို သင်ခန်းစာယူပြီး  သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်တို့သည် အသက်မပြည့်သေးသူများ ခိုလှုံနေသည့် နေရာတိုင်းကို အခါအားလျော်စွာ ဝင်ရောက် စစ်ဆေးသင့်သည်ဟု ဒေါ်ခင်လေးက ယူဆသည်။

"ဒါတွေကိုသာ စစ်ဆေးတဲ့ စနစ်လေးတစ်ခု ရှိလာနိုင်မယ်ဆိုရင် ကလေးတွေကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်မှုတွေ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်မှုတွေ လျော့သွားမယ်လို့ ကျွန်မထင်တယ်" ဟု ဒေါ်ခင်လေးက ပြောလိုက်သည်။     ။

 

 

 

ဝင်းနန္ဒာသည် Myanmar Now သတင်းဌာန၏ သတင်းထောက်ဖြစ်သည်။

 

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading