တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့များအားလုံးကို အကြမ်းဖက်အဖွဲ့၊ မတရားအသင်းအဖြစ်မှ သတ်မှတ်ခံ ထားရခြင်းကို ပယ်ဖျက်လိုက်ကြောင်း ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) က ယနေ့  (မတ် ၁၇) ကြေညာလိုက်သည်။

“အကြမ်းဖက်အဖွဲ့အဖြစ်သော်လည်းကောင်း၊ မတရားအသင်း အဖြစ်သော်လည်းကောင်း ကြေညာခံထားရသည့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စု တည်ထောင်ရေးအတွက် တိုက်ပွဲဝင်နေကြသော တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေး အဖွဲ့အစည်းများအားလုံးကို အကြမ်းဖက်အဖွဲ့ အဖြစ်မှဖြစ်စေ၊ မတရားအသင်းမှဖြစ်စေ ပယ်ဖျက်ကြောင်း ကြေညာလိုက်သည်” ဟု ထုတ်ပြန်ကြေညာချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့်ဆက်သွယ်သူများကို မတရားသင်း ဆက်သွယ်သည်ဟုဆိုကာ ပုဒ်မ ၁၇ (၁) ဖြင့် အရေးယူဖမ်းဆီးမှုများသည် တရားဝင်မှု မရှိဘဲ ယင်းလုပ်ရပ်အပေါ် ရှုတ်ချကြောင်းလည်း CRPH က ဆိုသည်။

ထို့ပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ မတရားသော အမိန့်အာဏာများကို ဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပါဝင်သော နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းများနှင့် စစ်အာဏာရှင်ကို ဆန့်ကျင်တိုက်ပွဲဝင်နေသည့် ဆန္ဒပြပြည်သူများကို စောင့်ရှောက်ကာကွယ်ပေးနေသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကို ကျေးဇူးတင်ကြောင်း CRPH က ဆိုသည်။ 

mmnowelectionads.jpg

ဆက်လက်ပြီး ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရေးအတွက် ခိုင်မာသော သန္နိဋ္ဌာန်ချမှတ်ကာ အတူတကွကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များအားလုံးကို CRPH က ဂုဏ်ပြုကြောင်းလည်း အသိပေးထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ ၂၀ ကျော်ရှိသည့်အနက် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး KNU အပါအဝင် ၁၀ ဖွဲ့သည် တစ်နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာအပစ်ခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူစာချုပ် (NCA) လက်မှတ် ရေးထိုးထားသည်။

KIA ဦးဆောင်သော မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်အဖွဲ့များအပါအဝင် ကျန်အဖွဲ့များမှာမူ NCA အပစ်ရပ် လက်မှတ်ရေးထိုးထားခြင်း မရှိသောကြောင့် ၎င်းတို့နှင့်ဆက်သွယ်မှုများကို မတရားသင်းဆက်သွယ်မှု ပုဒ်မ ၁၇ (၁) ဖြင့် အရေးယူခြင်းများ ရှိခဲ့သည်။

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီသည် ရခိုင်ပြည်နယ်၌ နှစ်နှစ်နီးပါး အပြင်းအထန်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည့် ရက္ခိုင့်တပ်တော် (AA) ကို ၂၀၂၀ နိုဝင်ဘာတွင် တိုက်ပွဲများရပ်တန့်ခဲ့ပြီး အကြမ်းဖက်အုပ်စုအဖြစ်မှ ရုတ်သိမ်းကြောင်း ၂၀၂၁ မတ် ၁၁ တွင် ကြေညာခဲ့သည်။

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ထုတ်ပြန်ချက်ထဲအရ  AA ကိုသာ အကြမ်းဖက်အုပ်စုအဖြစ်မှ ပယ်ဖျက်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ကျန်တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကိုမူ ပယ်ဖျက်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။ 

ထို့အပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ စစ်တပ်သည် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ ကရင်ပြည်နယ်နှင့် ကချင်ပြည်နယ်တို့တွင် ထိုးစစ်ဆင်နေသဖြင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော် (KIA)၊ NCA ထိုးထားသော ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး (KNU)တို့ဖြင့်ပါ တိုက်ပွဲများ ဖြစ်ပွားလျက်ရှိသည်။ 

KIA အနေဖြင့် တပ်မတော်၏ စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပေါ်  သဘောထား မှတ်ချက် မပြုသော်လည်း ပြည်သူလူထု၏ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးလှုပ်ရှားမှုကို အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းပါက ကာကွယ်သွားမည်ဟု ဖေဖော်ဝါရီ ၁၀ တွင် ထုတ်ပြန်ထားသည်။ 

KNU သည်လည်း ဆန္ဒပြပြည်သူများကို ကာကွယ်မည်ဟု ပြောဆိုထားပြီး အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းလိုခြင်း မရှိသည့် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီအား ဆန့်ကျင်လျက် CDM လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်လာသော တပ်မတော်သားများ၊ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို ခိုလှုံခွင့် ပေးထားသည်။ 

ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ/ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (RCSS/ SSA) ကလည်း စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ကန့်ကွက်ကြောင်းကြေညာချက်ထုတ်ခဲ့သည်။ 

လက်ရှိငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို ရပ်ဆိုင်းထားမည်ဖြစ်ကြောင်း NCA လက်မှတ်ရေးထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ ၁၀ ဖွဲ့က ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀ တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့များက အရပ်သားပြည်သူများအပေါ် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်နေမှုများကို တားဆီးနိုင်ရေးအတွက်လည်း မတ်လ ၁၁ တွင် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ 

CRPH အနေဖြင့်လည်း ၂၀၀၈အခြေခံဥပဒေဖျက်သိမ်းရေး၊ ဒီမိုကရေစီရရှိရေးနှင့် ဖက်ဒရယ်စနစ်ကို အခြေခံသည့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပေါ်ပေါက်ရေးတို့ကို မတ် ၅ ရက်က ကတိပြုထားသည်။

ထို့ပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ အကြမ်းဖက် ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုများကို ခုခံကာကွယ်ရန်နှင့် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်တစ်ရပ် တည်ထောင်ရန် ရည်ရွယ်ပြီး ပြည်သူအချင်းချင်း ကာကွယ်စောင့်ရှောက် ရန် ခုခံပိုင်ခွင့် လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ရပ်ကို CRPH က မတ် ၁၅ တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။