ကျောင်းပိတ်ရက်ရှည်သွားလျှင် ကလေးများဘဝတစ်သက်တာ ဆိုးကျိုးများရှိနိုင်

မူလတန်းကျောင်းများသည် လူနေမှုအဆင့်အတန်း မြှင့်တင်ပြောင်းလဲနိုင်ရန် အထူးသဖြင့် အရေးပါသည်

Published on May 11, 2020
လေ့လာသင်ယူရမည့်အရွယ်တွင် ကျောင်းပိတ်ရက်ရှည်ရသွားခြင်းကြောင့် ကလေးငယ်များ၏ တစ်သက်တာအပေါ် ထိခိုက်မည်ကို ကျွမ်းကျင်သူများက စိုးရိမ်နေကြသည် (ဓာတ်ပုံ - စိုင်းဇော်/Myanmar Now)
လေ့လာသင်ယူရမည့်အရွယ်တွင် ကျောင်းပိတ်ရက်ရှည်ရသွားခြင်းကြောင့် ကလေးငယ်များ၏ တစ်သက်တာအပေါ် ထိခိုက်မည်ကို ကျွမ်းကျင်သူများက စိုးရိမ်နေကြသည် (ဓာတ်ပုံ - စိုင်းဇော်/Myanmar Now)

နယ်သာလန်နိုင်ငံ အမ်စတာဒမ်မြို့ရှိ လမ်းများပေါ်တွင် ကလေးငယ်များသည် “ကိုရိုနာအားလပ်ရက်” ရကာ လျှပ်စစ်စကူတာများကို တဝီဝီမောင်းနှင်နေကြသည်။ စပိန်နိုင်ငံ မက်ဒရစ်မြို့ရှိ ကလေးများမှာမူ အိမ်တွင်းပုန်းကာ ဗီဒီယိုဂိမ်းများ ကစားနေကြသည်။ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံ ဒါကာရှိ ကလေးများမှာတော့ အိမ်မှာပဲ ညီ၊ ညီမငယ်များကို ကလေးထိန်းလုပ်နေရသည်။ ခန့်မှန်းခြေ တစ်ကမ္ဘာလုံးရှိ ကျောင်းသူကျောင်းသား ၁ ဒသမ ၅ ဘီလျံ၏ သုံးပုံတစ်ပုံသည် ကျောင်းတက်ခွင့် မရတော့ပါဟု ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ ပညာရေး၊ သိပ္ပံနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့ (ယူနက်စကို) ကဆိုသည်။ တရုတ်ပြည်နှင့် တောင်ကိုရီးယားရှိ ကျောင်းအများစုကို ဇန်နဝါရီလမှစတင်၍ ပိတ်ထားပြီဖြစ်သည်။ ပေါ်တူဂီနိုင်ငံနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကယ်လီဖိုးနီးယားပြည်နယ်ရှိ ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားများသည်လည်း စက်တင်ဘာလအထိ ကျောင်းတက်စရာမလိုပါ။

စစ်ပွဲများ၊ အငတ်ဘေးဒုက္ခများနှင့် မုန်တိုင်းများကြားမှာပင် ကျောင်းမပိတ်ဘဲ ဆက်လက်ဖွင့်ခဲ့ဖူးကြသည်။ သို့သော် ယခုလောက်ထိ ကျောင်းများ ရက်ရှည်ပိတ်ထားသည်မှာ မကြုံစဖူးပင်ဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် ဖြစ်လာမည့် အကျိုးဆက်များသည် အလွန်ကြောက်စရာကောင်းသည်။ ကျောင်းများ ရုတ်တရက် ပိတ်လိုက်သောကြောင့် ကလေးထိန်းနေရသော မိဘများသည်လည်း အလုပ်ကို ဖြောင့်ဖြောင့် မလုပ်နိုင်ကြတော့ပါ။ သို့သော် လေ့လာသင်ကြားခွင့်ဆုံးရှုံးရသောကြောင့် ရလာမည့် ရေရှည်အကျိုးဆက်နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် လက်ရှိပြဿနာများသည် အသေးအဖွဲသာဖြစ်သည်။ ထိုအကျိုးဆက်များ၏ ဆိုးကျိုးများကို အများဆုံးခံစားကြရမည့်သူများမှာ ပညာရေးကို အလွန်လိုအပ်သော ကလေးငယ်များသာဖြစ်သည်။ ထိုကိစ္စကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းခြင်းမပြုပါက ဖြစ်လာမည့်ဆိုးကျိုးများကို ဘဝတစ်သက်တာလုံးပင် ခံစားသွားရနိုင်သည်။

ထို့ကြောင့် ၂၀၀၃ ခုနှစ် စင်ကာပူနိုင်ငံတွင် ဆားစ်ရောဂါကြောင့် ကျောင်းများ နှစ်ပတ်ပိတ်လိုက်ရသည်ကို ပြန်အစားထိုးသည့်အနေဖြင့် ပုံမှန် ဇွန်လတစ်လကျောင်းပိတ်ရက်ကို နှစ်ပတ်လျှော့ချခဲ့သည်။ ကျောင်းများကို ရေတိုခဏပိတ်လိုက်သည်ကပင် ကလေးငယ်များ၏ အနာဂတ်အလားအလာကို ထိခိုက်နိုင်သည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ရာသီဥတုအခြေအနေကြောင့် ကျောင်းမှန်မှန်မတက်နိုင်သော သုံးတန်းကျောင်းသား (အသက် ၇ နှစ်အရွယ်) များသည် ပြည်နယ်စစ်စာမေးပွဲများတွင် အမှတ်ကောင်းကောင်းမရကြပေ။ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဆရာ၊ ဆရာမများ ဆန္ဒပြမှုကို ကြုံကြိုက်ခဲ့ရသော ပြင်သစ်စကားပြောသော ဘယ်ဂျီယံကျောင်းသားများသည် ထိုဆန္ဒပြမှုဒဏ်ကို မခံစားခဲ့ရသော ဒတ်ချ်စကားပြော ကျောင်းသားများထက် အတန်းကျဖို့နှင့် အဆင့်မြင့်ပညာရေးဆုံးခန်း တစ်ဝက်တစ်ပျက်ဖြစ်သွားဖို့ အလားအလာပိုများသည်။ သုတေသနစာစောင်အချို့အဆိုအရမူ အမေရိကန်ကလေးများသည် ကျောင်းတွင် တစ်နှစ်ပတ်လုံး လေ့လာခဲ့ရသမျှ၏ ၂၀ မှ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိကို နွေရာသီကျောင်းပိတ်ရက်ရှည်ရချိန်တွင် မေ့ပျောက်သွားကြသည်ဟုဆိုသည်။

အသက်အငယ်ဆုံး ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားများသည် ကျောင်းပိတ်ခြင်း၏ ဆိုးကျိုးရလဒ်ကို အများဆုံး ခံစားကြရသည်။ “သင်္ချာသင်ခန်းစာတွေလွတ်သွားရင် နွေရာသီအချိန်ပိုကျောင်းတက်ပြီး စာတွေပြန်လိုက်လို့ရတယ်။ ကလေးငယ်တွေ ငယ်ရွယ်တဲ့အချိန်မှာ စူးစမ်းတတ်မြောက်ရတဲ့ အရာတွေအတွက်တော့ ဒီလိုမျိုး အချိန်ပိုပေးပြီး ပြန်သင်ပေးလို့မရဘူးလေ” ဟု အမေရိကန်နိုင်ငံ နော့သ်ဝက်စတင်းတက္ကသိုလ် (Northwestern University) မှ Matthias Doepke ကပြောသည်။ လူမှုဆက်ဆံရေးစွမ်းရည်၊ စဉ်းစားတွေးခေါ်ဝေဖန်နိုင်ခြင်း၊ ဇွဲရှိခြင်းနှင့် ချုပ်တည်းနိုင်စွမ်းရှိခြင်း စသည့် စိတ်ဓာတ်ရေးရာ စွမ်းရည်များသည် ကလေးငယ်များ အနာဂတ်တွင် ပညာရေးထူးချွန်ခြင်း၊ အလုပ်အကိုင် ကောင်းကောင်းရခြင်း၊ ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ခြင်း၊ ပြစ်မှုကျူးလွန်နိုင်ခြင်းစသည့် ရှေ့အလားအလာများကို ဆုံးဖြတ်ပေးနိုင်မည့် အုတ်မြစ်များဖြစ်သည်။ မြီးကောင်ပေါက်အရွယ်ကလေးများသည် ကွန်ပျူတာရှေ့တွင် ထိုင်ကာ မိမိဘာသာလေ့လာသင်ယူနိုင်သော်လည်း ငယ်ရွယ်သော ကလေးများအတွက်မူ အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများကို လူကြီးတစ်ဦးက ရှင်းပြသင်ကြားပေးပါက ပိုမိုတတ်မြောက်လွယ်သည်။

ထို့အပြင် အရေးကြီးသော စာမေးပွဲများကို မဖြေလိုက်ရသော သူများလည်းရှိသည်။ ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် မကြာမီ စာမေးပွဲဖြေကြရမည့် အခြေခံပညာအထက်တန်း နောက်ဆုံးနှစ် ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသားများအတွက် ကျောင်းများပြန်ဖွင့်နေပြီဖြစ်သည်။ သို့သော် နိုင်ငံအတော်များများသည် ထိုသို့ပြုလုပ်ရန် ဆန္ဒမရှိကြပါ။ တရုတ်ပြည်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင်ခွင့် စာမေးပွဲများကို ဇူလိုင်လအထိ ရွှေ့ဆိုင်းထားသည်။ ဗြိတိန်နှင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံတို့ကမူ ယခုနှစ် စာမေးပွဲများကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပြီဖြစ်ပြီး ဆရာ၊ ဆရာမများက ကျောင်းသား၏ ယခင်ပညာရေးအခြေအနေပေါ်မူတည်၍ ကျောင်းသားများကို အဆင့်ခွဲပေးမည်ဖြစ်သည်။ ထိုအစီအစဉ်က ကျောင်းသားများ တန်းတူအခွင့်အရေး မရကြမည်ကို အစိုးရိမ်ပိုစေသည်။ ဆရာ၊ ဆရာမများကိုယ်တိုင်က နိမ့်ကျသည့် ကလေးငယ်များကို မရည်ရွယ်ဘဲ ခွဲခြားဆက်ဆံပြီး အမှတ်နိမ့်နိမ့်သာပေးမည်ကို ကျွမ်းကျင်သူများက ပူပန်နေကြသည်။

နိုင်ငံရှိ မူလတန်းများမှ အထက်တန်းကျောင်းများအပါအဝင် စာသင်ကျောင်းပိတ်ထားခြင်းကြောင့် ကလေးငယ်တစ်ဦးလျှင် ၁၇၃ ဒေါ်လာခန့် နေ့စဉ်ဆုံးရှုံးနေရသည်ဟု စာရင်းကိုင်အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုဖြစ်သော Statistics Norway က အကြမ်းဖျင်း ခန့်မှန်းထားသည်။ ကျောင်းပညာရေး ထိခိုက်ရသော ထိုကလေးငယ်များသည် နောင်အနာဂတ်တွင် ထိုငွေပမာဏခန့် လစာငွေလျော့နည်းမည်ဖြစ်သည်။ (ကလေးငယ်များသည် ပုံမှန်အခြေအနေတွင် သင်ယူလေ့လာနိုင်မည်၏ ထက်ဝက်ခန့်ကိုသာ လေ့လာသင်ယူနေကြရသည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။) ယခုမျက်မှောက်အခြေအနေတွင်လည်း မိဘများ၏ အလုပ်လုပ်နိုင်စွမ်း ကျဆင်းနေကြရသည်။

သို့သော်လည်း ပုံမှန်အားလပ်ရက်ရှည်များကဲ့သို့ ကျောင်းများကို လုံးဝပိတ်ထားသည်မဟုတ်ပါ။ ကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ ၁၀ နိုင်ငံတွင် ကိုးနိုင်ငံသည် အဝေးသင်ပညာရေးစနစ်ကို ကျင့်သုံးနေပြီဖြစ်သည်။ (ဆင်းရဲသော လေးနိုင်ငံတွင် တစ်နိုင်ငံသာ အဝေးသင်ပညာရေးစနစ်ကို ကျင့်သုံးနိုင်သည်။) သို့သော် ဗီဒီယိုဖုန်းခေါ်ဆိုပြီး ဆွေးနွေးသင်ကြားသည်မှာလည်း ကန့်သတ်ချက်များရှိပါသည်။ ချို့တဲ့သော ကလေးငယ်များသည် အင်တာနက်လိုင်းကောင်းကောင်းမရနိုင်ပါ။ ကွန်ပျူတာများ၊ လက်ပ်တော့များကို လည်း အခြားသူများနှင့် ဝေမျှသုံးစွဲနေရနိုင်သည်။ အိမ်တွင်လည်း လူများသောကြောင့် ဆူညံနေနိုင်သည်။ အမေရိကန်တွင် အဆင်းရဲဆုံးကလေးငယ်လေးဦးလျှင် တစ်ဦး၏ အိမ်တွင် ကွန်ပျူတာမရှိပါ။

အနယ်နယ်အရပ်ရပ်ရှိ ချို့တဲ့သော ကလေးငယ်များ၏ မိဘများသည်လည်း ပညာရေးချို့တဲ့သူများဖြစ်နိုင်ပြီး ရင်သွေးများအား အဝေးသင် သင်ခန်းစာများတက်ရန်အားပေးခြင်း၊ ကျောင်းစာများကို ကူညီရှင်းပြခြင်းတို့ ရှိမည်မဟုတ်ပါ။ ဗြိတိန်နိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတက်သော ကလေးငယ် ထက်ဝက်ကျော်သည် နေ့စဉ် အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများကို မှန်မှန်တက်ရောက်ကြသော်လည်း အစိုးရကျောင်းတက်သည့် ကလေး ငါးဦးလျှင် တစ်ဦးသာ အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများကို တက်ကြသည်ဟု လူမှုရေးအသင်းအဖွဲ့ Sutton Trust က ဆိုသည် (ပုဂ္ဂလိကကျောင်းများတွင် အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများပေးနိုင်ခြေအလားအလာ ပိုရှိသည်)။ အိမ်အပြင်လုံးဝမထွက်ရ (lockdown) အမိန့်ချပြီးနောက် ပထမရက်သတ္တပတ်များအတွင်းတွင် ကျောင်းသူ၊ ကျောင်းသား သုံးပုံတစ်ပုံ ကျော်သည် အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများကို တက်ဖို့နေနေသာသာ ၎င်းတို့၏ အွန်လိုင်း ကျောင်းသားအကောင့်များ ထဲသို့ ဝင်၍ပင် မကြည့်ကြပါ။ သို့သော် နာမည်ကြီးကျောင်းများတွင်မူ ကျောင်းသားအားလုံးနီးပါး သင်ခန်းစာများကို ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုကြပြီး၊ ငွေကြေးပြည့်စုံသောသူများသည် အချိန်ပြည့် ကျူရှင်ဆရာများကိုပင် ငှားကြသည်။

ဒန်ဗာ၊ ကော်လိုရာဒိုရှိ KIPP အထက်ကျောင်းမှ အင်္ဂလိပ်စာ ဆရာမ Ashley Farris အတွက်မူ ၎င်း၏ တပည့်များသည် အွန်လိုင်းကျောင်းပြေးများဖြစ်သည်။ ၎င်းကျောင်းသည် ကျောင်းသားများ ကွန်ပျူတာနှင့် အင်တာနက်ရရှိရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုသင်ထောက်ကူပစ္စည်းများရရှိရေးများ ပြဿနာ၏ တစ်စိတ်တစ်ဒေသသာ ဖြစ်သည်။ အချို့ကျောင်းသားများသည် မိဘများ ဝင်ငွေဆုံးရှုံးသွားသည်ကို ကာမိရန် အလုပ်လုပ်ကြရသည်။ အချို့သောကျောင်းသားများမှာမူ အိမ်တွင်မွေးချင်းအငယ်များကို ထိန်းကျောင်းနေရသည်။

ဗြိတိန်တွင် ကျောင်းများပိတ်လိုက်သဖြင့် ကျောင်းကကျွေးသောနေ့လယ်စာကို စားသော ကလေးများ (ငွေကြေးချို့တဲ့သော ကလေးများ) နှင့် မစားသော ကလေးများကြားတွင် ပညာရေးကွာဟချက်များ ပိုမို ဖြစ်စေလာနိုင်သည်ဟု လူမှုကူညီရေး အသင်းတစ်သင်းဖြစ်သော Education Endowment Foundation မှ Becky Francis က ဆိုသည်။ လွန်ခဲ့သည့် ဆယ်စုနှစ်အတွင်းတွင် စာမေးပွဲများ၊ အဆင့်ရမှတ်များနှင့် တိုင်းတာသော ပညာရေးကွာဟမှုကို ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ထိရောက်အောင်လျှော့ချ နိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် ယခု ကပ်ရောဂါအတွင်း ကျောင်းများကို ပိတ်ထားခြင်းကြောင့် ထိုပညာရေးကွာဟမှု တဖန်ပြန်၍ ကြီးထွားလာနိုင်သည်ဟု ၎င်းက ယူဆသည်။ သို့ရာတွင် နွေရာသီကျောင်းပိတ်ရက်များအတွင်း ဆရာ၊ ဆရာမများကို တပည့်များက စာမေးလိုရာ မေး၍ မရပါ။ ယခု အပြင်မထွက်ရကာလအတွင်းတွင်မူ ပညာကို လိုလားသော ကျောင်းသားအချို့သည် ခေတ်ပညာတတ်မိဘများအပြင် ဆရာများထံတွင် ပညာသင်ကြားခွင့်ရနိုင်သော်လည်း အချို့သော ကျောင်းသားများမှာမူ ထိုကဲ့သို့သော အခွင့်အရေးမျိုး ကို လက်လှမ်း မမီနိုင်ပါ။

မူလတန်းပညာရေးသည် ကလေးငယ်များ ငယ်ရွယ်စဉ် ဖွံ့ဖြိုးနေဆဲအတွင်း ပညာရေးကွာဟမှုကို ကျဉ်းမြောင်း လာစေရန်၊ သို့မဟုတ် ကွာဟမှု ပိုမိုကြီးထွား မလာစေရန် အလွန်အရေးပါသည်။ ယခုမူ ထိုအရေးပါသည့် မူလတန်းပညာရေးကို သင်ကြားခွင့် မရတော့ပါ။ ၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များအတွင်း မစ်ရှီဂန်ပြည်နယ် ရစ်စလန်တီတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော Perry မူကြိုသုတေသနပရောဂျက်၏ သုတေသန စစ်တမ်းအရ မူကြိုကျောင်း မတက်ခဲ့ရသော ချို့တဲ့သော ကလေးငယ်များသည် ဘဝတစ်လျှောက်လုံး ဆိုးကျိုးကွင်းဆက်များကို ခံစားကြရသည်ဟု ဆိုသည်။

ကျောင်းများပိတ်သည့်အချိန်မှစ၍ ပညာသင်ကြားခွင့်မရတော့သော အမေရိကန်ကလေး အတော်များများသည် ဆောင်းဦးရာသီရောက်သည့်အချိန်တွင် စာသင်နှစ်တစ်နှစ်စာလောက် ပညာရေးနောက်ကျသွားနိုင်သည်ဟု မစ္စတာ Doepke ကသုံးသပ်သည်။ ကျောင်းတွင် အတန်းတစ်တန်းတက်သွားတိုင်း အနာဂတ်တွင် ရမည့် နှစ်စဉ်ဝင်ငွေ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်တိုးလာသည်ဖြစ်ရာ ထိုပညာရေးနောက်ကောက်ကျနေသော ကလေးများအတွက် အနာဂတ်အကျိုးဆက်မှာ သိသာထင်ရှားနေပြီဖြစ်သည်။ “ဒီကိစ္စကို မကိုင်တွယ်၊ မဖြေရှင်းဘူးဆိုရင် အနာဂတ်မှာ လူမှုရေး အဆင့်အတန်းကွာဟချက်တွေ၊ တန်းတူအခွင့်အရေး မရရှိမှုတွေ တိုးမြင့်လာမှာ ကျွန်တော်စိုးကြောက်မိပါတယ်” ဟု သူကဆိုသည်။

ထိုမကောင်းကျိုးဆက်များနည်းပါးသွားရန် ဘာများလုပ်နိုင်ပါသလဲ။ ဖင်လန်နိုင်ငံတွင် ကလေးငယ်များအားလုံး အဝေးသင်ပညာရေးကို ပါဝင်သင်ယူနိုင်မည်ဟု သေချာမှသာ အဝေးသင်ပညာရေးကို စတင်ခဲ့သည်။ တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် ဆရာ၊ ဆရာမများကို ဦးစွာ လေ့ကျင့်ပြင်ဆင်ပေးရန်၊ လိုအပ်သလို သင်ထောက်ကူ ပစ္စည်းများကို ဝေမျှနိုင်ရန် ကျောင်းပိတ်ရက်များကို တိုးပေးခဲ့သည်။ အင်ချွန်းရှိ Inmyung မိန်းကလေး အထက်တန်းကျောင်းမှ အင်္ဂလိပ်စာ ဆရာမ Hyunsu Hwang က “ကျောင်းသား အယောက် ၁,၀၀၀ ရှိတဲ့ ကျွန်မတို့ကျောင်းအတွက် ငှားလို့ရတဲ့ သင်ပုန်းကွန်ပျူတာက ၁၃ လုံးပဲရှိတယ်။ တပည့်တွေရဲ့ အိမ်မှာ ညီအစ်ကို မောင်နှမတွေများကြလို့ပါ” ဟုဆိုသည်။ ယခုအချိန်တွင် ဆရာ၊ ဆရာမများသည် အင်တာနက်မှ တိုက်ရိုက် သင်ခန်းစာများကို ပို့ချကြသလို၊ ကြိုတင်ရိုက်ကူးထားသော သင်ခန်းစာဗီဒီယိုများနှင့် အွန်လိုင်း အိမ်စာများကို လည်း အသုံးပြုကြသည်။ ဧပြီလ ၉ ရက်နေ့တွင် ကျောင်းများပြန်ဖွင့်သောအခါ ကျောင်းခေါ်ချိန်မှာ ၉၈ ရာခိုင်နှုန်း ရှိသည်။

ကျောင်းသားများ ကိုယ်တိုင်သင်ယူလေ့လာခွင့်ပေးသော ကျောင်းသင်ကြားရေးစနစ်များသည် ပိုမိုအခြေအနေကောင်းလိမ့်မည်ဟု OECD မှ Andreas Schleicher က ယူဆသည်။ “အဓိကပြဿနာကတော့ ကျောင်းသားတွေက ဆရာ၊ ဆရာမတွေ အဆင်သင့် ခွံ့ကျွေးတဲ့ ပညာရေးစနစ်ကို အကျင့်ပါနေကြတော့ ဒီလိုမျိုး ကိုယ်တိုင် လေ့လာသင်ယူရတော့မယ့်အခါကျတော့ ဘယ်လိုစိတ်ပါဝင်စားမှုရှိတော့မလဲ” ဟု ၎င်းကဆိုသည်။ အက်စ်တိုးနီးယားနှင့် ဂျပန်ရှိကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများသည် “မိမိကိုယ်ကို ထိန်းကျောင်း ရသော လုပ်ဆောင်မှုများ” နှင့် အကျွမ်းတဝင်ရှိပြီး ပြင်သစ်နှင့် စပိန်အစရှိသော နိုင်ငံများတွင်မူ ထိုကဲ့သို့ စည်းကမ်းသေဝပ်မှုမျိုးမှာ ရှားပါးလှပါသည်။

ခြုံငုံသုံးသပ်ရလျှင် ကလေးများအားလုံး ပညာသင်ကြားခွင့်ရရန် တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းမှာ ကျောင်းများကို ပြန်ဖွင့်ခြင်းသာဖြစ်သည်။ အမ်စတာဒမ်ရှိ Alan Turing မူလတန်းကျောင်းရှိ ကျောင်းသား ၁၉၀ တွင် ၂၈ ဦးသည် အွန်လိုင်းသင်ခန်းစာများကို တက်ရောက်နိုင်ခြင်းမရှိပါ။ ထို့ကြောင့် ထို ၂၈ ဦးထဲတွင် ပါသော ကျောင်းသား ၁၅ ဦး အတွက် ကျောင်းကို တစ်ပတ်သုံးရက် ပြန်ဖွင့်ပေးခဲ့သည်။ ကျန်သည့် ကျောင်းသား ၁၃ ဦးအတွက်မူ အခြားနည်းလမ်းများကို ရှာဖွေကာ အိမ်နီးချင်းများ၏ အကူအညီကို ယူပြီး စာဆက်လက်သင်နိုင်ရန် လုပ်ဆောင်ပေးခဲ့သည်။

“အစတုန်းကတော့ ဒီလိုလုပ်ရတာ ဥပဒေကို ချိုးဖောက်နေသလိုမျိုး ခံစားခဲ့ရတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီလိုမျိုး ကျောင်းသားတွေ ကျောင်းထွက်သွားရမှာကို ဘယ်လိုမျိုး လက်ပိုက်ကြည့်နေနိုင်မလဲ” ဟု ကျောင်းအုပ်ဆရာမကြီး Eva Naaijkens ကပြောသည်။ ယခုကဲ့သို့ အဝေးမှ သင်ခန်းစာများပို့ချရသည်မှာ ပုံမှန် အတန်းတွင်း သင်ကြားမှု၏ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက်သာ သင်ကြားပေးနိုင်သည်ဟု ဆရာမကြီးက ခန့်မှန်းသည်။

ဒိန်းမတ်နိုင်ငံတွင် စာမေးပွဲဖြေရမည့် အလယ်တန်းနောက်ဆုံးနှစ် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများကို ကျောင်းတက်ခွင့် ပြန်လည်ပေးထားသလို မူကြိုနှင့် မူလတန်းကျောင်းများကိုလည်း ပြန်ဖွင့်ထားသည်။ အသက်အငယ်ဆုံးသော ကလေးငယ်များကို ပိုမိုဦးစားပေး၍ ပညာသင်ကြားနိုင်ရန် လုပ်ဆောင်နေခြင်းမှာ အကြောင်းပြချက်များစွာရှိပါသည်။ ငယ်ရွယ်စဉ်အချိန် လေ့လာသင်ယူမှုသည် အလွန်အရေးကြီးသည်။ ကလေးငယ်များကို ထိန်းကျောင်းရသော မိဘများအတွက်လည်း အလွန် တာဝန်ပိုသည်။ ထို့အပြင် ကလေးငယ်များကို ဗိုင်းရပ်စ်ကူးနိုင်ခြေ၊ ကလေးငယ်များမှ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကူးစက်ပျံ့နှံ့နိုင်ခြေ နည်းပါးသည်။

ကမ္ဘာအနှံ့ရှိ မိဘများသည် လုံခြုံစိတ်ချရသော အခြေအနေတွင် ကျောင်းများ အမြန်ဆုံးပြန်ဖွင့်နိုင်ရန် မျှော်လင့်နေကြသည်။ ကလေးအချို့ကမူ ဗီဒီယိုဂိမ်းကစားရသည့်အချိန်တွင် ပထဝီသင်ခန်းစာများပြန်လည် ကျက်မှတ်ရမည်ကို သိပ်သဘောမကျနိုင်ပါ။ သို့သော်လည်း အားလပ်ရပ်များသည် တစ်ချိန်တော့ ကုန်ဆုံးရမည်သာဖြစ်သည်။ အမ်စတာဒမ်လမ်းများပေါ်တွင် စကူတာလျှောက်စီးနေကြသော ဆောင့်ကြွားကြွား ကလေးများ၏ အနာဂတ်အတွက်မူ သတင်းကောင်းတစ်ခုရှိသည်။ နယ်သာလန်မူလတန်းကျောင်းများ မေလ ၁၁ ရက်နေ့တွင် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းပြန်ဖွင့်တော့မည်ဆိုသော သတင်းပဲဖြစ်သည်။

The Economist မဂ္ဂဇင်းဝက်ဘ်ဆိုက်ပါ No more pencils, no more books: Closing schools for covid-19 does lifelong harm and widens inequality ကို ဆွေဇင်မိုး ဘာသာပြန်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading