Fact-Check | ကင်ဂျုံအန်း တကယ် ဆုံးသွားပြီလား

နှလုံးခွဲစိတ်မှုခံယူပြီးနောက် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ တည်ထောင်သူ ကင်အီဆွန်းမွေးနေ့သို့ တက်ရောက်မလာခဲ့ရာမှ ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးပြီလား ဟု မေးခွန်းထုတ်နေခဲ့ကြသည်

Published on Apr 28, 2020
မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံပိုင် 'ကိုရီးယား စင်ထရယ်နယူးစ်အေဂျင်စီ' (KCNA) က ဧပြီ ၁၂ တွင် ထုတ်ပြန်လိုက်သည့် ရက်စွဲတပ်မထားသည့် ကင်ဂျုံအန်း၏ ဓာတ်ပုံ။ (ဓာတ်ပုံ - KCNA)
မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံပိုင် 'ကိုရီးယား စင်ထရယ်နယူးစ်အေဂျင်စီ' (KCNA) က ဧပြီ ၁၂ တွင် ထုတ်ပြန်လိုက်သည့် ရက်စွဲတပ်မထားသည့် ကင်ဂျုံအန်း၏ ဓာတ်ပုံ။ (ဓာတ်ပုံ - KCNA)

တစ်ပါတီအာဏာရှင်စနစ် ကျင့်သုံးသည့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ ခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးပြီဟူသည့် သတင်းများမှာ ကမ္ဘာ့မီဒီယာများတွင် ခေါင်းစဉ်ကွဲ အမျိုးမျိုးဖြင့် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ ရေးသားနေကြသည့် အကြောင်းအရာဖြစ်နေသည်။

မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံသည် ပုဂ္ဂလိက မီဒီယာများမရှိဘဲ အစိုးရ၏အာဘော်များကို ထုတ်လွှင့်သည့် နိုင်ငံပိုင်မီဒီယာတခုသာ ရှိသည်။ ယင်းကြောင့် နိုင်ငံအကြီးအကဲများ၏ နာရေး၊ သာရေးနှင့် အရေးကြီးသတင်းများအားလုံးကို နိုင်ငံပိုင်မီဒီယာကသာ ထုတ်ပြန်လေ့ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ကမ္ဘာ့မီဒီယာများအနေနှင့် မြောက်ကိုရီးယား၏ သတင်းများကို Daily NK နှင့် Yonhap News Agency တို့ကို တစ်ဆင့် ရည်ညွှန်းပြီးသာ ပြန်လည်ရေးသားလေ့ရှိကြသည်။

Daily NK သတင်းဌာနနှင့် Yonhap News Agency သတင်းဌာနတို့မှာ တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင် အခြေစိုက်ကြသည်။ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံနှင့်ပတ်သက်၍ ၎င်းတို့၏သတင်းများကိုသာ စောင့်စားဖတ်ရှုကြရလေ့ရှိသည်။ မြောက်ကိုရီးယားသတင်းများကို ရေးသားရာတွင် ၎င်းတို့၏ သတင်းများကို အဓိက ကိုးကား၍ The Guardian, New York Times, CNN, CNBC နှင့် BBC တို့ကဲ့သို့ ကမ္ဘာ့ကျော်သတင်းဌာနများက ပြန်လည်ရေးသားဖော်ပြကြလေ့ရှိသည်။

Daily NK သတင်းဌာန၏ ဧပြီ ၂၁ က သတင်း အရ ကင်ဂျုံအန်းသည် ဧပြီ ၁၂ က နှလုံးခွဲစိတ်မှုတခု ခံယူခဲ့သည်ဟု ဆိုထားသည်။ သတင်းဌာန၏ ရေးသားချက်အရ မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံတွင်း နေထိုင်သူ အမည်မဖော်လိုသူ သတင်းရင်းမြစ်က ပြောဆိုထားသည်ကို တွေ့ရသည်။

ခွဲစိတ်မှုခံယူပြီးနောက် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ မြို့တော် ပြုံယမ်းမြို့၏ အပြင်ဘက်ရှိ အပန်းဖြေအိမ်တခုတွင် အားပြန်ပြည့်ရန် အနားယူနေသည် ဟု Daily NK က ဖော်ပြထားသည်။

ခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးပြီဟူသည့်သတင်း ယခုကဲ့သို့ ပျံ့နှံ့နေခြင်းမှာ သေဆုံးသွားပြီဖြစ်သည့် မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံ၏ တည်ထောင်သူ ကင်အီဆွန်း၏ မွေးနေ့ ဧပြီ ၁၅ ရက်တွင် နိုင်ငံတဝန်းက ပြည်သူများ၊ ကွန်မြူနစ်ပါတီ ခေါင်းဆောင်ပိုင်းအချို့သာ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ကင်ဂျုံအန်း တက်ရောက်ခဲ့ခြင်းမရှိရာက စတင်ခဲ့သည်။

ကင်ဂျုံအန်း၏ အဖိုးဖြစ်သူ ကင်အီဆွန်း၏ မွေးနေ့မှာ နိုင်ငံတော်အခမ်းအနားဖြင့် နှစ်စဉ်ကျင်းပလေ့ရှိပြီး ကင်ဂျုံအန်းကိုယ်တိုင် တက်ရောက်လေ့ရှိသည့်အခမ်းအနားဖြစ်သည်။ ယင်းအခမ်းအနားကို ယခုနှစ်တွင် ကင်ဂျုံအန်း တက်ရောက်မလာခြင်းက ဧပြီ ၁၂ ၎င်း၏ နှလုံးခွဲစိတ်မှုနှင့်ဆက်စပ်၍ သေဆုံးပြီ ဟူသည့် ကောလာဟလများ ဆက်တိုက်ဆိုသလို ထွက်ပေါ်စေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

Yonhap News Agency ၏ ဧပြီ ၂၇ တွင် နောက်ဆုံးဖော်ပြချက် အရ “အရှေ့ဘက်ကမ်းရိုးတန်းတွင် ခရီးသွားဇုံတစ်ခု တည်ဆောက်နေသည့် အလုပ်သမားများကို ကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်း ကင်ဂျုံအန်း က ပြောဆိုလိုက်သည်” ဟု ဖော်ပြထားသည်။

Yonhap News Agency က မြောက်ကိုရီးယားနိုင်ငံပိုင် သတင်းစာ Rodong Sinmum ၏ ဧပြီ ၂၇ ထုတ်ပြန်ချက်ကို ကိုးကားပြီး ယခုကဲ့သို့ ရေးသားထားခြင်းဖြစ်သည်။

ကမ္ဘာ့မီဒီယာတွေမှာ ဘယ်လိုဖော်ပြကြသလဲ

အမေရိကန်နိုင်ငံအခြေစိုက် CNN သတင်းဌာနက ဧပြီ ၂၁ တွင်ဖော်ပြသည့် သတင်းတစ်ပုဒ်တွင် ကင်ဂျုံအန်းမှာ “သေလောက်တဲ့ အန္တရာယ်” နှင့် ရင်ဆိုင်နေသည်ဟု ရေးသားခဲ့သည်။

ထို့နောက် ကင်ဂျုံအန်း၏ ကျန်းမာရေးအခြေအနေများနှင်ပတ်သက်၍ “ကင်ဂျုံအန်းဟာ ကျန်းကျန်းမာမာနဲ့ရှိနေပါတယ်။ ဧပြီ ၁၃ ရက်ကတည်းက ဝန်ဆန်ဒေသမှာ နေနေတာပါ။ သူ့အသွားအလာ တခုမှ မတွေ့ရပါဘူး ဟု တောင်ကိုရီးယားသမ္မတ မွန်ဂျေအင်း၏ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒဆိုင်ရာအကြံပေး မွန်ချောင်အင်းက ပြောသည်” ဟူ၍ ဧပြီ ၂၇ တွင် CNN က ထပ်မံ ရေးသားထားသည်။

New York Times သတင်းစာ၏ တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံ ဆိုးလ်မြို့ရုံးခွဲအကြီးအကဲ ချိုဆန်ဟွန်း၏ ရေးသားချက်အရ “ဝန်ဆန်ဒေသမှာ ကင်ဂျုံအန်း၏ အကြိုက်ဆုံးနေရာများအနက် တခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ပြင်ကိုမျက်နှာမူထားသည့် ခြံဝန်းကျယ်ကြီးအတွင်း ဇိမ်ခံရွက်လှေများ၊ မြင်းကွင်းနှင့် ကိုယ်ပိုင်ရထားဘူတာတို့ ရှိသည်” ဟု ဆိုသည်။

ကင်ဂျုံအန်း တစ်ဦးတည်းစီးနင်းသည်ဟု ယူဆရသည့် အဆိုပါရထားသည် ဝန်ဆန်ရှိနေအိမ်တွင် ရပ်နားထားသည်မှာ ကြာမြင့်နေပြီဖြစ်သည်ဟု အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ ဝါရှင်တန်မြို့အခြေစိုက် 38 North က ချိုဆန်ဟွန်းက New York Times တွင် ရေးသားထားသည်။

ထို့နောက် နာမည်ကျော်များ၏ အတင်းအဖျင်းနှင့်ကောလာဟလများကို အဓိကရေးသားသည့် TMZ သတင်းဌာနက “နှလုံးခွဲစိတ်မှုပြုလုပ်ပြီးနောက် ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးသွားပြီ” ဟု ဧပြီ ၂၅ ရက်က ရေးသားခဲ့ပြန်သည်။

ကင်ဂျုံအန်းအကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံက သတင်းမှားများ

မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် အထက်ပါ TMZ သတင်းဌာနက ရေးသားသည့် သတင်းကို ဘာသာပြန်၍တစ်မျိုး၊ သတင်းဌာနအယောင်ဆောင် ဝက်ဘ်ဆိုက်များက တစ်ဖုံ ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် ပြန်လည်ဖော်ပြကြသည်ကို တွေ့နေသည်။

ယခင်ကကဲ့သို့ပင် ယင်းကဲ့သို့ အတည်ပြုရန်ခက်ခဲသည့် သတင်းများထွက်ပေါ်လာတိုင်း အခွင့်အရေးယူကာ သတင်းမှားဖြန့်တတ်သည့် ဝက်ဘ်ဆိုက်များက တစ်ဟုန်ထိုး ပေါ်ထွက်လာခဲ့ပြန်သည်။

kim.androidappzone.com , yhschannel.website/, kim.androidappzone.com ဟူသည့် သတင်းမှားများကိုအဓိကဖော်ပြပြီး ဖတ်ရှုသူများက ၎င်းတို့၏ ဝက်ဘ်ဆိုက်ကို ဖွင့်ကြည့်တိုင်း ဝင်ငွေရနေသည့် ဝက်ဘ်ဆိုက်များက စတင်၍ သတင်းမှားကို ဖော်ပြခဲ့သည်။

ကင် အန်းဒရွိုက် အက်ပလီကေးရှင်း ဇုန်” ဟု ပေါက်ကရနာမည်ဖြင့် ဖွင့်ထားသည့် kim.androidappzone.com က ဖော်ပြခဲ့သော “နှလုံးခွဲစိတ်မှုခံယူနေတဲ့ မြောက်ကိုရီးယားခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးပြီလို့ သတင်းထွက်၊ ဆေးလိပ်အရမ်းသောက်တယ်လို့သိရ" ဟု ရေးသားထားသည်။​

ယင်း kim.androidappzone.com မှတစ်ဆင့် Facebook Group များဖြစ်သည့် နိုင်ငံရေးသတင်းနှင့် စကားဝိုင်းသတင်းစုံ(NEWS)မွန်ပြည်နယ်သတင်းနှင့် ကဏ္ဍပေါင်းစုံ တို့တွင် ပျံ့နှံလာပြီးနောက် Facebook ပေါ်တွင် လူအများ မျှဝေကြသည်ကို တွေ့လာရသည်။

အလားတူ yhschannel.website/ တွင်မူ “မြောက်ကိုရီးယားခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန် ခွဲစိတ်ကုသမှုခံယူပြီး သေဆုံး (Leak news) ဟူသော သတင်းခေါင်းစဉ်ဖြင့် မရွှေမိုး (ကိုရီးယား ဆိုသည့် လူပုဂ္ဂိုလ် Account က ရေးသားချက်ကို ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းပို့စ်တွင် ကင်ဂျုံအန်း သေဆုံးသည်ဟု  မပါရှိပေ။

ထို့အပြင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ ပုဂ္ဂလိက သတင်းမီဒီယာတစ်ခုဖြစ်သော TV 9 telugu မှ မြောက်ကိုရီးယားခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်းသေဆုံးဆိုသည့် သတင်းဗီဒီယိုဖိုင်တစ်ခုအား ဧပြီ ၂၆ ရက်နေ့ညပိုင်းတွင် တင်ခဲ့ပြီးနောက် ယခုအခါ အဆိုပါသတင်းမရှိတော့ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။

၎င်း သတင်းဗီဒီယိုဖိုင်အား Facebook Page ဖြစ်သည့် Nowadaysဟစ်တိုင်-အွန်လိုင်းသတင်းဌာန၊ သတင်းမှားဖြန့်ငွေရှာလျက်ရှိသည့် ဝက်ဘ်ဆိုက်တစ်ခုဖြစ်သော MM9 ၊ www.innlaymedia.com တို့မှ ပြန်လည်အသုံးပြုလျက် မြောက်ကိုရီးယားခေါင်းဆောင် ကင်ဂျုံအန်း ကွယ်လွန်ခြင်း (ရုပ်/သံ) ဟူ၍ ပြန်လည်ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဟစ်တိုင် - အွန်လိုင်းသတင်းဌာနတွင် အဆိုပါသတင်းဗီဒီဖိုင်အား ပြန်လည်ဝေမျှသူ ၁ထောင့်ရှစ်ရာခန့်ရှိခဲ့ပြီး ကြည့်ရှုသူပေါင်း ၄သောင်း ၉ ထောင်ကျော်မျှရှိခဲ့သည်။ Nowadays Facebook Page တွင် အဆိုပါသတင်းဗီဒီဖိုင်အား ပြန်လည်ဝေမျှသူ ၁ရာကျော်ရှိခဲ့ပြီး ကြည့်ရှု့သူပေါင်း ၄ ထောင့် ၈ ရာကျော်ရှိခဲ့သည်။ သတင်းမှားဖြန့်ဝင်ငွေရှာလျက်ရှိသည့် ဝက်ဘ်ဆိုက်တစ်ခုဖြစ်သည့် MM9 မှ အဆိုပါသတင်းဗီဒီဖိုင်အား ပြန်လည်အသုံးပြုသတင်းရေးခဲ့ရာ ၎င်းဝက်ဘ်ဆိုက်မှတစ်ဆင့် စပ်ဆက်လျှက်ရှိသော Facebook Page နှင့် Group များဖြစ်သည့် Cele Cele Small၊ ဖြစ်ရပ်မှန်သတင်းထူးများ၊ Myanmar Zone၊ Myanmar Zone News၊ Online Shopping Myanmar၊ မန္တလေးသတင်းများစုစည်းရာ စသည်တို့တွင် ပျံ့နှံ့ခဲ့သည်။

MSP  သည် Myanmar Now၏ အချက်အလက်စစ်ဆေးသည့် သတင်းထောက်ဖြစ်သည်။
 

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading