ဧရာလွင်ရဲ့ ကံကြမ္မာ

၁၉၆၈ ခုနှစ်မှာ မုန်းကိုးဒေသကို သိမ်းပြီး ဗ.က.ပတွေ လွတ်မြောက်ဒေသထူထောင်လိုက်ပြီဆိုတာ ကြားရချိန်မှာ နိုင်ငံရေးပိုးထလာပြန်တဲ့ မင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ အခြေခံဒေသထဲသွားဖို့ ဇွတ်အတင်း တင်ပြတောင်းဆိုလာခဲ့ပြန်ပါတယ်။ ဒီလိုနဲ့ ၁၉၇၀ ခုနှစ်ဝန်းကျင်မှာ မင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ မုန်းကိုးအခြေခံဒေသထဲကို ရောက်ရှိသွားခဲ့ပါတယ်။ မြန်မာ့မြေပြန်ခြေချမိတဲ့အခါ ပညာရှင်ကြီးဟာ မျက်ရည်တသွင်သွင်နဲ့ မြေကြီးကို ကုန်းရုန်းနမ်းခဲ့တယ်လို့ ကြားမိပါသေးတယ်။

Published on Jan 6, 2021

ပြီးခဲ့တဲ့ကာလတွေကနေ ခု ၂၀၂၀ရွေးကောက်ပွဲလွန်ကာလ အစိုးရသစ်ဆန်းစပြုလာတဲ့အထိ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး ရေးကြပြောကြတာ၊ ဆွေးနွေးကြတာတွေ အတော်များပါတယ်။ ဒီလိုဆွေးနွေးပြောဆိုကြရာမှာ တိုင်းရင်းသားပါတီ အတော်များများက မြန်မာပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် ပါဝင်တဲ့ ရှစ်ပြည်ထောင် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု  ဖွဲ့စည်းရေးအကြောင်း အဆိုပြုကြတော့ ကွယ်လွန်သူ ဆရာ “မင်းလတ်ရဲခေါင်” ကို ပြန်လည်သတိရ လွမ်းတမိပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ မြန်မာပြည်မှာ ရှစ်ပြည်ထောင် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုအကြောင်း အစောဆုံးနဲ့ စနစ်အကျဆုံး တင်ပြခဲ့တဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေထဲမှာ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်လည်း ရှေ့တန်းက ပါဝင်ခဲ့လို့ပါ။ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ကိုတော့ လွတ်လပ်ရေးခေတ် နောက်ပိုင်းမှ လူဖြစ်လာကြသူတွေ သိပ်ပြီး သိဖူးကြားဖူးကြမယ် မထင်ပါဘူး။

မင်းလတ်ရဲခေါင်ဆိုတာကို လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုကာလ ၁၉၄၇-၄၈ ခုနှစ်အတွင်း ရန်ကုန်ကျောင်းသားသမဂ္ဂအသိုင်းအဝိုင်းမှာတော့ အတော်ထင်ရှားလူသိများခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါ့အပြင် သူဟာ စစ်ပြီးခေတ်ကာလအတွင်းက အတော်အောင်မြင်ခဲ့တဲ့ ရသ ဝတ္ထု စာရေးဆရာတစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ကွယ်လွန်သူ စာရေးဆရာ နိုင်ဝင်းဆွေကလည်း မင်းလတ်ရဲခေါင်ရေးတဲ့ နဂဝံသစမ်းလေးနံဘေးမှာ ဆိုတဲ့ ဝတ္ထုလေးကို တသသစွဲလန်းမိရတဲ့အကြောင်း တဖွဖွပြောခဲ့ဖူးပါတယ်။ တချို့ကတော့လည်း နန္ဒာပုလဲ ဝတ္ထုရှည်ကြီးကိုတောင် မင်းလတ်ရဲခေါင်ရေးခဲ့သယောင်၊ ပြောသံတွေ ကြားခဲ့ရပါသေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ မင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ စာရေးဆရာသက်သက်တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ စစ်ပြီးခေတ် ကျောင်းသားသမဂ္ဂလှုပ်ရှားမှုမှာ ထဲထဲဝင်ဝင် တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားခဲ့သူတစ်ဦးပါ။ သူ့ အခြားအမည်က ကိုစိမ်းမောင်ပါ။ အထူးသဖြင့် ကွယ်လွန်သူ ဗ၊ က၊ ပ၊ ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း ရဲဘော်ခင်မောင်ကြီးနဲ့အတူ မြေအောက် (U.G) ကျောင်းသားကလာပ်စည်း အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးအဖြစ် ပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့သူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင် ခေါ် ကိုစိမ်းမောင်ကို ကျောင်းသားနိုင်ငံရေးသမားတစ်ပိုင်း စာရေးဆရာတစ်ပိုင်းလို့ ပြောရမှာပါပဲ။

၁၉၄၇ ခုနှစ် ချက်ကိုစလိုဗက်နိုင်ငံ ပရာဟာမြို့တော်မှာ ကျင်းပမယ့် နိုင်ငံတကာ ကျောင်းသား သမဂ္ဂ (International Student Union-IUS) ညီလာခံကို မြန်မာနိုင်ငံက ကိုယ်စားလှယ်စေလွှတ်ပေးဖို့ ဖိတ်ကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒီညီလာခံကို မြန်မာနိုင်ငံကျောင်းသားသမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တက်ရောက်ဖို့ ရဲဘော်ခင်မောင်ကြီးကို ဗ၊ က၊ ပ ယူဂျီကလာပ်စည်းက ညွှန်ကြားခဲ့တယ်။ ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံတကာ ကျောင်းသားသမဂ္ဂများ ညီလာခံကို တက်ရောက်ချင်တဲ့ဆန္ဒ အလွန်ပြင်းပြနေတဲ့ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်က သူ့အစီအစဉ်နဲ့သူ၊ ပြည်ပကို ထွက်ခွာသွားခဲ့တယ်။ ဒီလိုနဲ့ပဲ ပရာဟာမြို့တော်မှာ ကျင်းပတဲ့ နိုင်ငံတကာကျောင်းသားသမဂ္ဂများ ညီလာခံကို မြန်မာနိုင်ငံကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် တက်ရောက်ခွင့်ရခဲ့တယ်။ ဒါပေမဲ့ ညီလာခံပြီးချိန်က မြန်မာနိုင်ငံမှာ ပြည်တွင်းစစ်စတင်ဖြစ်ပွားနေတော့ ကိုရဲခေါင် ပြန်လာခွင့် မရတော့ပါဘူး။ ဒီလိုနဲ့ နိုင်ငံတကာကျောင်းသားသမဂ္ဂများအဖွဲ့ချုပ်မှာ အလုပ်လုပ်ရင်း ပရာဟာ တက္ကသိုလ်မှာ ဆက်ပြီး ကျောင်းတက်နေခဲ့ရတယ်။

ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ ပရာဟာတက္ကသိုလ်ကနေ ဘာသာဗေဒအထူးပြုနဲ့ ပါရဂူဘွဲ့ကို ရယူခဲ့ပါ တယ်။ သူ့ရဲ့ဘာသာဗေဒဘွဲ့ယူကျမ်းအမည်က (ဗမာ့စာပေတိုးတက်ခေတ်မီရေး (Modernization of Burmese Litrature) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီကျမ်းမြန်မာပြည်ကို ရောက်ရှိလာချိန်မှာ မြန်မာစာပေလောကကို အကြီးအကျယ် ဂယက်ရိုက်ခတ်သွားပါတော့တယ်။ သူ့ကျမ်းပါအယူအဆဖြစ်တဲ့ မြန်မာစာကို စကားလိုရေးကြဖို့ တိုက်တွန်းချက်ကို အကြောင်းပြုပြီး အထက်မြန်မာနိုင်ငံက စာရေးဆရာတွေနဲ့ အောက်မြန်မာပြည်က စာရေးဆရာတွေ အပြင်းအထန် အငြင်းပွားခဲ့ကြရပါတယ်။ ဆရာရဲခေါင်ဟာ ပရာဟာတက္ကသိုလ်မှာ မြန်မာစာဌာနမှူးအဖြစ် ပါမောက္ခရာထူးလည်း ရယူဖူးခဲ့ပါသေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံရေး ထက်သန်တဲ့ ရောဂါရှိသူ ဆရာရဲခေါင်အနေနဲ့ ပညာရှင်တစ်ယောက်အဖြစ် ပရာဟာမှာ ကြာကြာဆက်ပြီး မနေနိုင်ခဲ့ပါဘူး။

၁၉၆၃ ခုနှစ် တော်လှန်ရေးကောင်စီလက်ထက်မှာ ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲခေါ်တဲ့အခါ ဗ.က.ပ ကလည်း အရှေ့ဥရောပတလွှားမှာ ရောက်ရှိနေတဲ့ သူတို့ရဲ့ ပါတီဝင်တွေအားလုံး ဘေကျင်းကို ခေါပြီး ပြန်လည်စုစည်းခဲ့ပါတယ်။ ဒီအခါ သူ့ရဲ့ပရာဟာက ပါမောက္ခရာထူးကို စွန့်လွှတ်ပြီး ဆရာမင်းလတ်- ရဲခေါင်လည်း ပြန်လာခဲ့ပါတယ်။ ဆရာရဲခေါင်ကို ပညာရှင်တစ်ယောက်အနေနဲ့ ကွယ်လွန်သူဝန်ကြီးချုပ် ချူအင်လိုင်းကိုယ်တိုင် ဘေကျင်းလေဆိပ်ကို ဆင်းပြီး ကြိုဆိုခဲ့ပါတယ်။ ဗိုလ်နေဝင်းဖန်တီးတဲ့ ၁၉၆၇ ခု တရုတ်ဗမာအရေး အခင်းအတွင်းမှာတော့ ဗမာချန်ကေရှိတ် အစိုးရပြုတ်ကျရမယ်ဆိုတဲ့ မင်းလတ်ရဲခေါင်ရဲ့ ကြုံးဝါးသံကို ဘေကျင်းရေဒီယိုကတစ်ဆင့် အဆက်မပြတ် ကြားခဲ့ရပါတယ်။ အဲဒီကတစ်ဆင့် ၁၉၆၈ ခုနှစ်မှာ မုန်းကိုးဒေသကို သိမ်းပြီး ဗ.က.ပတွေ လွတ်မြောက်ဒေသထူထောင်လိုက်ပြီဆိုတာ ကြားရချိန်မှာ နိုင်ငံရေးပိုးထလာပြန်တဲ့ မင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ အခြေခံဒေသထဲ သွားဖို့ ဇွတ်အတင်း တင်ပြတောင်းဆို လာခဲ့ပြန်ပါတယ်။ ဒီလိုနဲ့ ၁၉၇၀ ခုနှစ်ဝန်းကျင်မှာ မင်းလတ်ရဲခေါင်ဟာ မုန်းကိုးအခြေခံဒေသထဲကို ရောက်ရှိသွားခဲ့ပါတယ်။ မြန်မာ့မြေပြန်ခြေချမိတဲ့အခါ ပညာရှင်ကြီးဟာ မျက်ရည်တသွင်သွင်နဲ့ မြေကြီးကို ကုန်းရုန်းနမ်းခဲ့တယ်လို့ ကြားမိပါသေးတယ်။

မုန်းကိုးဒေသဟာ ရှမ်းပြည်နယ်ထဲမှာ ရှိပေမယ့် ရှမ်းလူမျိုးတွေချည်းသက်သက် နေထိုင်တဲ့ ဒေသ မဟုတ်ပါဘူး။ ရှမ်း၊ ဂျင်းဖော၊ အဇီ၊ တရုတ် စတဲ့ လူမျိုးပေါင်းစုံနေထိုင်တဲ့ နေရာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီဒေသမှာ ဗ.က.ပ က အမျိုးသားရေးပေါ်လစီ ချမှတ်တော့ တရုတ်ပြည်ပုံစံအတိုင်း အမျိုးသား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေး မူဝါဒ ချမှတ်ကျင့်သုံးခဲ့ပါတယ်။ ဒီမှာတင် အရှေ့ဥရောပက ချက်ကိုစလိုဗက်ကီးယားနိုင်ငံမှာ နေထိုင်ခဲ့တဲ့ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်နဲ့ ထိပ်တိုက်တွေ့တော့တာပါပဲ။ မင်းလတ်ရဲခေါင်က မြန်မာပြည်ရဲ့ အမျိုးသားရေးမူဝါဒဟာ တရုတ်ပြည်ရဲ့ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေးပုံစံ မဖြစ်သင့်ဘူး။ အရှေ့ ဥရောပမှာ ကျင့်သုံးတဲ့ ခွဲထွက်ခွင့်အပါအဝင် ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးနိုင်ခွင့်ရှိတဲ့ ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု ဖွဲ့စည်းရမယ်။ ဒါတင်မက တန်းတူညီမျှရေးမူအရ ဗမာတွေလည်း တခြားတိုင်းရင်းသားများနည်းတူ ပြည်နယ်တစ်ခုအနေနှင့် ပါဝင်တဲ့ ဖက်ဒရယ် (၈)ပြည်ထောင်စုဖြစ်ရမယ်။ ဒါ့အပြင် ဗမာနိုင်ငံဆိုတာ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးအားလုံးကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ နာမည်မဟုတ်ဘူး။ တိုင်းပြည်ကို အဓိက ကိုယ်စားပြုနိုင်တာဟာ ဧရာဝတီမြစ်နဲ့ သံလွင်မြစ်ဖြစ်လို့ ရှစ်ပြည်နယ် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု ကြီးကို “ဧရာလွင်” တိုင်းပြည်လို့ ခေါ်တွင်စေရမယ်ဆိုပြီး အလွန်အကျွံဖြစ်စေတဲ့ အမျိုးသားရေးအမြင်တွေကို တင်ပြတောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။

တကယ်တော့ ခွဲထွက်ခွင့်အပါအဝင် ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ရှိတဲ့ ဖက်ဒရယ်စနစ်ဆိုတာ လီနင်အကောင်အထည် မဖော်နိုင်ခဲ့တဲ့ စကားလုံးကို စတာလင်က လူကြားလို့ကောင်းအောင် ဆွဲသုံးခဲ့တာပါ။ လက်တွေ့မှာ စတာလင်အုပ်စိုးခဲ့တဲ့ ခေတ်တစ်လျှောက်လုံး ဘယ်ပြည်နယ်ကိုမှ ခွဲထွက်ခွင့် မပေးခဲ့ပါဘူး။ သူ့မွေးရာဇာတိဖြစ်တဲ့ ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်ရဲ့ ခွဲထွက်ရေးလှုပ်ရှားမှုကိုတောင် တပ်နီတော် အင်အားအလုံးအရင်း သုံးပြီး ရက်ရက်စက်စက် ချေမှုန်းပစ်ခဲ့သူပါ။ အာဏာရှင်စတာလင်လက်ထက်မှာ ခွဲထွက်ရေးဆိုတဲ့ စကားလုံးကို ဘယ်ပြည်နယ်မှ မသုံးစွဲရဲခဲ့ကြပါဘူး။ အလားတူ ဘော်ရှီဗစ်ပါတီရဲ့ တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ်အောက်မှာ ဘယ်ပြည်နယ် ဘယ်လူမျိုးမှ ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်မရခဲ့ကြပါဘူး။ ဒီမိုကရေစီမရှိရင် ကိုယ့်ကြမ္မာကိုယ် ဖန်တီးခွင့်မရှိသလို ဖက်ဒရယ်ဆိုတာလည်း ဆိတ်ခေါင်းချိတ်ပြီး ခွေးသားရောင်းတာမျိုးပဲ ဖြစ်နေမှာပါ။

ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်က ချက်ကိုစလိုဗက်နိုင်ငံမှာ နေထိုင်ခဲ့ဖူးတော့ ချက်အမျိုးသားတွေနဲ့ ဆလိုဗက်အမျိုးသားတွေကို ပြည်နယ်ဖွဲ့ပြီး ပူးပေါင်းပေးလိုက်ရင် တန်းတူညီမျှတဲ့ ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံဖြစ်သွားပြီလို့ ယူဆလိုက်ပုံပါပဲ။ တကယ်က လူမျိုးအလိုက် ပြည်နယ်ဖွဲ့ပြီး ပူးပေါင်းလိုက်လို့ တန်းတူသွားတာ မဟုတ်ဘူး။ လူမျိုးအလိုက် အနေအထားတန်းတူလို့ ပူးပေါင်းနိုင်တာပါ။ ချက်သမ္မတနိုင်ငံမှာ ချက်လူမျိုး (၉၀%) ရှိပြီး ဆလိုဗက်သမ္မတနိုင်ငံမှာ ဆလိုဗက်လူမျိုးက (၆၈%) ရှိနေတော့ တန်းတူနီးပါး အနေအထားပါ။ လူမျိုးစုဆိုတာကလည်း ရာနှုန်းအနည်းအပါးပဲရှိပါတယ်။ ချက်က စက်မှုဖွံ့ဖြိုးပြီး ဆလိုဗက်က စိုက်ပျိုးရေးဖွံ့ဖြိုးပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဟစ်တလာရော၊ စတာလင်ကပါ အာဏာနဲ့ချုပ်ကိုင်ပေါင်းစည်းပေးပြီး ပြည်တည်ထားတာပါ။ တကယ်က ချက်ကိုဆလိုဗက်ကီးယားဟာ ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုမဟုတ်ပါဘူး။ လူမျိုးရေးတန်းတူမှုရှိတဲ့ တိုင်းပြည်တွေကို အာဏာနဲ့ စုစည်း ပေးထားတဲ့ ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်း (Confeda-nation) ဖွဲ့စည်းပုံပါ။ ဒါကြောင့်လည်း ၁၉၉၃ ခုနှစ်မှာ ဆိုဗီယက်ချုပ်ကိုင်မှုအောက်က လွတ်မြောက်ပြီး ဒီမိုကရေစီရတာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် ချက်သမ္မတနိုင်ငံနဲ့ စလိုဗက်သမ္မတနိုင်ငံဆိုပြီး တိုင်းပြည်ခွဲထူထောင်လိုက်ကြတာပါပဲ။ 

တကယ်လို့ မြန်မာပြည်မှာ လူမျိုးအလိုက်သာ တန်းတူမှုအတွက် ပြည်နယ်တွေဖွဲ့ပေးရမယ်ဆိုရင်တော့ လူမျိုးပေါင်း (၁၃၀) ကျော်ရှိနေလို့ (၁၀၁) ပါးသော ထီးဆောင်းမင်းတွေထက်တောင် များသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါကြောင့်လည်း ၁၉၆၂ ခုနှစ်ကတည်းက (ရှမ်းမူ) မှာပါတဲ့ ဖက်ဒရယ် (၈) ပြည်ထောင်စုစနစ်ကို ပြည်မက နိုင်ငံရေးသမား အားလုံးလိုလို ကန့်ကွက်ခဲ့ကြတာပါ။ ပြည်လမ်းအသံလွှင့်ရုံမှာ ကျင်းပတဲ့ မတ်လ (၁) ရက်နေ့ ဖွဲ့စည်း ပုံပြင်ဆင်ရေး အစည်းအဝေးမှာ ဝိဓူရသခင်ချစ်မောင်က (၁၉၄၇) ခုနှစ် အခြေခံဥပဒေမှာ ပြည်မကို အခြေခံပြီး ပြည်နယ်များကို စုစည်းထားတဲ့ ဖက်ဒရယ်ပုံစံဖြစ်လို့ လက်ရှိအခြေအနေတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပကတိလက်တွေ့နဲ့ အကိုက်ညီဆုံးဖြစ်တယ်။ ရှမ်းမူအဖြစ်တင်သွားတဲ့ (၈)ပြည်နယ် ဖက်ဒရယ်မူဆိုတာက ဖက်ဒရယ်ဘောင်ထက်ကျော်ပြီး ကွန်ဖက်ဒရေးရှင်းဖြစ်သွားနိုင်စရာရှိတယ်ဆိုပြီး ကန့်ကွက်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် (၈)ပြည်နယ်ဖက်ဒရယ်စနစ်ဆိုတာကို ဗမာလူမျိုးက (၆၀%) နီးပါးမျှရှိပြီး၊ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု (၁၃၀) ကျော်ပေါင်းမှ လူဦးရေရဲ့ (၄၀%) ကျော်ရုံရှိတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဘယ်လိုမှ ကျင့်သုံးအကောင်အထည်ဖော်လို့ ရနိုင်စရာမရှိပါဘူး။ မြန်မာအစိုးရအဆက်ဆက်က တိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတွေကို ဖက်ဒရယ် အခွင့်အရေးမပေးခဲ့ဘဲ လူမျိုးကြီးဝါဒကျင့်သုံးခဲ့လို့ ဝိုင်းဝန်းဆန့်ကျင်ဖို့ စည်းလုံးကြမယ်ဆိုရုံနဲ့တော့ ပြဿနာဖြေရှင်းနိုင်ပါဘူး။ သမိုင်းအရ လက်တွေ့ဘဝအရ လူမျိုးရေးပြဿနာဆိုတာ ဗမာလူမျိုးကြီးနဲ့တင် ရှိခဲ့ကြတာမဟုတ်ဘဲ လူမျိုးစုအချင်းချင်းကြားမှာလည်း ရှိခဲ့ကြတာပါပဲ။ အရေးကြီးတာက မြန်မာပြည်လို လူမျိုးစုံနေထိုင်တဲ့ နိုင်ငံမျိုးမှာ တန်းတူညီမျှရေးနဲ့ ကိုယ်ပိုင်ပြဋ္ဌာန်းခွင့်ရှိတဲ့ ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုအတွင်းမှာ ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူပူးပေါင်းနေထိုင်ရေးသဘောထား အားလုံးမှာ ရှိထားကြဖို့ပါပဲ။

ဒီလိုအနေအထားတွေအောက်မှာ တရုတ်ပြည်ရဲ့ ကွန်မြူနစ်ပါတီခေါင်းဆောင်တဲ့ အမျိုးသား ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ရေး မူဝါဒကို လက်ခံကျင့်သုံးနေတဲ့ အရှေ့မြောက် ဗ.က.ပ ခေါင်းဆောင်တွေ အနေနှင့် ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ရဲ့ “ဧရာလွင်” ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကို လက်မခံနိုင်ခဲ့ကြပါဘူး။ အဲဒီအချိန်က တရုတ်ပြည်ယဉ်ကျေးမှု တော်လှန်ရေးကလည်း အရှိန်အဟုန်ကောင်းနေချိန်ဖြစ်တော့ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ကလည်း အခြေခံဒေသထဲက မုန်ဂူကွင်းမှာ ဗ.က.ပ ခေါင်းဆောင်တွေကို စာလုံးကြီးပိုစတာတိုက်ပွဲ ဆင်ပါတော့တယ်။ က(ကောက်စကီ)၊ ခ(ခရူးရှက်)၊ လ(လျူရှောက်ချီ) ဂိုဏ်းသား လူမျိုးကြီးရှော်ဗင်ဝါဒီ သခင်ဘသိန်းတင် ကျဆုံးပါစေဆိုတဲ့ ပိုစတာကြီးတွေ တစ်မြို့လုံးအနှံ့ လိုက်ကပ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဗ.က.ပ ခေါင်းဆောင်တွေက မင်းလတ်ရဲခေါင်ကို မုန်းကိုးနောက်ကျောဘက်က မန်ကန်းခေါ်တဲ့ ကချင်ရွာလေးနားမှာ အကျယ်ချုပ်ချထားခဲ့ကြတယ်။ မန်ကန်းရွာရောက်တော့လည်း သူ့ရဲ့ ဧရာလွင်တိုင်းပြည် အယူအဆ စာတန်းတွေကို ကချင်ရွာသားတွေကတစ်ဆင့် K.I.A အဖွဲ့အစည်းထံ ပေးပို့ဖြန့်ဝေခဲ့ပြန်ပါတယ်။ ဒါနဲ့ ဒီဒေသမှာထားလို့ မဖြစ်တော့ဘူးလို့ ဆုံးဖြတ်ပြီး ဝနယ်ပို့ဖို့ စီစဉ်ကြရပြန်ပါတယ်။ ဒီတော့လည်း ဝနယ်ကို မလိုက်နိုင်ဘူးလို့ ငြင်းဆန်ပြီး အစာငတ်ခံဆန္ဒပြနေပြန်ပါတယ်။ ဒါနဲ့ လဝက်လောက်ရှည်ကြာတဲ့ ဝနယ်ခရီးကို တောအထပ်ထပ် တောင်အသွယ်သွယ်ဖြတ်ပြီး ထမ်းစင်နဲ့ ပို့ပေးခဲ့ကြရပါတယ်။

ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ကို ဝနယ် မြောက်ပိုင်းခရိုင်ထဲက တရုတ်နယ်စပ်နဲ့ ကပ်နေတဲ့ ခွင်းမာ မြို့နယ်ထဲမှာ အကျယ်ချုပ်အချထားခဲ့တယ်။ အကျယ်ချုပ်စခန်းမှာ သူတစ်ယောက်တည်းတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ မိုင်ယန်းတိုက်ပွဲက သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းမိထားတဲ့ တပ်မတော်အရာရှိ (၆) ဦးခန့်လည်း ရှိနေပါတယ်။ ဒီအရာရှိတွေက အခွင့်သာတဲ့တစ်နေ့မှာ ဖျားနာနေတဲ့ ဝရဲဘော်နှစ်ယောက်ရဲ့ လက်နက်တွေကို လုယူပြီး ဒီဝရဲဘော်နှစ်ယောက်နဲ့ မြို့နယ်မှူး ရဲကလေးနှစ်ယောက်ကို သတ်ပစ်လိုက်ကြပါတယ်။ အရာရှိသုံ့ပန်းတွေက သူတို့ ထွက်ပြေးချိန်မှာ မင်းလတ်ရဲခေါင်ကိုပါ ခေါ်တော့ သူလည်း အတူလိုက်ပါသွားခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သံလွင်မြစ်ဆီသွားရမယ့် (၄) ရက်လောက်သွားရမယ့် ခရီးကို မင်းလတ်ရဲခေါင်မလိုက်နိုင်ပါဘူး။ ဝစကားလည်းမပေါက်တော့ အခက်တွေ့နေပြီး၊ မြို့နယ်ရုံးနဲ့ မဝေးလှတဲ့ လျှိုကြီးတစ်ခုအတွင်းမှာပဲ သူ့ကို ပြန်ဖမ်းမိလာခဲ့ပါတယ်။ အပြင်းအထန် ဒေါသထွက်နေတဲ့ ဝရဲဘော်တွေက ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ကို သစ်ပင်မှာ ကပ်ချည်ပြီး လှံစွတ်နဲ့ ထိုးသတ်ကာ ချောက်ထဲ ပစ်ချလိုက်ပါတော့တယ်။ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင် အသတ်ခံရတဲ့ သတင်းကို ဌာနချုပ်က စုံစမ်းတော့ မင်းလတ်ရဲခေါင်ကို သတ်ခါနီးမှာ ရိုက်ကူးထားတဲ့ ဓာတ်ပုံတစ်ပုံပို့ပေးလိုက်ပါတယ်။ ဒီဓာတ်ပုံမှာတော့ ပခုံးပေါ်အထိ ဆံပင်ဖားလျားမှာ ကွန်မန်ဒိုခေါင်းစည်းအနီစ၊ လှည်းဘီးမျက်မှန်ကြီးတပ်ထားတဲ့ ပိန်ပိန်ပါးပါး၊ အရပ်ခပ်ပြတ်ပြတ်၊ အသားနီစပ်စပ်နဲ့ ခါးထောက်ရပ်နေတဲ့ ဆရာမင်းလတ်ရဲခေါင်ကို နောက်ဆုံးမြင်တွေ့ခွင့်ရလိုက်ကြပါတယ်။ ဒီလိုနဲ့ ကမ္ဘာသိ၊ မြန်မာသိ ပညာရှင်တစ်ယောက်တော့ ရှစ်ပြည်ထောင်ပါဝင်တဲ့ ဧရာလွင် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကြီးအတွက် အသက်သွေး စတေးခံခဲ့ရဖူးပါတယ်။

                                                                                  ***

သန်းစိုးနိုင်

 

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံ သမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။...

Published on Mar 19, 2021
ရန်ကုန်မြို့တွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ က အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များကို ဆန္ဒပြသူအချို့က ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) ကို ထောက်ခံကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ပြသနေစဉ်။ 

ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုတည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် သပိတ် ကော်မတီဝင်များနှင့် ဆွေးနွေးနေမှုသည် ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြီးစီးနေပြီဖြစ်ကြောင်း အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD) တင် ရွေးကောက်ခံအမတ်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောကြားလိုက်သည်။ 

“အခုလို အခြေနေမျိုးမှာ ဘယ်လိုမျိုး စုစုစည်းစည်းနဲ့ ဆောင်ရွက်လို့ရမလဲဆိုတာ ဆွေးနွေးနေပါတယ်။ ကျွန်မတို့ စုစည်းညီညွှတ်တဲ့အသံတစ်ခု ထွက်လာအောင် ကြိုးစားနေပါတယ်။ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက် ပြီးစီးနေပါပြီ" ဟု ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) က ခန့်အပ်ထားသည့် ခေတ္တ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးလည်းဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီသည်  အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ ဖြစ်သည့် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU)၊ ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)နှင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်(KIA) အပြင် တစ်နိုင်ငံလုံးပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ် (NCA) လက်မှတ်ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသား ၁၀ နှင့် ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်လည်း တစ်ဖွဲ့ချင်းဖြစ်စေ၊ အစုအဖွဲ့အလိုက်ဖြစ်စေ ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။ 

“အတိတ်ကာလ အတွေ့အကြုံအားဖြင့် သံသယတွေ ကျန်တာရှိတယ်။ အဲဒီသံသယတွေကိုလည်း ကျွန်မ တို့တွေ ချေဖျက်ရတာရှိတယ်။ အလုပ်လုပ်ရင်းနဲ့ ယုံကြည်မှုတွေ တည်ဆောက်နေရတာရှိတယ်။ တဖြည်းဖြည်းနဲ့တော့ ကျွန်မတို့ကြားမှာ Common Ground ကလည်း ရနေပြီ။ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း တစ်စုတစ်စီးတည်းဖြစ်ဖို့၊ သဘောတွေ တူညီဖို့၊ အပ်ကျမတ်ကျဖြစ်ဖို့ဆိုတာကတော့ သဘာဝ မကျပါဘူး။ သို့သော် ဒီကြားထဲက  ကျွန်မတို့ ဘယ်လိုပေါင်း စပ်ညှိနှိုင်းပြီးတော့ အတူတူ အလုပ်လုပ်သွားကြမလဲဆိုတဲ့အပေါ်မှာကတော့ ကျွန်မတို့ ကြိုးစားပမ်းစားတည်ဆောက်နေပါတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများ၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် သပိတ်ကော်မတီတို့နှင့် ဆွေးနွေး၍ ထွက်ပေါ်လာမည့် သဘောတူညီချက်များ၊ တာဝန်ခွဲဝေမှုများသည် အနာဂတ် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရန် အခြေခံကောင်းများဖြစ်လာမည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ထို့ပြင် CRPH အနေဖြင့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရေး၊ ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် တည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သည် ၅ နှစ်က NLD အစိုးရလက်ထက်၌ ကျင်းပခဲ့သည့် ၂၁ ရာစုပင်လုံတွင်မူ ဖက်ဒရယ်နှင့်ပတ်သက်၍ ကိစ္စများသည် စစ်တပ်၏ ကန့်ကွက်မှုကြောင့် ဆွေးနွေးခွင့်မရခဲ့ကြောင်း၊ လက်ရှိတွင် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီထူထောင်ချိန်တွင် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ကိုပါ တည်ထောင်ရမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် ပေါ်ပေါက်လာရေးကိုလည်း ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

“ဖက်ရယ်တပ်မတော်လို့ ပြောတာက ငါတို့သည် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကို သွားတော့မယ်။ ဖက်ဒရယ် တပ်မတော်ကြီးအတွက်ဆိုရင် အခင်းအကျင်းတွေလိုအပ်တယ်။ တကယ့် professional ဖြစ်တဲ့၊ လက်နက် ကိုင်ထားတာဖြစ်တဲ့အတွက် ပိုပြီးတော့ ကျင့်ဝတ်တွေ စောင့်ထိန်းရတယ်။ ဒီကျင့်ဝတ်တွေနဲ့ သွားရမယ်။ ဒါတွေကို အကြမ်းဖက်မှုတွေ၊ မတည်မငြိမ်မှုတွေ၊ Chaos တွေနဲ့ ပုံဖျက်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါတွေကို သတိထားဖို့ လိုတယ်။  တကယ့် professional တပ်မတော်သည် ဘယ်တော့မှ မရမ်းကားဘူး ”ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ရန် ကြိုးပမ်းခြင်းသည် ပြည်သူလူထုနှင့် တိုင်းပြည်ကို အကာအကွယ်ပေးမည့် တပ်မတော်ကိုထူထောင်ရန် ဆောင်ရွက်နေခြင်းဖြစ်ပြီး အကြမ်းဖက်မှုများကို ဖန်တီးလာမည့်သူများ၏ အန္တရာယ်ကို သတိထားရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း ၎င်းက ဆိုသည်။ 

“ပြည်သူတွေရဲ့ မလုံခြုံမှု၊ ဖိနှိပ်ခံတာတွေ ပိုတိုးလာတယ်။ ဒါက ဘာလဲဆိုရင် ပြည်သူကို အကာအကွယ် ပေးမယ်ဆိုပြီး သစ္စာဆိုခဲ့ကြတဲ့၊ ငါတို့သည် နိုင်ငံတော်နဲ့ နိုင်ငံသားတို့အပေါ်မှာ သစ္စာစောင့်သိရိုသေပါ မည်ဆိုပြီး မိုးလင်းတိုင်း တပ်ထဲမှာ သစ္စာဆိုထားရတဲ့သူတွေက သစ္စာမတည်တော့ဘူး။ သူတို့ကျင့်ဝတ်တွေကို လိုက်နာရမယ့်အစား ပြည်သူကို ခြောက်လှန့်တယ်။ အိပ်ကောင်းချင်းမအိပ်ရ၊ စားကောင်းချင်း မစားရဖြစ်အောင်လုပ်တယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

ထို့အပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးတစ်ယောက်အကျိုးစီးပွားအတွက် အသုံးချမခံတော့ဘဲ ပြည်သူများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းရန် စစ်သားများကိုလည်း ၎င်းက တိုက်တွန်းဖိတ်ခေါ်လိုက်သည်။

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံသမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။ ပြည်သူလူထုအကျိုး စီးပွားကို ကာကွယ်မယ်ဆိုရင် ပြည်သူလူထုက ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်စွာနဲ့ကြိုဆိုနေမှာပါလို့ တပ်မတော်သားကောင်းတွေကို ပြောချင်ပါတယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်ခံရသဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည် 

Published on Mar 19, 2021

တောင်ဒဂုံမြို့နယ်တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉) ညနေပိုင်းက စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက ရပ်ကွက် အတွင်းအထိ ဝင်ရောက်ပစ်ခတ်မှုကြောင့်  အရပ်သားတစ်ဦးကျဆုံးခဲ့ကြောင်း မျက်မြင်များက ပြောသည်။

တောင်ဒဂုံမြို့နယ် ၂၂ ရပ်ကွက်ထိပ်ရှိ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးအထိုင်သပိတ်ကို စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းရာတွင် ရပ်ကွက်အတွင်းလမ်းထဲ အထိဝင်ကာ ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်သဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည်။

“ဒိန်ချဉ်သည်အဖွားရဲ့ မြေးပါ။ သူ့အမေက နှလုံးရောဂါရှိတယ်။ ဖြစ်ဖြစ်ချင်းအချိန်တုန်းက သူက အဲ့ဒီနေရာမှာ မရှိဘူး။ ထကြွတဲ့အချိန်မှာ လူငယ်တွေနဲ့အတူတူလိုက်သွားတယ်။ ဝိုင်းရန်ပေးမယ်ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့သွားတယ်။ တကယ့်တကယ်နောက်ပြန်ဆုတ်တဲ့အချိန်မှာ ဖြစ်သွားတာ။ မျက်လုံးပါကျွတ်ထွက်သွား တယ် ” ဟု မျက်မြင်သက်သေတစ်ဦးက ဆိုသည်။

ယနေ့ ညနေ ၄ နာရီခန့်က စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်အင်အား ၅၀ ခန့်သည် အသံဗုံး၊ ရော်ဘာကျည်များ အပြင် ကျည်အစစ်ဖြင့်ပါ ပစ်ခတ်ကာ အထိုင်သပိတ်ကို စတင်ဖြိုခွင်းပြီး ထို့နောက်တွင် လက်နက်ကိုင်အင်အားတိုးမြင့်ကာ ရပ်ကွက်အတွင်းရှိနေအိမ်များကို အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဒလန်များ၏ သတင်းပေးမှုဖြင့် လက်နက်ကိုင်များသည် ရပ်ကွက်အတွင်းရှိ လူနာမည်နှင့် လိပ်စာ အတိအကျဖြင့် ဖမ်းဆီးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးကို ဆန္ဒထုတ်‌ဖော်ပွဲတွင် ပါဝင်သည်ဟုဆိုကာ ပေါင်ကို သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခဲ့သည်ဟုလည်း အထက်ပါ မျက်မြင်သက်သေက ပြောသည်။ 

လက်နက်ကိုင်များအ‌နေဖြင့် အထိုင်သပိတ်စစ်ကြောင်းမှ လူ ၂၀၊ ရက်ကွက်အတွင်းမှ ၁၀ ဦး စုစုပေါင်း အရပ်သား ၃၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်ဟုလည်း ၎င်းက ပြောသည်။ 

စစ်ကောင်စီက အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ထားခြင်းကြောင့် သပိတ်စစ်ကြောင်းများအနေဖြင့် လက်နက်ကိုင်များ လာရောက်ဖြိုခွင်းမည့်အခြေအနေကို မသိရသည့်အပြင် ဒလန်များ၊ သတင်းပေးများကြောင့် အိမ်လိပ်စာအတိအကျဖြင့် လာရောက်ဖမ်းဆီးခံနေရသည်ဟု စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားသူများ က ဆိုသည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီးနောက် အခင်းဖြစ်ရာအနီးဝန်းကျင်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တော ရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲထားရာ ရွာ ၅ ရွာမှဒေသခံများ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရသည်

Published on Mar 19, 2021
ဒီပဲယင်းမြို့နယ် တည်တောကျေးရွာတွင် ပြီးခဲ့သည့်လအတွင်းက စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြစဉ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တောကျေးရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲ ထားသဖြင့် ရွာခံများအနေဖြင့် အနီးအနားကျေးရွာများသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း သိရသည်။ 

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် တည်တောနှင့် သပြေကုန်းရွာအနီး ကားလမ်းမတွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) ရဲနှင့် ရပ်ရွာ လူထု ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံခဲ့ရာ ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီး တစ်ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များက တပ်စွဲလာခြင်းဖြစ်သည်။ 

သပြေကုန်း၊ တည်တောအပြင် ရွာနီးချုပ်စပ်ဖြစ်သည့် အုဌ်ဆည်၊ သရက်ကန်နှင့် ချောင်းနီးတိုရွာမှ ဒေသခံများသည်လည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း ရွာခံများနှင့် ဒီပဲယင်းမြို့ခံများက သတင်းပေးပို့လာ သည်။ 

ယမန်နေ့ ညဉ့်ဦးပိုင်း ၁ နာရီခန့်တွင် သပြေကုန်းရွာသို့ အင်အား ၁၈၀ ခန့်သည် စစ်ကား ၁၃ စီးဖြင့် ဝင်ရောက်လာပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့် မူလတန်းစာသင်ကျောင်းအတွင်း တပ်စွဲခဲ့ခြင်းကြောင့် နံနက် ၄ နာရီခန့်တွင် ရွာခံများထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသည်ဟု ဒေသခံက ပြောသည်။ 

“တကယ့် စစ်မြေပြင်ကြီးလိုပဲ။ မနက် ၄ နာရီမှာ ကိုယ့်အထုပ်ကလေးတွေ၊ နွားလေးတွေ ဆွဲပြီး သွားကြတယ်” ဟု ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်သူများတွင်ပါဝင်သူ ဒေသခံ ပြောသည်။ 

စစ်သားများက အန္တရာယ်မပြုကြောင်း ပြော၍ အေးအေးဆေးဆေးနေရန် ပြောသော်လည်း ရွာသားများက ပြောင်းရွေ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောသည်။ 

ရွာသားများပြောင်းရွေ့ပြီးနောက် စစ်သားများသည် လူမနေသည့် နေအိမ်အလွတ်များတွင် နေရာယူနေထိုင်ကြပြီး အိမ်ခြေ ၁၃၀၊ ခန့်မှန်း လူဦးရေ ၁၈၀ ရှိသော သပြေကုန်းရွာတွင် သက်ကြီးရွာအိုနှင့် မရွေ့ပြောင်းနိုင်သည့် ခန့်မှန်း လူ ၈ ဦးခန့်သာကျန်ရှိခဲ့ကြောင်း အဆိုပါရွာခံက ပြောသည်။  

သပြေကုန်းကျေးရွာ၌ တပ်စွဲထားသော လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များသည် ရွာအတွင်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် ခြင်းမရှိသေးဘဲ ကျန်ရစ်သည့် ကုန်စုံဆိုင်မှ ပစ္စည်များလုယက်ခဲ့သည့်အပြင် ရွာအနေဖြင့် ၎င်းတို့အတွက် ဝက်တစ်ကောင်ပေးရမည်ဟု တောင်းဆိုခဲ့ကြောင်း ယနေ့ည ၇ နာရီခွဲခန့်တွင် ရွာခံများက ဆက်သွယ်ပြော ကြားလာသည်။ 

တည်တောရွာတွင် ယမန်နေ့ညနေပိုင်းကတည်းက စစ်ကား ၁၅ စီးသည် သေနတ် တစ်ဒိုင်းဒိုင်းပစ်ဖောက် ဝင်ရောက်လာသဖြင့် ရွာသားများ ညတွင်းချင်းဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရကြောင်း တည်တောဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။ 

ရွာသားများက  အကာအကွယ်ယူ၍ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရန် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် စစ်ကားငါးစီး ရွာဂိတ်သို့ ရောက်၍ သေနတ်တရစပ် ပစ်ဖောက်နေသဖြင့် နောက်ထပ် စစ်ကား ၁၀ စီးရောက်ရှိကာ ရွာထဲဝင်လာချိန်တွင်တော့ ညတွင်းချင်းရွေ့ပြောင်းရကြောင်း အထက်ပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

“တစ်ချို့လည်း ကလေးပိုက်၊ တစ်ချို့လည်း ဆန်ထုတ်ထမ်းပြီး ပြေးရတာ။ အဝတ်အစားထုတ်တွေနဲ့ နီးစပ်ရာ နီးစပ်ရာပေါ့။ မီးတောင် မထိုးရဲဘူး။ ဆိုင်ကယ်မီးလေးတောင် ဟိုတစ်စုဒီတစ်စုလေးပဲ ထိုးပြီးသွားရတာ၊ အသက်ဘေးလုပြေးရတဲ့သဘောမျိုး” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ယနေ့ (မတ် ၁၉) တွင် စစ်တပ်က တည်တောရွာ အနောက်ဘက်တွင် တပ်စွဲထားပြီး အိမ်ခြေ ၆၀၀ ခန့်ရှိသည့် အဆိုပါရွာတွင် ရွာခံတစ်ဦးမျှ မရှိတော့ကြောင်း အဆိုပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

ယမန်နေ့တွင် ဒီပဲယင်း၊ မူးကမ်းကြီးရွာ ရဲစခန်းတာဝန်ခံနှင့် တပ်ဖွဲ့ဝင် နှစ်ဦးသည် မြို့နယ်တရားရုံးသို့ ရဲလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရန် သွားစဉ် ဖုတ်ထန်းတောရွာအနီး လူ ၁၀၀ ခန့်က လူစုလူဝေးဖြင့် အကြမ်းဖက်၍ တပ်ဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦး ပွဲချင်းပြီးသေဆုံးပြီး တာဝန်ခံတစ်ဦး ဓားဒဏ်ရာ ၇ ချက်ဖြင့် ဆေးကုသမှု ခံယူနေရကြောင်း အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီ၏ ပြန်ကြားရေးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading