မုန်တိုင်းထန်ဆဲ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးကိုပေါ်လွင်စေသည့် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အတွက် ပြစ်ဒဏ်များ 

နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးတွင် တပ်၏ ပါဝင်နေမှုကို ဝေဖန်သရော် သံချပ်ထိုးမှုအတွက် မြို့အသီးသီးတွင် တုံ့ပြန်တရားစွဲသည့် လုပ်ရပ်မှာ ပြင်းထန်လွန်းသည်ဟု သံချပ်အဖွဲ့ဝင်များနှင့် နိုင်ငံရေးသမားများက ပြောသည်။

၂၀၁၉ မဟာသင်္ကြန်တွင် သံချပ်ထိုးခဲ့သော ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အဖွဲ့ဝင်များ (ဓာတ်ပုံ- ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်)
၂၀၁၉ မဟာသင်္ကြန်တွင် သံချပ်ထိုးခဲ့သော ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အဖွဲ့ဝင်များ (ဓာတ်ပုံ- ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်)

နေပူပူ နေ့လယ်ခင်းတစ်ခုတွင် ရန်ကုန်၊ ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ်တရားရုံးမှာ ပုံမှန်နေ့ရုံးချိန်းများနှင့် မတူဘဲ ယူနီဖောင်းအပြည့်အစုံဝတ်ဆင်ထားသည့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်အများအပြားက တရားရုံးရှေ့တွင် နေရာယူထားကြသည်။

အဓိကရုဏ်းနှိမ်နှင်းချိန်မျိုးတွင်သာ သုံးလေ့ရှိသည့် သံဆူးကြိုးအကာအရံများကို တရားရုံးမျက်နှာစာရှေ့ ချထားသည်။

မကြာမီ အချုပ်ကားတစ်စီးရောက်ရှိလာရာ ကားအတွင်းမှ အချုပ်သားများကို ဝန်းရံထောက်ခံသူတို့၏ အော်ဟစ်အားပေးသံ၊ သတင်းထောက်တို့၏ မေးခွန်းထုတ်သံများဖြင့် တရားရုံးမှာ ပိုပြီး လှုပ်လှုပ်ရှားရှားဖြစ်လာသည်။

အချုပ်ကားပေါ်မှဆင်းပြီး တရားရုံးထဲဝင်သွားသူများမှာ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့၀င်များထဲမှ ၇ ဦးဖြစ်ပြီး သင်္ကြန်အတွင်း သူတို့၏ သံချပ်ထိုးသရော်မှုအတွက် တပ်မတော်အရာရှိတစ်ဦး၏ စွဲဆိုမှုကို ဤရုံးတွင် ရင်ဆိုင်ရခြင်းဖြစ်သည်။

သူတို့အထဲမှ ရန်ကုန်ကလေးဆေးရုံကြီးလုပ်ငန်းခွင်တွင် ဖမ်းဆီးခံရသူ ၂၂ နှစ်အရွယ် သူနာပြု မကေခိုင်ထွန်းမှာ သံချပ်အဖွဲ့တွင် ဦးဆောင်သူများထဲတွင် မပါ၀င်သဖြင့် သံချပ်ကြောင့် အရေးယူခံရမည်ဟု မယူဆခဲ့မိပေ။    

“တရားစွဲခံရမယ်လို့ တွေးတော့ တွေးမိတယ်။ ငါတော့ မပါလောက်ဘူးလို့ ထင်တာ” ဟု မကေခိုင်ထွန်းက ပြောသည်။ 

သို့သော်လည်း ထိန်းသိမ်းခံရပြီးနောက် ရန်ကုန်ရှိ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးနှင့် မရမ်းကုန်းတရားရုံးတို့က သူ့ကို စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ် ၂ နှစ်ခွဲ ချမှတ်ခဲ့သည်။ 

သူတို့ထဲမှ တချို့ကို တပ်မတော်က သူတို့ သံချပ်ထိုးခဲ့သည့် မြို့နယ်အသီးသီးရှိ တရားရုံးများတွင် တရားစွဲခဲ့ရာ ထိုထက်မက ထောင်ဒဏ်များ ချမှတ်ခံထားရသည်။ 

သံချပ်ထိုး ဝေဖန်သရော်မှုအတွက် မြို့နယ်အများအပြားတွင် တရားစွဲခြင်း၊ တရားရုံးတိုင်းက ထောင်ဒဏ်ပေးခြင်းတို့သည် လွတ်လပ်စွာပြောဆိုခွင့်ကို ခြိမ်းခြောက်နေပြီး သံချပ်ထိုးသည့် ရိုးရာဓလေ့ကိုလည်း ဖျက်ဆီးရာရောက်သည်ဟု လေ့လာသူတို့က ဆိုသည်။ 

၎င်းတို့ထဲမှ ၃ ဦးမှာ ယနေ့အချိန်ထိ မလွတ်မြောက်သေးပေ။

အမှုပေါ် အမှုဆင့်

မကေခိုင်ထွန်း၊ ၂ နှစ် ကျခံရသည့် မဆုရတနာမြင့်နှင့် ကိုဇော်လင်းထွဋ်(ခ)ဖိုးသား တို့မှာ လျှော့ရက်၊ ချုပ်ရက်တို့ ခံစားခွင့်ရရှိခဲ့ပြီး ၂၀၂၀ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့ကြသည်။ 

တရားစွဲဆိုခံခဲ့ရသူ ကိုငြိမ်းချမ်းစိုး (ခ) ချစ်ယုံမှာမူ ဗိုလ်တထောင်မြိုနယ်တွင် သံချပ်ထိုးသည့် နေ့က မပါဝင်ခဲ့သဖြင့် အပြစ်မရှိဆိုကာ ၆ လ အကြာတွင် လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။ သံချပ်အဖွဲ့ဦးဆောင်သူများဖြစ်သည့် ကိုပိုင်ဖြိုးမင်းနှင့် ကိုဇေယျာလွင်မှာ ထောင် ၆ နှစ်၊ ကိုပိုင်ရဲသူမှာ ထောင် ၅ နှစ်နှင့် ၆လ ကျခံရပြီး အင်းစိန်ထောင်၌ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။

“ပုံမှန် တစ်ရုံးမှာ တစ်နှစ်ထိပဲ ချလို့ရတဲ့ ပြစ်မှုကို တရားရုံးတွေအများကြီး နယ်မြေတွေအများကြီး ခွဲပြီးစွဲလိုက်တဲ့အတွက်ကြောင့် အခုလို ၅ နှစ်တွေ ၆ နှစ်တွေ ဖြစ်သွားတယ်။ တကယ်ကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်တဲ့သဘောပါ” ဟု ဇွန်လ ၁၂ ရက်နေ့ ရုံးချိန်းအပြီး Myanamr Now ၏ တယ်လီဖုန်းအင်တာဗျူးတွင် ကိုဇေယျာလွင်က ဖြေကြားခဲ့သည်။

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သည် ထိုနှစ်သင်္ကြန်ကာလတွင် ရန်ကုန်နှင့် ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်း မြို့နယ်ပေါင်းများစွာတွင် သွားရောက် သံချပ်ထိုးခဲ့ရာ တပ်မတော်က ထိုမြို့နယ်များတွင် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်များကို တရားစွဲခဲ့သည်။

သက်ဆိုင်ရာဒေသတွင် တာ၀န်ကျနေကြသည့် တပ်မတော်အရာရှိများက စွဲဆိုကြခြင်းပင်။ 

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့၏ သံချပ်စာသားများမှာ သည်းခံ၍မရသည့် အတိုင်းအတာဖြစ်နေသဖြင့် တရားစွဲဆိုရခြင်းဖြစ်သည်ဟု ရန်ကုန်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်မှ ဒုဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်က မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တရားရုံးတွင် သတင်းထောက်များကို ပြောဖူးသည်။

“တကယ်လို့ ခွင့်လွတ်လိုက်မယ်ဆိုရင် ဒီထက်မက ပိုပို ကျုးလွန်လာမယ်ဆိုလို့ရှိရင် ဒါတွေကို မဖြစ်စေချင်လို့ ဥပဒေရဲ့ တရားမျှတမှုလိုချင်လို့ တရားရုံးမှာ ဦးတိုက်လျှောက်ထား တရားစွဲဆိုခြင်းဖြစ်တယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ဝေဖန် သရော်ခြင်း  

ကျောင်းသားသမဂ္ဂနောက်ခံဖြင့် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည့် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့မှာ တပ်မတော်နှင့်ပတ်သတ်သည့် အကြောင်းအရာများတွင် ပြင်းထန်သည့် သံချပ်စာသားများ ရေးစပ်သီဆိုလေ့ရှိပြီး သင်္ကြန်သံချပ်နှစ်သက်သူ ပရိတ်သတ်အခိုင်အမာရှိသည့် အဖွဲ့ဖြစ်သည်။

၎င်းတို့၏ သံချပ်တွင် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ အစိုးရနှစ်ရပ်တည်ရှိနေပြီး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေက ပြဿနာဖြစ်နေ၍ အရောင်ပြောင်းပစ်ရန်၊ တပ်မတော်သားများ လွှတ်တော်တွင်းမှ ထွက်ခွာသွားရန် စသည့် စာသားများပါ၀င်သည်။ 

စစ်တပ်က စိတ်ကြိုက်‌ရေးစွဲပြီး အငြင်းပွားဖွယ် လူထုဆန္ဒကောက်ယူပွဲဖြင့် မြန်မာပြည်သူအများစုက ထောက်ခံအတည်ပြုခဲ့သည်ဆိုသော ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ တပ်မတော်သည် ပြည်သူက ရွေးချယ်တင်မြှောက်သော အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ရှိမနေဘဲ သီးခြားကင်းလွတ်ကာ တည်ရှိနေသည်။ 

ထိုအချက်ကို ထောက်ရှု၍ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင်များက ၎င်းတို့၏သံချပ်စာသားများမှာ ပြည်သူတို့ နေ့စဉ် ပြောဆိုနေသည့် အကြောင်းအရာများသာ ဖြစ်သည်ဟု တရားခွင်တွင် ထွက်ဆိုလေ့ရှိသည်။

ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ လူနည်းစု မွတ်စလင်များကို လူမျိုးတုန်းသတ်ဖြတ်ခဲ့သည်ဆိုသည့် စွပ်စွဲချက်များနှင့် ပတ်သတ်ပြီး “အိုင်စီစီကို ကြောက်တဲ့ကောင် နေပြည်တော်ကို ရှောင်၊ အိုင်စီစီကို ကြောက်တဲ့ဘဝ နေပြည်တော်က အဘ” ဟု သံချပ် စပ်ဆိုခဲ့ပြီး ထိုသံချပ်စာသားမှာ ၂၀၁၉ ခုနှစ်က လူမှုကွန်ရက်တွင် ထင်ရှားခဲ့သည်။

တပ်ခေါင်းဆောင်များကို ICC ဟု အတိုကောက်ခေါ်သည့် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာရာဇဝတ်ခုံရုံးတွင် သွားရောက်ရင်ဆိုင်ကြရန် သရော်ထားသည့် ထိုသံချပ်စာသားများမှာလည်း တပ်ခေါင်းဆောင်များကို အမျက်ဒေါသထွက်စေမည့် သံချပ်စာသားများဖြစ်သည်။

ထို့အပြင် ဘီယာ၊ အရက်၊ ဆေးလိပ်နှင့် တယ်လီဖုန်းဆက်သွယ်ရေး စသည့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ တပ်နှင့် ဆက်စပ်နေပုံကို ဝေဖန် သံချပ်ထိုးခဲ့ကြသည်။ 

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ကို ထောင်ဒဏ်ချမှတ်ခဲ့သည့် တရားရုံးများအနက် ရန်ကုန်တိုင်း မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တရားရုံးက သံချပ်စာသားများမှာ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး၊ ရပ်ရွာအေးချမ်းသာယာရေး (သို့မဟုတ်) ပြည်သူတို့၏ ကိုယ်ကျင့်တရားအကျိုးငှာ ပြဌာန်းထားသည့် ဥပဒေများနှင့် ဆန့်ကျင်နေသည်ဟု ဆိုသည်။

တပ်မတော်သားများ၏ တာဝန်ဝတ္တရားကို မလေးစားဘဲ ပျက်ကွက်စေရန် အကြံဖြင့် ဖျော်ဖြေဖြန့်ချိခဲ့ကြောင်း မှတ်ယူနိုင်သည်ဆိုကာ တပ်မတော်အပေါ် အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅(က) ဖြင့် ထောင်ဒဏ် တစ်နှစ်ကျခံရန် အမိန့်ချမှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တရားသူကြီးက တရားခွင်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။

နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ စာရင်းအရ ပုဒ်မ ၅၀၅ နှင့် အကျဉ်းကျနေသူမှာ ၂၄ ဦးရှိသည်။

သံချပ်ကို စိစစ်မှု  

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သည် သင်္ကြန်ကာလတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ သံချပ်စာသားစိစစ်ရေးကော်မတီထံ စာသားတင်ပြခြင်း မရှိပေ။ 

အိုးဝေသံ၊ ကျောင်းနံရံ၊ အလုပ်သမား ဝါသနာရှင်များ ပါ၀င်သည့် ဒို့အသံ သံချပ်အဖွဲ့များကလည်း စိစစ်သည့် မူဝါဒကို လက်မခံဘဲ နှစ်စဉ် ဆင်ဆာမတင်ဘဲ သံချပ်ထိုးလေ့ရှိကြသည်။

၎င်းတို့အားလုံးက သံချပ်ဆိုသည်မှာ ပြည်သူ့အသံဖြစ်၍ ဆင်ဆာမလိုအပ်၊ ဆင်ဆာသည် သံချပ်၏ အနှစ်သာရကို ပျက်စီးစေသည်ဟု တစ်ညီတစ်ညွတ်တည်း ဆိုကြသည်။

ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ သံချပ်ထိုးလျင် သံချပ်စာသား စိစစ်ပြီးမှသာ ခွင့်ပြုခဲ့ရာမှ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် အာဏာရခဲ့သည့် ၂၀၁၆ ခုနှစ်တွင်တော့ ကင်းလွတ်ခွင့်ရရှိခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ထိုလွတ်လပ်ခွင့်မှာ ယနေ့တိုင် ပြန်ပေါ်မလာတော့ပေ။

၂၀၁၉ ခုနှစ်၏ ရန်ကုန်မြို့တော် မဟာသင်္ကြန်ဖြစ်မြောက်ရေးကော်မတီ၊ သံချပ်များစိစစ်ရေးအဖွဲ့ဥက္ကဌမှာ ရန်ကုန်တိုင်း ရခိုင်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး ဦးဇော်အေးမောင် ဖြစ်သည်။

သံချပ်စိစစ်ရေးအဖွဲ့မှာ ပြည်ထောင်စုမပြိုကွဲရေး၊ တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်မှုမပြိုကွဲရေး၊ ဘာသာရေး၊ လူမျိုးရေးနှင့် လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးတစ်ယောက်နှင့် အဖွဲ့အစည်းများ ထိခိုက်နစ်နာမှု မရှိစေရန် သံချပ်စာသားကို စိစစ်၍ ပြင်ဆင်ပေးရန် ညှိနှိုင်းပေးခြင်းဖြစ်ပြီး မတင်ပြသူများကို အရေးယူလေ့မရှိကြောင်း ဦးဇော်အေးမောင်က ပြောသည်။ 

အစိုးရနှင့် တပ်မတော်၊ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ရေး စသဖြင့် တိုင်းပြည်အပေါ် အပြုသဘောဖြင့် ဝေဖန်သည့် သံချပ်စာသားများကိုလည်း တားမြစ်ခဲ့ခြင်း မရှိကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။ 

သို့သော်လည်း လူအများကို ဒေါသထွက်၊ စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေနိုင်သော ဘာသာရေးအရ အထွဋ်အမြတ်ဖြစ်သည့် အရာများကို ဝေဖန်ခြင်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ်၊ အဖွဲ့အမည်နာမများဖြင့် တိုက်ရိုက်ဝေဖန် သံချပ်ထိုးခြင်းမဟုတ်လျှင် အစိုးရမဏ္ဍပ်များတွင် ပြိုင်ပွဲဝင် ဖျော်ဖြေခွင့်ပြုခဲ့သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

စိစစ်ရေးအဖွဲ့ကို တင်ပြလေ့မရှိသော သံချပ်အဖွဲ့များမှာ အစဉ်အလာကြီးသည့် မဏ္ဍပ်ပေါ်တက်ခွင့် ပိတ်ပင်ခံထားရပြီး လှည့်လည်ဖျော်ဖြေရာတွင်လည်း အာဏာပိုင်များက လိုက်လံတားမြစ်ပိတ်ပင်လေ့ရှိကြောင်း ကျောင်းနံရံသံချပ်အဖွဲ့ ဦးဆောင်သူတစ်ဦးဖြစ်သူ အသက် ၂၂ နှစ်အရွယ် ကိုပိုဆိုင်တွန်က ပြောသည်။ 

“စာသားထက်စာရင် သံချပ်ထွက်နိုင်ဖို့တောင် တော်တော်ပြန်ရုန်းကန်ရမယ့် အခြေအနေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတယ်။ ဥပဒေတွေက တားဆီးတာထက် မြေပြင်မှာ ဖျော်ဖြေခွင့်မရတဲ့ အခြေအနေက ကျွန်တော်တို့အတွက် ပိုပြီး ကျပ်တည်းစေတယ်ဗျ” ဟု ၂၀၁၉ ခုနစ်တွင် ၎င်းတို့ သံချပ်အသင်း ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်များကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုသည်။

“အဲဒီလိုအခြေအနေမျိုးမှာ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့လို ဖမ်းဆီးပိတ်ပင်မှုတွေ ပိုဖြစ်လာတဲ့အခါ ကျွန်တော်တို့ စိုးရိမ်တာက ကျွန်တော်တို့ ဗမာရဲ့ ချစ်စဖွယ်လည်းဖြစ်တယ်။ ကျွန်တော်တို့ ပြည်သူရဲ့အသံကို အစိုးရဆီကို တိုက်ရိုက်နားပွင့်ပေါက်နိုင်မယ့် လမ်းကြောင်းဖြစ်တဲ့ ဒီသံချပ်တွေ တဖြည်းဖြည်း ပျောက်ကွယ်သွားမှာ စိုးရိမ်တယ်” ဟု ဒဂုံတက္ကသိုလ်ကျောင်းသားသမဂ္ဂ အမှုဆောင်ဟောင်းလည်းဖြစ်သည့် ကိုပိုဆိုင်တွန်က ဆက်ပြောသည်။

ကိုပိုဆိုင်တွန် စိုးရိမ်သကဲ့သို့ပင် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်ဖြစ်သည့် သင်္ကြန်သံချပ်ထိုးသည့် ဓလေ့ကို လူငယ်များစိတ်ဝင်စားမှု နည်းပါးလာမည်ကို စိုးရိမ်သူ ဝါရင့်သံချပ်သမားကြီးများထဲတွင် “အပ္ပမာဒေန သဗ္ဗာဒေထ” သံချပ်အဖွဲ့ဦးဆောင်သူ အသက် ၇၀ ကျော် အရွယ်ရှိ ဦးသီဟလည်း ပါ၀င်သည်။

သင်္ကြန်သံချပ်စိတ်ဝင်စားသူ လူငယ်များမှာလည်း ဖမ်းဆီးခံရသည့် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင်များကဲ့သို့ ကျောင်းသားသမဂ္ဂနောက်ခံရှိသူများသာဖြစ်ပြီး သံချပ်စပ်ဆိုရာတွင် တုတ်ထိုးအိုးပေါက် ဝေဖန်မှုမျိုးထက် ရသမြောက်မြောက်၊ ပရိယာယ်ကြွယ်ကြွယ် စပ်ဆိုမှုမျိုး ပိုလိုအပ်သည်ဟု ၎င်းက သုံးသပ်သည်။ 

“ခေတ်က ခါးဖြတ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားတယ်။ ဒါပေမယ့် စိတ်ဓာတ်တွေကလည်းရှိတယ်။ လုပ်လည်းလုပ်ချင်တယ်။ အဲဒီအခါကျတော့ လိုအပ်တာလေးတွေ “ဟ” နေတာလေးတွေ အစပ်အဆက်မမိတာလေးတွေ ပရိယာယ်မကြွယ်တာလေးတွေ ရှိမယ်ထင်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ကန့်သတ်ခံရသည့် ပြောဆိုခွင့်

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်မှ၂၆ နှစ်အရွယ် မဆုရတနာမြင့်သည် ၂၀၁၉ သင်္ကြန်တွင် သံချပ်ထိုးရာ၌ ရှေ့ထွက်တိုင်ပေးခြင်း မရှိဘဲ နောက်မှနေ၍ သံချပ်ထိုးခဲ့သော်လည်း တပ်မတော်အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅ (က)၊ ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေ ၆၆ (ဃ) တို့ဖြင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။ ၎င်းတို့ သံချပ်ထိုးခဲ့သည့် မရမ်းကုန်းနှင့် ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ်တို့တွင် တရားစွဲခံရပြီး ထောင် ၂နှစ် ကျသွားသည်။

ထိုအတောအတွင်း ပညာသင်ဆုရရှိထားသော်လည်း ထိန်းသိမ်းခံနေရသဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ်တွင် ပြည်သူ့ရေးရာစီမံခန့်ခွဲမှုဘာသာရပ် သွားရောက်သင်ယူနိုင်မည့် အခွင့်အရေးကို လက်လွှတ်ခဲ့ရသည်။ အမှုတစ်ခုမပြီးသေးခင် နောက်တစ်မှု ထပ်ပေါ်လာတတ်သဖြင့် အမှုသစ်အတွက် စစ်ဆေးမေးမြန်းခံရမည်ကို စိုးရိမ်ခဲ့ရသည်ဟု ဆိုသည်။ 

“တစ်ခု စစ်နေရင်းနဲ့ အဲဒီတစ်ခု ပြီးတော့မလို ကိုယ်က စိတ်ခဏလျှော့မလို့ရှိတုန်း နောက်တစ်မှုက ထပ်ပေါ်လာပြီ။ စစ်ကြောရေးဆိုတဲ့ အသံကြားရင် ကိုယ်တွေက လန့်နေပြီ” ဟု အကျဉ်းထောင်ထဲတွင် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည့် အတွေ့အကြုံကို မဆုရတနာမြင့်က ပြန်ပြောပြသည်။ 

သံချပ်ထိုးသရော်သူတို့ ပြင်းပြင်းထန်ထန် တုန့်ပြန်ခံရသကဲ့သို့ ရခိုင်ဒေသအရေး ပြောဆိုကန့်ကွက်သည့် ကျောင်းသားများဖမ်းဆီးခံရမှု ခပ်စိပ်စိပ်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်ကို သတိထားမိသည်ဟု သူက ဆက်ပြောသည်။

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အဖွဲ့ဝင်တို့ကို တရားရုံးအများအပြားတွင် တပြိုင်နက်တည်းတရားစွဲဆိုခြင်းမှာ ဒီမိုကရေစီစနစ်ကို ခြိမ်းခြောက်နေခြင်းဖြစ်ပြီး လွတ်လပ်စွာပြောဆိုခွင့်ကို ထိခိုက်စေကြောင်း အခြားသော သံချပ်အဖွဲ့များ၊ နိုင်ငံရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူများ၊ သရော်စာ ရေးသားသူများက ယူဆကြသည်။ 

ထိုသို့ ယူဆသူများတွင် ကဗျာဆရာ မုံရွာအောင်ရှင်ဟု လူသိများထင်ရှားသည့် အာဏာရပါတီ၏ ပြန်ကြားရေးကော်မတီခေါင်းဆောင် ဦးအေးကြူလည်း ပါ၀င်သည်။ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အဖွဲ့ဝင်များ ပုဒ်မ ၅၀၅ နှင့် ထောင်ကျခဲ့သလို သူသည်လည်း စစ်အစိုးရခေတ်တွင် ထိုပုဒ်မနှင့်ပင် ထောင်ဒဏ်ချမှတ်ခံရဖူးသည်။  

ထောင်ဒဏ်ကျခံနေရသည့် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင်များကို နိုင်ငံတော်သမ္မတအနေဖြင့် လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အရ သက်သာခွင့်ပေးသင့်ကြောင်း၊ လွတ်လပ်စွာထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ကို ဖိနှိပ်သော ပုဒ်မများ ပြင်ဆင်ဖျက်သိမ်းနိုင်ရေးအတွက် လွှတ်တော်က ကြိုးပမ်းရန် လိုအပ်နေကြောင်း သူက သုံးသပ်သည်။

“ကျောင်းသားလူငယ်ကလေးတွေကို နှစ်ရှည်ထောင်ဒဏ်တွေ ချမှတ်တာ မကြိုက်ဘူး။ အမြန်ဆုံးလွှတ်ပေးသင့်တယ်” ဟု ပါတီအာဘော် ဒီလှိုင်းဂျာနယ်၏ အယ်ဒီတာချုပ်လည်းဖြစ်သူ မုံရွာအောင်ရှင်က မှတ်ချက်ပြုသည်။ 

The Voice သတင်းစာတွင် “ကျည်ထောင်စုသစ္စာ” ခေါင်းစဉ်ဖြင့် သရော်စာရေးသားခဲ့အပြီး တပ်က တရားစွဲဆိုခြင်းကို ခံရသည့် ရန်ကုန်မြို့မှ သရော်စာရေးသားသူ ဗြိတိသျှကိုကိုမောင်ကလည်း သံချပ်၊ သရော်စာတို့သည် နိုင်ငံရေးအရ၊ လူမှုရေးအရ ဖြစ်ပျက်နေသည့် လူမှုဘဝနှင့် ဖိနှိပ်ချုပ်ချယ်မှုများကို ပြည်သူကို မျက်နှာမူ၍ သရုပ်ဖော်ပေးခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ တရားစွဲဆိုခဲ့သည့် လုပ်ရပ်ကို ကန့်ကွက်ကြောင်း ပြောသည်။ 

“ဒီမိုကရေစီနိုင်ငံတွေမှာက တရားစွဲဆိုခွင့်ရှိပါတယ်။ သို့ပေမယ့် မလျော်ညီတဲ့ ဩဇာကို သုံးပြီးတော့ တစ်နေရာပြီးတစ်နေရာ အငြိုးတကြီး လိုက်စွဲနေတာမျိုးက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ ထင်ပါတယ်”ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

အကျဉ်းကျနေသူတို့ စိတ်ခွန်အားတက်စေရန် ပြင်ပမှ စာပေးပို့သည့် လှုပ်ရှားမှုကို နိုဝင်ဘာ၊ ဒီဇင်ဘာလတို့တွင် လုပ်ဆောင်ရာ စာပေါင်း ၈၀ ခန့် ရရှိခဲ့သည်။

နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားဟောင်း ကိုမင်းသွေးသစ် ဦးဆောင်ပါဝင်သည့် အိုးဝေသံအဖွဲ့မှာလည်း တပ်နှင့် အစိုးရကို ပြင်းထန်သည့် စကားလုံးများဖြင့် ဝေဖန်လေ့ရှိသည့် ကျောင်းသားသမဂ္ဂနောက်ခံ သံချပ်အဖွဲ့ဖြစ်သည်။

၎င်းတို့ အိုးဝေသံ သံချပ်အဖွဲ့လည်း လာမည့် သင်္ကြန်တွင် သံချပ်ထိုးခွင့်ရရှိပါက တရားစီရင်ရေးနှင့် အစိုးရကို အားကိုးဖို့ရာ မဖြစ်နိုင်၍ တပ်နှင့်ပတ်သက်သည့် အကြောင်းအရာကို သံချပ်စာသားရေးစပ်ရန် တွန့်ဆုတ်နေရသည်ဟု ကိုမင်းသွေးသစ်က ဆိုသည်။

“သူ့ရဲ့ရင်ကြားစေ့ရေးကို ထိခိုက်မယ်လို့ ယူဆတဲ့ အစိုးရနဲ့ သူ့ရဲ့ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိပါးတယ် ဒါမှမဟုတ် ပြည်သူတစ်ရပ်လုံးကို သူတို့ရဲ့ နိုင်ငံရေးပေါ်မှာ ကြီးစိုးမှုရှိနေသေးတယ်လို့ ပြချင်တဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ ကြားထဲမှာ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်က ညှပ်သွားပြီး ဓားစာခံဖြစ်နေတယ်လို့ ကျွန်တော်တို့က ယူဆပါတယ်” ဟု ၎င်းက တွေးတွေးဆဆ ပြောလိုက်သည်။ 

ခင်မို့မို့လွင်သည် Myanmar Now သတင်းဌာန၏ သတင်းထောက်ဖြစ်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading