နိုင်ငံရေးဘက်ပြောင်းသွားတဲ့ မဘသ ဆရာတော်

ရွေးကောက်ပွဲမဲဆွယ်ကာလ အစပိုင်းမှာကတည်းက မဘသ ဆရာတော် တချို့က အမျိုး ဘာသာ သာသနာကို စောင့်ရှောက်မယ်လို့ ကတိမပေးတဲ့ ပါတီတွေကို မဲမထည့်ဖို့ လှုံ့ဆော်ခဲ့ပါတယ်။ တချို့ကတော့ NLD ကို မဲမပေးဖို့အထိ ဗြောင်ကျကျ တိုက်တွန်း မိန့်ကြားကြပါတယ်။

Published on Nov 5, 2015
မကြာသေးခင်က မော်လမြိုင်မြို့ မြစေတီပရိယတ္တိစာသင်တိုက်မှာ တွေ့ရတဲ့ မဘသ ဗဟိုအတွင်းရေးမှူး ဆရာတော် ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိ (ဓာတ်ပုံ - ဖြိုးသီဟချို / Myanmar Now)
မကြာသေးခင်က မော်လမြိုင်မြို့ မြစေတီပရိယတ္တိစာသင်တိုက်မှာ တွေ့ရတဲ့ မဘသ ဗဟိုအတွင်းရေးမှူး ဆရာတော် ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိ (ဓာတ်ပုံ - ဖြိုးသီဟချို / Myanmar Now)

မော်လမြိုင်မြို့ မြစေတီပရိယတ္တိစာသင်တိုက်ဟာ သံဃာအပါး ၅ဝဝ နီးပါး သီတင်းသုံးတယ်ဆိုပေမယ့် သံဃာတစ်ပါးတလေရဲ့ အရိပ်အယောင်တောင် မမြင်ရလောက်အောင် ရှင်းလင်းနေပါတယ်။ စာသင်သားသံဃာများ စာအံသံက ညနေခင်းအိပ်တန်းပြန် ကျေးငှက်တွေရဲ့ အော်မြည်သံတွေနဲ့ ပေါင်းစပ် ထွက်ပေါ်နေပါတယ်။

မြစေတီပရိယတ္တစာသင်တိုက်ဟာ ၉၆၉ အဖွဲ့ သို့မဟုတ် သာသနပါလဂန္တဝါစကအဖွဲ့ အစပြုတဲ့ နေရာပါ။ ၉၆၉ အဖွဲ့လှုပ်ရှားမှုတွေဟာ မဘသ လို့ ထင်ရှားလာမယ့် အမျိုး ဘာသာ သာသနာစောင့်ရှောက်ရေးအဖွဲ့ (မဘသ) အဖွဲ့ ပေါ်ပေါက်မလာခင် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ခြေလှမ်းတွေပါပဲ။

မဘသ ဗဟိုရဲ့အတွင်းရေးမှူးတာဝန်ယူထားတဲ့ ဒီကျောင်းတိုက်ရဲ့ ကျောင်းထိုင်ဆရာတော် ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိဟာ အမျိုးသားရေးပြဿနာတွေနဲ့ ပတ်သက်ရင် သဘောထားတင်းမာသူလို့လည်း လူသိများပါတယ်။ ဆရာတော်နဲ့ သူ့ကျောင်းတိုက်ကသံဃာတော်တွေကတော့ တစ်ချိန်က အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) နဲ့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို ထောက်ခံခဲ့ကြသူတွေပါ။

“သူမော်လမြိုင်ကိုလာတုန်းက ဘယ်သူတွေက ထွက်ကြိုခဲ့ကြသလဲ။ ဒီကျောင်းက သံဃာတော်တွေကပဲ ဒီလမ်းကနေ အပြည့်ကြိုခဲ့ကြတာ။ ဒီကျောင်းရှေ့လမ်းကနေ အပြည့်ထွက်ပြီး သူ့ကို ထွက်ကြိုခဲ့ကြတာ” လို့ ဆရာတော်က ကျောင်းတိုက်အပြင်ဘက် ကျိုက်ခမီလမ်းမကို ညွှန်ပြရင်း မိန့်ပါတယ်။

အခုတော့ သဘောထား ပြောင်းလဲသွားပါပြီ။ ရွေးကောက်ပွဲအလွန် NLD သာ အစိုးရဖွဲ့နိုင်ခဲ့မယ်ဆိုရင် ဒီမိုကရေစီအသွင်ကူးပြောင်းရေးကာလကို ဖြတ်သန်းနေတဲ့ တိုင်းပြည်ရဲ့ အခြေအနေနဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းတွေ ကမောက်ကမဖြစ်သွားမှာ စိုးရိမ်ကြောင်း ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိက မိန့်ပါတယ်။

“ဘာမှမလုပ်ဘူးတဲ့လူက နိုင်ငံတော်ကို တက်အုပ်ချုပ်မယ်ဆိုတော့ အတိုက်အခံက ဘယ်သူဖြစ်သွားမလဲ၊ ကြံ့ခိုင်ရေးဖြစ်သွားမယ်။ အဲဒီနောက်မှာ ဘယ်သူရှိလဲ၊ စစ်တပ်ရှိတယ်။ ငါတို့က အဲဒါမြင်တာ။ တိုင်းပြည်အတွက်မြင်တာ။ သူ့ကို မုန်းလို့မဟုတ်ဘူး။ သူအရွယ်မရောက်ဘဲနဲ့ လင်ရသွားတဲ့ အမျိုးသမီးလို ဖြစ်သွားမယ်” လို့ ဆရာတော်ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိ မိန့်ပါတယ်။

ဘုန်းကြီးကျောင်းထဲမှာပဲ သီတင်းသုံးနေပေမယ့် ဆရာတော်က မြန်မာ့နိုင်ငံရေးဖြစ်စဉ်တွေနဲ့ မျက်ခြေပြတ်ပုံမရဘူး။ လက်ပံတောင်းတောင်ကြေးနီတူးဖော်ရေးစီမံကိန်းဒေသ ပဋိပက္ခ စုံစမ်းရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် တာဝန်ယူလိုက်ခြင်းဟာ မှားတယ်၊ သမ္မတဦးသိန်းစိန်တို့အုပ်စုက ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကို အသုံးချလိုက်တာပဲလို့ ဆရာတော်က မိန့်ပါတယ်။

ဆရာတော်ရဲ့ အမြင်တစ်ခုကတော့ မြန်မာပြည်သူလူထုဟာ ဒီမိုကရေစီကျင့်ဝတ်တွေနဲ့ နှစ်ပေါင်း ၄ဝ ကျော် ဝေးကွာခဲ့ရတာဖြစ်လို့ ဒီမိုကရေစီစိတ်ဓာတ်တွေ စနစ်တကျ တည်ဆောက် သွားဖို့ လိုနေသေးတယ် ဆိုတာပါပဲ။

သူချောင်းဟန့်လိုက်ချိန်မှာ သံဃာငယ်တစ်ပါးက ထိုင်ခုံအောက်မှာ အသင့်ရှိနေတဲ့ ထွေးခံကို ယူပေးလိုက်ပါတယ်။

ကလေးများအတွက် အချိန်ပိုင်းသင်တန်း၊ သမ္မတဦးသိန်းစိန် လက်မှတ်ထိုးပြဋ္ဌာန်းပေးလိုက်တဲ့ မျိုးစောင့်ဥပဒေတွေဟာ အရေးပါတယ်လို့ ဆရာတော်က မိန့်ပါတယ်။

“ငါတို့က ဓမ္မစကူးနဲ့ ကလေးတွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်ကို ပြင်ဆင်ပေးမယ်။ လူကြီးတွေရဲ့ လုပ်ငန်းတွေကိုတော့ မျိုးစောင့်ဥပဒေနဲ့ ကာကွယ်ပေးမယ်” လို့ ဆရာတော်က နှစ်ပေါင်းများစွာ အခြေချနေထိုင်ခဲ့တဲ့ မြစေတီကျောင်းအပြင်ဘက် မှောင်ရီပျိုးစ မြင်ကွင်းတွေကို ကြည့်ငေးရင်း မိန့်လိုက်တဲ့ အသံက အိပ်တန်းပြန်ငှက်တို့ရဲ့ အော်မြည်သံတွေအကြား ရောထွေး သွားပါတယ်။

မျိုးစောင့်ဥပဒေနဲ့ နိုဝင်ဘာရွေးကောက်ပွဲ

ရွေးကောက်ပွဲမတိုင်ခင်မှာ သမ္မတဦးသိန်းစိန်က အမျိုးစောင့်ဥပဒေတွေကို အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းပေးခဲ့ပြီး အာဏာရ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲဝင်မယ့် စစ်ဗိုလ်ချုပ်ဟောင်းတွေကလည်း အမျိုး၊ ဘာသာ၊ သာသနာကို စောင့်ရှောက်မှာ ဖြစ်တဲ့အကြောင်း မဲဆွယ်စည်းရုံးပွဲတွေမှာ မကြာခဏ ပြောကြားလေ့ရှိပါတယ်။

သမ္မတရဲ့ အကြံပေးဟောင်း ဦးနေဇင်လတ် ဦးဆောင်နေတဲ့ အမျိုးသားတိုးတက်ရေးပါတီ (NDP) ကလည်း အမျိုးစောင့်ဥပဒေကို ပြတ်ပြတ်သားသား ထောက်ခံကြောင်း မကြာသေးခင်က မော်လမြိုင်မြို့ မဲဆွယ်ပွဲမှာ ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ NDP ပါတီရဲ့ မဲဆွယ်ယာဉ်တန်းက ကားတွေမှာ အမျိုးစောင့်ဥပဒေကို ပြတ်ပြတ်သားသား ထောက်ခံပါသည် လို့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ရေးသားထားတာ တွေ့ရပါတယ်။

မဘသ ခေါင်းဆောင် ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိကတော့ ပါတီတချို့ရဲ့ အဲဒီလို ရပ်တည်ချက်တွေကို ကြိုဆိုလိုက်ပါတယ်။

“အမျိုးစောင့်ဥဒေကို ထောက်ခံပါတယ်ဆိုပြီး ပါတီတချို့က ပြောတယ်ဆိုတာကတော့ သူတို့ထောက်ခံတဲ့အပိုင်း သူတို့ပြောသွားတာပဲလေ။ ပါတီတိုင်းလည်း ပြောနိုင်တာပဲ။ ပြောချင်တဲ့ပါတီက ပြောကြပေါ့။ NLD ကလည်း ပြောနိုင်တာပဲ”လို့ သူက လေသံ ခတ်ပြတ်ပြတ်နဲ့ မိန့်ပါတယ်။

မဘသဟာ အစိုးရလက်ဝေခံလား

မျိုးစောင့်ဥပဒေ ပေါ်ပေါက်ရေးအတွက် အစိုးရနဲ့ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးရသည့် နည်းလမ်းကို မလွဲမရှောင်သာ ရွေးချယ်ရတဲ့အခါမှာတော့ အစိုးရရဲ့ လက်ကိုင်တုတ်ဆိုပြီး စွပ်စွဲခံရကြောင်း ဆရာတော်က မှတ်ချက်ချပါတယ်။

“ငါတို့အဖွဲ့က အဲဒီမျိုးစောင့်ဥပဒေလုပ်ဖို့ စီစဉ်တဲ့အခါမှာ အောင်ဆန်းစုကြည်ကို ဖိတ်တယ်။ သုံးခါလုံး သူကပယ်ချတယ်။ ကြံ့ခိုင်ဖွံ့ဖြိုးရေးကို ဖိတ်တယ်။ ဦးဋ္ဌေးဦး (လက်ရှိ ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီ ပူးတွဲဥက္ကဋ္ဌ)က လာတယ်” လို့ ဦးဝိမလဗုဒ္ဓိက ရှင်းပြ မိန့်ကြားပါတယ်။

ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ရောက်လာပြီး ညှိနှိုင်းမယ်ဆိုရင် မျိုးစောင့်ဥပဒေများရဲ့ အနေအထားက တစ်မျိုးတစ်ဖုံ ဖြစ်သွားမယ်လို့ ဆရာတော်က မိန့်ပါတယ်။

အစိုးရနဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ အထောက်အပံ့ကိုယူပြီး မဘသဦးဆောင်ဆရာတော်တွေက ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတွေနဲ့ နီးစပ်သွားပြီလို့ ထင်မြင်ယူဆနေသူတွေဟာ စဉ်းစားချင့်ချိန်နိုင်မှု အလွန်နည်းပါးတဲ့ လူတွေပဲဖြစ်ကြောင်း မြစေတီကျောင်းတိုက်က သက်တော် ၄ဝခန့် အရွယ် အရှင်သုစိတ္တသာရက ဝေဖန်ပါတယ်။

မဘသ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးတိလောကဘိဝံသဟာဆိုရင်လည်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဟောင်း ဖြစ်တယ်လို့ သူက ထောက်ပြပါတယ်။

“ဒီဆရာတော်ကြီးတွေက သံဃာတွေကို နှိပ်စက်ခဲ့တဲ့၊ ညှင်းပန်းနှိပ်စက်ခဲ့ဖူးတဲ့၊ တိုင်းသူပြည်သားတွေအပေါ်မှာလည်း ဗိုလ်ကျခဲ့ဖူးတဲ့၊ သမိုင်းဆိုးတွေ ရှိခဲ့ဖူးတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကို ထောက်ခံပြီးတော့ လူမိုက်အားပေးလုပ်မယ့် ဆရာတော်ကြီးတွေလား” လို့ ရန်ကုန်ကမ္ဘာအေးပါဠိတက္ကသိုလ်၊ သီရီလင်္ကာနိုင်ငံတို့ကနေ ဗုဒ္ဓစာပေနဲ့ MA ဘွဲ့ ရရှိခဲ့သူ အရှင်သုစိတ္တသာရက မိန့်ပါတယ်။

မဘသ နဲ့ NLD

ရွေးကောက်ပွဲမဲဆွယ်ကာလ အစပိုင်းမှာကတည်းက မဘသ ဆရာတော် တချို့က အမျိုး ဘာသာ သာသနာကို စောင့်ရှောက်မယ်လို့ ကတိမပေးတဲ့ ပါတီတွေကို မဲမထည့်ဖို့ လှုံ့ဆော်ခဲ့ပါတယ်။ တချို့ကတော့ NLD ကို မဲမပေးဖို့အထိ ဗြောင်ကျကျ တိုက်တွန်း မိန့်ကြားကြပါတယ်။

မကြာသေးခင်က NLD အတွက် ရွေးကောက်ပွဲဝင်မယ့် အမတ်လောင်း တစ်ထောင်ကျော် ရွေးချယ်ရာမှာလည်း မွတ်စလင်တွေ ပါဝင်ခြင်း မရှိပါဘူး။ ဒီရွေးချယ်မှုဟာ မဘသ နဲ့ အမျိုးသားရေးဝါဒီတွေ သဘောကျအောင် သတိထား လုပ်ဆောင်ခြင်းပဲလို့ ဝေဖန်ခံခဲ့ရပါတယ်။ ဒီလို ရွေးချယ်ပြီး သိပ်မကြာခင် NLD နာယက ဦးတင်ဦး မန္တလေးမြို့ကို ရောက်ရှိရာမှာ မဘသရဲ့ အထက်မြန်မာပြည် ဦးဆောင်ဆရာတော်တစ်ပါးဖြစ်တဲ့ ဦးဝီရသူနဲ့ တွေ့ခဲ့ပါတယ်။ ဘာတွေ ညှိနှိုင်းပြောဆိုခဲ့တယ်ဆိုတာကိုတော့ မသိရပါဘူး။

မော်လမြိုင်မြို့ မြစေတီကျောင်းတိုက်က သက်တော် ၄ဝခန့် အရွယ် ဦးသုစိတ္တသာရက မဘသ နဲ့ NLD ဟာ အများကောင်းကျိုး လုပ်ဆောင်နေတဲ့ အဖွဲ့တွေ ဖြစ်တာကြောင့် နိုင်ငံအတွက် အရေးကြီးနေတဲ့ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ မတိုင်ခင်မှာ ညှိနှိုင်းသင့်တယ်လို့ အကြံပြုပါတယ်။

“ရွေးကောက်ပွဲ လာတော့မယ်။ ဒီလိုတွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုဟာ သူတို့နှစ်ဖွဲ့လုံးအတွက် အပေါင်းလက္ခဏာပဲ၊ အနုတ်လက္ခဏာ မဖြစ်နိုင်ဘူး” လို့ ဦးသုစိတ္တသာရက မိန့်ပါတယ်။

 

 

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading