ခေတ်နောက်ပြန်ဆွဲနေတဲ့ ဥပဒေများနဲ့ မြန်မာပြည်

ရန်ကုန်မြို့လယ်ရှိ တိုင်းဒေသကြီး တရားရုံး (ဓာတ်ပုံ - ခွန်းလတ်/Myanmar Now)
ရန်ကုန်မြို့လယ်ရှိ တိုင်းဒေသကြီး တရားရုံး (ဓာတ်ပုံ - ခွန်းလတ်/Myanmar Now)

ရန်ကုန် -  မြန်မာပြည်အလယ်ပိုင်း မကွေးမြို့ကိုရောက်လာတဲ့ ရှေ့နေဦးဖိုးဖြူကို ဘယ်တည်းခိုခန်းကမှ လက်မခံကြပါဘူး။ သူ့ကို တည်းခိုခွင့်မပြုဖို့ ညွှန်ကြားချက် ရရှိထားတယ်လို့ ဆိုကြပါတယ်။

မိုးလည်း ချုပ်ပြီ။ လယ်သမားတွေအတွက် အကျိုးဆောင်ပေးနေတဲ့ရှေ့နေဟာ သူ့ကိုယ်ပေါ်က ချွေးတွေ ဖုန်တွေကို သန့်စင်ဖို့ ဧရာဝတီမြစ်ထဲ ရေဆင်းချိုးလိုက်ပါတယ်။ အဲဒီနောက် ခရီးဆောင်အိတ်ဆွဲပြီး အဝေးပြေးကားဂိတ်ဘက်သွားနေတဲ့ ဦးဖိုးဖြူဟာ ရဲ ၅ ယောက်နဲ့တွေ့၊ မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ ထိန်းသိမ်းခံလိုက်ရပါတယ်။

“လယ်မြေသိမ်းဆည်းခံရတဲ့ အမှုတွေ မလိုက်စေချင်လို့ (အာဏာပိုင်တွေက) တမင်ကန့်သတ်ပစ်လိုက်တာ၊ ဒါ ကျွန်တော့်အပေါ် ညစ်တာပဲ”လို့ ဦးဖိုးဖြူက ၂ဝဝ၉ ခုနှစ်က အဖြစ်အပျက်အကြောင်း ပြန်ရှင်းပြပါတယ်။

ဦးဖိုးဖြူဟာ မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ ထိန်းသိမ်းခံရပေမယ့်  ဥပဒေအကျိုးဆောင်အဖွဲ့ တရားမဝင်ထူထောင်မှုနဲ့ တရားစွဲခံရပြီး ထောင်ကျသွားပါတယ်။ သူ့ကို စွဲဆိုတဲ့ ၁၉၈၉ ခုနှစ် အသင်းအဖွဲ့များ ဖွဲ့စည်းခြင်း ဆိုင်ရာ ဥပဒေဟာ စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတွေရဲ့ အရပ်သားတစ်ပိုင်းအစိုးရလက်ထက်မှာ ဖျက်သိမ်းလိုက်ပါပြီ။  အစားထိုး ဝင်ရောက်လာတဲ့  ၂ဝ၁၄ ခုနှစ် အသင်းအဖွဲ့များ မှတ်ပုံတင်ခြင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေကလည်း  ကန့်သတ်  ပိတ်ပင်တဲ့အချက်တွေ များလွန်းတယ်လို့ ဦးဖိုးဖြူက ဆိုပါတယ်။

လမ်းလျှောက်နေသူ ရှေ့နေကို ထိန်းသိမ်းရာမှာ အသုံးပြုခဲ့တဲ့ မှောင်ရိပ်ခိုမှု အပါအဝင်    ဒီမိုကရေစီ၊ လူ့အခွင့်အရေး စံနှုန်းတို့နဲ့ မကိုက်ညီတဲ့၊ ခေတ်နဲ့ မလျော်ညီတော့တဲ့  ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက် များစွာရှိနေတယ်လို့ ဥပဒေပညာရှင်တို့က ထောက်ပြကြပါတယ်။  

မှောင်ရိပ်ခိုမှု

နေဝင်ချိန်နောက်ပိုင်း လမ်းပေါ်မှာ ရပ်နေသူ၊ ခပ်ဖြည်းဖြည်းလျှောက်နေသူဟာ  သူ့အကြောင်း  “ပြေလည်အောင် မပြောနိုင်ပါက” မှောင်ရိပ်ခိုမှုမြောက်ပြီး ထောင်ဒဏ် ၃ လ အထိ ချမှတ်နိုင်ကြောင်း ၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ ရဲအက်ဥပဒေ၊ ပုဒ်မ ၃၅ (ခ)မှာ   ပြဋ္ဌာန်းထားပါတယ်။

ကိုလိုနီခေတ်မှာ ပေါ်ပေါက်လာပြီး နောက်ပိုင်း နှစ်ကြိမ် ပြင်ဆင်ခဲ့တဲ့ ရန်ကုန်ရဲအက်ဥပဒေမှာလည်း မှောင်ရိပ်ခိုမှု   ပါပါတယ်၊   ပုဒ်မအမှတ်က ၃ဝ (ဃ) ဖြစ်တဲ့အတွက်  ရန်ကုန်မှာတော့ မှောင်ရိပ်ခိုမှုကို  သာတီးဒီ (30 D) လို့ လူသိများပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်း  မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ အရေးယူ ထိန်းသိမ်းခံရသူ အရေအတွက် ၁,၃ဝဝ ကျော် ရှိတယ်၊  ဒီနှစ် ပထမ ငါးလအတွင်း မှောင်ရိပ်ခိုမှုပေါင်း ၅ဝဝ ကျော် ရှိထားတယ်လို့ တိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့ရုံး မှတ်တမ်းတွေက ဆိုပါတယ်။  

သာတီးဒီ မှောင်ရိပ်ခိုမှုက ဝေဖန်ခံနေရပေမယ့် ဥပဒေစိုးမိုးရေး ဆောင်ရွက်ရာမှာ အမှန်တကယ် လိုအပ်တဲ့ပြဋ္ဌာန်းချက်ဖြစ်တယ်လို့  တိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့ရုံးမှ ရဲတပ်ကြပ်ကြီးတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။   

 “ဒီလိုဥပဒေမျိုးက အမှုကြီးတွေ ဖြစ်မလာဖို့ ကြိုတင်ကာကွယ်ရေးအတွက် အသုံးဝင်တယ်” လို့  သူက မှတ်ချက်ပေးပါတယ်။

ညဘက် ဆိုက်ကားနင်းသူတချို့လည်း မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ အထိန်းသိမ်းခံရတာမျိုး  ကြုံကြိုက်ဖူးကြသူတွေပါ။

ဧပြီလဆန်းပိုင်း ရန်ကုန် ကမာရွတ်မြို့နယ်အတွင်း တယ်လီဖုန်းဆိုင်များ ဖောက်ထွင်းခံရတဲ့အကြောင်း စုံစမ်းနေတဲ့ ရဲတွေက ဆိုက်ကားသမား ၃ ဦး အပါအဝင် လူတချို့ကို မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ သန်းခေါင်ကျော်မှာ ဖမ်းပါတယ်။  ဆိုက်ကားဂိတ်မှာ ရှိနေတုန်း အဖမ်းခံရတာလို့ ၂၅  နှစ်အရွယ် ဆိုက်ကားသမား ကိုအာကာက ပြောပါတယ်။  

“ကျွန်တော်တို့ ဆိုက်ကားနင်းတာ နယ်ထိန်း(ရဲ)လည်း သိတယ်၊ ကျွန်တော်တို့မှာ   ခိုးဖို့ဖောက်ဖို့ပစ္စည်း တစ်ခုမှမပါဘူး”လို့  ကိုအာကာက ပြောပါတယ်။

နံနက်ပိုင်းမှာ ဆိုက်ကားသမားနှစ်ဦး ပြန်လွတ်လာပေမယ့် နောက်တစ်ဦးကတော့ မှောင်ရိပ်ခိုမှုနဲ့ ထောင် ၁၅ ရက် ကျသွားကြောင်း ကိုအာကာက ရှင်းပြပါတယ်။
 
ပြင်ရမှာတွေက တစ်ပုံတစ်ပင်

မြန်မာပြည်အနှံ့  ရောင်စုံသူပုန်ထတဲ့ကာလမှာ  လိုအပ်ချက်အရ ပြဋ္ဌာန်းခဲ့တဲ့ နာမည်ကျော် ၁၉၅ဝ ပြည့်နှစ် အရေးပေါ်စီမံမှု အက်ဥပဒေကလည်း ဒီနေ့ခေတ်မှာ မရှိသင့်တော့ဘူးလို့ ဥပဒေပညာရှင်တို့က ဆိုပါတယ်။

တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးရောဘတ်စန်းအောင်က “တရားလိုလုပ်တဲ့ အစိုးရဘက်က လိုသလိုစွဲနိုင်တယ်၊ ဒီလို ဥပဒေမျိုး ဖျက်ကိုပစ်ရမယ်” လို့ မှတ်ချက်ပြုပါတယ်။

သူပုန်တို့အန္တရာယ်မှ ကာကွယ်ရန်ထက်  အတိုက်အခံတို့ကို နှစ်ရှည်ထောင်ချရာမှာ  အသုံးပြုနေတယ်လို့  ဥပဒေပညာရှင်များ ဝေဖန်နေကြတဲ့ ဒီဥပဒေ ဖျက်သိမ်းရေးအတွက် အထိန်းသိမ်းခံရဖူးတဲ့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်တချို့က ကြိုးပမ်းခဲ့ပေမယ့် အာဏာရပါတီနဲ့ စစ်တပ်ကိုယ်စားလှယ်တို့ ကြီးစိုးတဲ့  လွှတ်တော်က ကန့်ကွက်မဲ အများအပြားနဲ့  ပယ်ချခဲ့ပါတယ်။

ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာန ဒုဝန်ကြီး ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇံမြင့်ကလည်း ဒီဥပဒေမှာ ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းများ၊  နိုင်ငံလုံခြုံရေးအတွက် အရေးကြီးတဲ့ အချက်များ ပါဝင်တဲ့အတွက်  လောလောဆယ် မရုပ်သိမ်းသင့်ဘူးလို့ လွှတ်တော်ကို သွားရောက် တင်ပြခဲ့ပါတယ်။

အငြင်းပွားမှုများရှိနေတဲ့ နောက်ထပ် ဥပဒေတစ်ရပ်ကတော့ နိုင်ငံတော်လျှို့ဝှက်ချက်အက်ဥပဒေပါပဲ။    မြန်မာပြည်အလယ်ပိုင်း လက်နက်စက်ရုံအကြောင်း သတင်းတစ်ပုဒ်ဖော်ပြမှု ကြောင့် ရန်ကုန်အခြေစိုက် ယူနတီဂျာနယ် သတင်းသမား ၅ ဦး ပြီးခဲ့တဲ့ နှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ အဲဒီဥပဒေအရ ထောင်ဒဏ် ၁ဝ နှစ်စီ ချမှတ်ခံခဲ့ရပါတယ်။ သက်တမ်း နှစ် ၉ဝ ကျော်လာတဲ့ အဲဒီဥပဒေကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။

“လျှို့ဝှက်အက်ဥပဒေကို ပြဋ္ဌာန်းပြီးတော့ သိပိုင်ခွင့် ဥပဒေဟာ ယနေ့ထက်ထိ ထွက်မလာသေးဘူး၊ လျှို့ဝှက်တယ်ဆိုလည်း ကာလ ကန့်သတ်ချက်ရှိရမယ်လေ၊ ဘယ်နှနှစ်ကြာရင် သိပိုင်ခွင့်ရှိတယ်၊ ဒါမျိုးတော့ ရှိရမယ်”လို့  မြန်မာနိုင်ငံ ရှေ့နေများကွန်ရက်မှ ဦးကြီးမြင့်က ပြောပါတယ်။

၁၉၆၂ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်ကို အထောက်အကူပြုတဲ့ဥပဒေများအပါအဝင် မဖြစ်မနေ ပြင်ဆင်သင့်၊ ဖျက်သိမ်းသင့်တဲ့ ဥပဒေ အများအပြား တည်ရှိနေသေးတယ် လို့  ရှေ့နေများက   ထောက်ပြနေကြတာပါ။

၂ဝ၁ဝ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်း  ဥပဒေပေါင်း ၁၅ဝ ကျော်  ပေါ်ပေါက်လာရာမှာ  ၄ဝ ရာခိုင်နှုန်းဟာ  ယခင် ဥပဒေများ ပြင်ဆင်ရေးအတွက် ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ခြင်းပါ။

လွှတ်တော်ထဲရောက်လာတဲ့ ဥပဒေပြုအမတ်များဟာ ပါတီအကျိုးထက် အများအကျိုး ကြည့်ဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ မြေပုံမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးဖေသန်းက ပြောတယ်။

 “ဥပဒေပြုတဲ့အပိုင်းကတော့ ဘယ်တော့မှ ပြီးပြည့်စုံတယ် မရှိနိုင်ဘူး၊ အချိန်ကာလနဲ့ အခြေအနေပေးရင် ပေးသလိုပဲ လုပ်ရမယ့်ကိစ္စပါ၊ လွှတ်တော်ထဲကို ဥပဒေပညာရှင်တွေ များများရောက်လာဖို့ လိုပါတယ်” လို့ သူက ဆိုပါတယ်။

ကိုလိုနီခေတ်ရဲ့အမွေ

ရွေးကောက်ပွဲ ၂ လ ခန့်သာ  လိုတော့တဲ့ အချိန်မှာ ဥပဒေပြင်ဆင်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီးဆွေးနွေးဖို့ အားစိုက်နေကြတဲ့ နိုင်ငံရေးပါတီက အနည်းငယ်ပဲ ရှိတာပါ။

မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ဥပဒေများနဲ့ တရားစီရင်ရေးစနစ်တွေ အကြောင်းကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေးသားခဲ့ဖူးသူ၊ သြစတေးလျနိုင်ငံ တက္ကသိုလ်တစ်ခုဖြစ်တဲ့ Australian National University မှ သုတေသီ နစ်ခ်ချက်စ်မန်းက  ကိုလိုနီခေတ် ဥပဒေတွေကို မပြင်ဆင်နိုင်သေးတဲ့ ကိုလိုနီနိုင်ငံဟောင်းတွေထဲမှာ မြန်မာနိုင်ငံလည်း ပါဝင်တယ်၊  ဥပဒေပြင်ဆင်မှုတွေ အောင်မြင်ဖို့နဲ့ ပြည်သူတွေကို အကျိုးရှိစေဖို့ဆိုရင် နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးအဖြေရှာတာတွေ အများအပြားလုပ်ဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ ထောက်ပြပါတယ်။

“ဆွေးနွေးအဖြေရှာတာတွေ မရှိရင် အခွင့်အလမ်းကောင်းတွေ မရနိုင်ဘူး၊  ပြီးတော့ အန္တရာယ်လည်း ကြီးပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ပြည်သူတွေ ပါဝင်မှုမရှိဘူးဆိုရင် ဥပဒေပြင်ဆင်ရေးလုပ်ငန်းမှာ လိုအပ်တဲ့ အချက်တွေအတွက် နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေကပဲ အစိုးရပိုင်းကို စည်းရုံးနားချသွားကြလိမ့်မယ်” လို့ နစ်ခ်ချက်စ်မန်းက ပြောပါတယ်။

ကိုလိုနီခေတ်ဥပဒေများအကြောင်း ဆွေးနွေးရာမှာ ဒီဥပဒေတွေကြောင့်  ရာဇဝတ်မှုနဲ့ စွပ်စွဲခံနေရတဲ့ သာမန်ပြည်သူတွေ အပေါ်သက်ရောက်မှု၊  နိုင်ငံရေးအတိုက်အခံတွေကို ဒီဥပဒေတွေ အသုံးပြုပြီး  ဖိနှိပ်မှု ဆိုတာတွေကိုလည်း   ထည့်သွင်းဆွေးနွေးသင့်တယ်လို့ သူက ဆက်ပြောပါတယ်။

“လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လူနည်းစု၊ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ လူနည်းစုတွေလို သီးသန့်အုပ်စုတွေကို   ပစ်မှတ်ထားတဲ့ မှောင်ရိပ်ခိုမှုလိုမျိုး ဥပဒေပြဋ္ဌာန်းချက်တွေက ဘာတွေလဲ၊ ခိုးမှု၊ မသင်္ကာမှု၊ ပြည်သူပိုင်ပစ္စည်းဖျက်ဆီးမှုတွေနဲ့ စွပ်စွဲခံရသူတို့ရဲ့ အခြေခံ အခွင့်အရေးတွေကို ရာဇဝတ်မှု၊ အရေးယူမှုတွေက ဘယ်လို ချိုးဖောက်နေတာလဲ၊“ဒီလိုမေးခွန်းမျိုးကို နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ ပိုပြီးရှေ့တန်းတင်ဖို့ လိုပါတယ်”  

ဒီမေးခွန်းတွေဟာ ရှေ့နေတွေအတွက်ပဲ မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဒီမိုကရေစီထွန်းကားရေးကို လိုလားတဲ့သူတိုင်း မေးရမယ့် မေးခွန်းတွေဖြစ်တယ်လို့ သူက ထောက်ပြပါတယ်။
 
ဧည့်စာရင်းတိုင်ဖို့ လိုအပ်သလား

မြန်မာနိုင်ငံမှာ  နေထိုင်သူ အားလုံးဟာ "၂ဝ၁၂ ခုနှစ် ရပ်ကွက် သို့မဟုတ် ကျေးရွာအုပ်စု အုပ်ချုပ်ရေး ဥပဒေ"အရ  အိမ်မှာ ညအိပ်တည်းခိုသူများ ရှိရင် အုပ်ချုပ်ရေးမှူးရုံးမှာ  ဧည့်စာရင်းတိုင်ကြားဖို့ လိုပါတယ်။

၁၉ဝရ ခုနှစ်က အင်္ဂလိပ်တို့ ပြဋ္ဌာန်းခဲ့တဲ့  ကျေးရွာဥပဒေ၊  မြို့များဥပဒေတို့ နေရာမှာ  အစားထိုးလာတဲ့ ဒီဥပဒေက အနှောင့်အယှက်ကင်းစွာ နေထိုင်ခွင့်၊ လွတ်လပ်စွာ လှုပ်ရှားသွားလာ နေထိုင်ခွင့်၊ အခြားသူများနဲ့  ပေါင်းသင်းဆက်ဆံခွင့်တို့ကို ထိခိုက်စေတယ် လို့ မတ်လမှာ ထွက်လာတဲ့   အရှေ့တောင်အာရှအခြေစိုက် လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့ Fortify Rights ရဲ့ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ထိုဥပဒေအရ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးနဲ့ အပေါင်းအပါတို့ဟာ နေအိမ်များအတွင်း အချိန်မရွေး အကန့်အသတ်မရှိ ဝင်ရောက်စစ်ဆေးခွင့် ရှိနေတယ်လို့ ရှေ့နေဦးကိုနီက ထောက်ပြပါတယ်။
“နောက်ပြဋ္ဌာန်းတဲ့ ဥပဒေဟာ အင်္ဂလိပ်ခေတ်က ဥပဒေထက်ကို ပိုပြီးတော့ ဆိုးသွားတာ တွေ့ရတယ်” လို့   ဦးကိုနီက ပြောပါတယ်။
 
ဘယ်လိုပြင်ကြမလဲ

ခေတ်နောက်ပြန်ဆွဲနေတဲ့ နှစ်ချို့ဥပဒေများကို ခေတ်နဲ့အညီ ပြင်ဆင်ရေး၊ ဖျက်သိမ်းရေး လိုအပ်ကြောင်းကိုတော့ ဥပဒေပညာရှင် အများအပြားက သဘောတူကြပါတယ်။

ဥပဒေများ ပြုပြင်ရေးကို အတွေ့အကြုံရှိတဲ့ ရှေ့နေများ၊ နာမည်ကောင်းရှိတဲ့ အငြိမ်းစားတရားသူကြီးများ ပါဝင်တဲ့  ကော်မတီဖွဲ့ပြီး ဆောင်ရွက်သင့်တယ်၊ ကာလကန့်သတ်ချက်နဲ့ လုပ်ပိုင်ခွင့် တိတိကျကျပေးပြီး  ဆောင်ရွက်သင့်တယ် လို့ ရှေ့နေ ဦးရောဘတ်စန်းအောင်က အကြံပြုပါတယ်။

အရပ်သားအစိုးရသက်တမ်း ၄ နှစ် ကျော်လာပြီး ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး လုပ်ဆောင်နေချိန် ဖြစ်ပေမယ့် နိုင်ငံမှာ စစ်အာဏာရှင်စနစ် အငွေ့အသက် အများအပြား ရှိနေသေးတယ် လို့  တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးကိုနီက ဆိုပါတယ်။

“ဒီမိုကရေစီစံနှုန်းနဲ့ မညီတဲ့ ဥပဒေအားလုံးကို ပယ်ဖျက်ပစ်ဖို့ဆိုရင် နောက်ထပ်အခြေအနေ အချိန်အခါ တစ်ရပ်ကိုတော့ စောင့်ရဦးမယ်” လို့ သူက သုံးသပ်ပါတယ်။

ပြည်သူများအကြား ဥပဒေရေးရာ သိမြင်နိုးကြားမှု ဘယ်လောက် ရှိတယ် ဆိုတဲ့ စစ်တမ်းကောက်ယူမှုမျိုးကလည်း   အားနည်းနေဆဲပါ။

ဒီအတောအတွင်း အကူအညီ လိုအပ်သူများအတွက် ဥပဒေပိုင်းဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်ပေးတဲ့  ဥပဒေပညာရှင်အများအပြား ပေါ်ပေါက်နေပါတယ်။ အဲဒီအထဲမှာ လူငယ်ရှေ့နေတချို့ကို စုစည်းပြီး ဥပဒေအကျိုးဆောင်လုပ်ငန်းအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းအပြီး ထိန်းသိမ်းခံရသူ ဦးဖိုးဖြူလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

ခေတ်နဲ့ လျော်ညီခြင်း မရှိတော့တဲ့ ဥပဒေများထဲကနေ အနည်းအကျဉ်းကိုပဲ လွှတ်တော်မှာ ပြင်ဆင်နိုင်ခဲ့တယ်လို့ ဦးဖိုးဖြူက သူ့အိမ်ခန်းနံရံအပြည့် နေရာယူထားတဲ့  မှန်ဗီဒိုကြီးထဲက တရားဥပဒေဆိုင်ရာ စာအုပ်တွေကို လှမ်းကြည့်ပြီး သုံးသပ်ပြပါတယ်။

 “ဥပဒေအသစ်တွေဟာလည်း စီမံခန့်ခွဲရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းကို အသားပေးရလွန်းတာတွေဖြစ်တော့ နိုင်ငံသားတွေရဲ့ လွတ်လပ်ခွင့်ကို ဖိနှိပ်ကန့်သတ်ရာပဲ ရောက်စေတယ်” လို့ ဦးဖိုးဖြူက ပြောပါတယ်။

KLT သည် Myanmar Now သတင်းဌာန၏ အကြီးတန်းသတင်းထောက်ဖြစ်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading