အသေးစားငွေစုငွေချေး စဉ်းစားစရာများ

အသေးစားငွေစုငွေချေးလုပ်ငန်းများသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အကြွေးသံသရာကိုဖြစ်နေစေသော်လည်း အသေးစားချေးငွေရှိနေခြင်းသည် ဒုက္ခတွင်းအတွင်း အကျမနာအောင် အခုအခံလုပ်ပေးထားသည်နှင့် တူကြောင်း၊ သို့သော် ယခုပုံစံအတိုင်းဆက်သွားပါက အန္တရာယ်ရှိကြောင်း ဦးဝင်းမျိုးသူက ရေးသားထားပါတယ်။

Myanmar Now က Microfinance (MF) အသေးစားငွေစုငွေချေး လုပ်ငန်းကြုံတွေ့နေရတဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်ရေးတာ ဖတ်လိုက်ရပါတယ်၊ ဒီ ငွေစုငွေချေး လုပ်ငန်းတွေဟာ အလုပ်ဖြစ်မနေဘူး၊ အကြွေးပေါ်အကြွေးထပ် အကြွေးလည်ပင်းနစ်နေတာပဲလို့ ဆိုလိုချင်ပုံရပါတယ်။ ဒါကိုပြန်လှန်မဆွေးနွေးခင် MF ရဲ့ သဘောသဘာဝကို ပြောဖို့လိုမယ်ထင်ပါတယ်။

MF ဟာ ပေါင်နှံစရာ အိမ်၊ မြေ၊ မရွှေ့ပြောင်းနိုင်တဲ့ ပစ္စည်းရှိမှ ဘဏ်ချေးငွေရမယ်ဆိုတဲ့ စီးပွားရေး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ဆန့်ကျင်ပြီး ကြိုးစားအလုပ်လုပ်ကိုင်သူတိုင်း လိုအပ်တဲ့ငွေကြေးအရင်းအနှီး ရရှိရေး ခေတ်ပြောင်းတော်လှန်ရေးကို ဆင်နွှဲတာဖြစ်ပါတယ်။

ဘဏ်တွေဟာ အပေါင်ခံပြီးငွေထုတ်ချေးပေမဲ့ ချေးငှားသူတွေက ပြန်ဆပ်တဲ့နှုန်းဟာ ထုတ်ချေးငွေရဲ့ သုံးပုံတစ်ပုံပဲရှိပါတယ်။ MF ရဲ့ ခေါင်းကိုင်ဆရာကြီးဖြစ်တဲ့ ပရော်ဖက်ဆာ ယူနွတ်ရဲ့ ဂရမ်မင်းဘဏ်မှာ ၉၇ ရာခိုင်နှုန်း ရှိပါတယ်။ ယူနွတ်ဟာ စစ်တကောင်း တက္ကသိုလ်မှာ စာသင်နေစဉ်ကတည်းက သူ့ရှိတဲ့ ငွေလေးနည်းနည်းနဲ့ သူရဲ့ လူမှုအရင်းအနှီး social capital အယူအဆကို စမ်းသပ်အကောင်အထည်ဖော် လက်တွေ့ပြခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေရဲ့ အလုပ်ကြိုးစားလိုမှု၊ စည်းစနစ်ကျနမှု၊ အပြန်အလှန်တာဝန်ယူမှုတွေကို ပြုစုပျိုးထောင်ပေးခြင်းအားဖြင့် လူတိုင်းဟာ စီးပွားရေးအရင်းအမြစ်တွေကို လက်လှမ်းမီရယူနိုင်စွမ်းရှိရမယ်ဆိုတာကို သူက စိန်ခေါ်ခဲ့တာပါ။ ဒါကြောင့် သူတီထွင်တဲ့ MF model မှာ လူတွေဟာ နှစ်ပတ်တစ်ခါ စုဝေးကြတယ်၊ ငွေစုကြတယ်၊ စနစ်တကျ ငွေစုမှတ်တမ်းတွေကို ပြုစုကြတယ်။ လူမှုဘဝတိုးတက်ရာတိုးတက်ကြောင်းတွေ ဆွေးနွေးကြတယ်၊ ဒီလို အလေ့အကျင့် အနည်းဆုံး ခြောက်လလောက် ထူထောင်ပြီးမှ ယူနွတ်က ငွေစပြီး အဲဒီအစုအဖွဲ့ကို ငွေစပေးတယ်။ အဖွဲ့က ရတဲ့ငွေကို ဦးစားပေးစနစ်သတ်မှတ်ပြီး အဖွဲ့ဝင်တွေကို အလှည့်ကျချေးတယ်၊ ပထမချေးတဲ့သူတွေ ပြန်ပေးမှ နောက်လူတွေ ချေးလို့ရတယ်၊ ပြန်မဆပ်ရင် ကျန်တဲ့သူတွေက တာဝန်ခံပြန်ဆပ်ရတယ်။ နဂိုတည်းက ပြန်မဆပ်နိုင်ဘူးထင်ရင် အဖွဲ့ထဲ အဝင်မခံနဲ့ တစ်ခါတည်း ဝိုင်းကြီးချုပ်စနစ်နဲ့ အာမခံခိုင်းထားတယ်။ ငွေပြန်ဆပ်တာကလည်း အရစ်ကျ ပြန်ဆပ်တာဖြစ်တယ်၊ စုငွေရယ် ဆပ်ငွေရယ်ပေါင်းပြီး မချေးရသေးတဲ့ နောက်လူကို ထုတ်ချေးပေးတယ်။

ဒီစနစ်ကငွေချေးပေးရေးထက် လူတွေရဲ့ စွမ်းရည်နဲ့ ညီညွတ်မျှတမှု ပူးပေါင်းလုပ်ဆောင်မှု အလေ့အကျင့်တွေကို အဓိက လေ့ကျင့်ပျိုးထောင်ပေးရေးက ပို ပဓာန ကျပါတယ်။ ဒီလိုအလေ့အကျင့်ရှိသွားရင် အဲ့ဒီ့လူ့အဖွဲ့စည်းဟာ ငွေပြန်မဆပ်မှာ ပူစရာမလိုတော့သလို ကိုယ်ပိုင်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေ ဆက်လုပ်ကိုင်ဖို့ အခြေအနေကောင်းတွေ အများကြီး ဖန်တီးပြီးသားဖြစ်သွားမှာပါ။ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ဟာ ဒီကနေ့ ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးတိုးတက်မှု အဆင့်အနေနဲ့ အဆင့် ၁၅ မှာ ရှိနေပါတယ်။ ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူ အများအပြားရှိနေသေးပေမဲ့ ဆင်းရဲမှုနှုန်းဟာ တန့်သွားနေပါတယ်။ အဓိက ကတော့ ၁၉၈၀ ကျော်လောက်ကတည်း ကစခဲ့တဲ့ MF တွေရဲ့ အကျိုးသက်ရောက်မှုတွေ အများကြီးပါပါတယ်။

ဒီကနေ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကြုံတွေ့နေရတာကတော့ အထက်ကရေးခဲ့သလို လူတွေရဲ့ အလေ့အကျင့်ကောင်းတွေ ပြုစုပေးနိုင်ခြင်းမရှိသေးပဲ ငွေထုတ်ချေးပေးမှုကြောင့် ငွေအလွယ်တကူယူ သုံးတာထက် ဖြုန်းနေတာတွေများနေတာပါ။ MF လုပ်တဲ့ အဖွဲ့စည်းတွေ အထူးသဖြင့် ဦးသိန်းစိန်နောက်ပိုင်း ငါးပွက်ရာငါးစာချ ဝင်ရောက်လာတဲ့ စီးပွားဖြစ်လုပ်ကိုင်လာတဲ့ MF ကုမ္ပဏီတွေဟာ social mobilization အတော်အားနည်းပါတယ်။ credit facilitator လို့ခေါ်တဲ့ ဒီအဖွဲတွေရဲ့ ကွင်းဝန်ထမ်း ငွေစုငွေချေး ကူညီဆောင်ရွက်ပေးသူတွေဟာ လိုအပ်တဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်သင်တန်း အပြည့်အဝမရကြပါဘူး၊ လူတွေ အမူအကျင့်ပြောင်းလဲလာအောင် စည်းရုံးဖို့ထက် အခြားမက်လုံးတွေနဲ့ ငွေချေးငှားသူများအောင် လုပ်ဆောင်ကြတယ်။ ဒီလိုများမှပဲ သူတို့ရဲ့ အချိုးကျလစာဟာ ပြည့်မီမှာဖြစ်ပါတယ်။ အောက်ခြေ credit facilitator တစ်ယောက်ဟာ ငွေချေးငှားသူ ရာကျော်ကို ဝန်ဆောင်မှုပေးနေရပါတယ်။ မနိုင်ဝန်ထမ်းရတဲ့အတွက် ကောင်းစွာမစည်းရုံးနိုင်ပါဘူး။ အစိုးရကလည်း MF တွေကြားမှာ ညှိနှိုင်းပေါင်းစပ်ပေးတာ မရှိတော့ MF တစ်ဖွဲ့နဲ့ တစ်ဖွဲ့ နယ်မြေတွေ ထပ်လာကြပါတယ်။ အစိုးရရဲ့ မူလရည်ရွယ်ချက်က အစိုးရ လက်လှမ်းမမီတဲ့ ဒေသတွေမှာ အသေးစားငွေချေးအသင်းတွေ သွားရောက်လုပ်ကိုင်စေခြင်းအားဖြင့် ဆင်းရဲနွမ်းပါးတဲ့ အခြေခံလူတန်းစားတွေ ငွေကြေးချေးယူနိုင်တဲ့ အခွင့်အလန်းတွေ များလာစေဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီအဖွဲ့တွေဟာ အရမ်းကို စီးပွားရေးဆန်လာပြီး မိမိတို့အဖွဲ့ အဆင်ပြေရေးကိုသာ ရှေးရှုတာမို့ သွားရေးလာရေးလွယ်တဲ့ဒေသ စီးပွားရေးအရ အဆင်ပိုပြေတဲ့ဒေသတွေမှာပဲ အပြိုင်အဆိုင်လုပ်ကိုင်နေတာ တွေ့ရပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေမှာ ရှေ့ကြွေးနောက်ကြွေးဆပ် ကြာတော့ ကြွေးပိ ဖြစ်လာရခြင်းဖြစ်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် MF ရဲ့ ပင်မ ရည်ရွယ်ချက်ဖြစ်တဲ့ လူတွေရဲ့ ကောင်းမွန်တဲ့ အမူအကျင့်တွေ လေ့ကျင့်ပျိုးထောင်ပေးရင် တစ်ဦးချင်း စီးပွားရေးအရ စွမ်းဆောင်နိုင်သူတွေ ဖြစ်လာစေရေးဟာ နောက်ကို ရောက်သွားပါတယ်။ MF အဖွဲ့တွေအနေနဲ့

() ငွေချေးသူများရမယ်

() ငွေချေးပမာဏများရမယ်

() ငွေပြန်ဆပ်နှုန်းကောင်းရမယ်

ဒါမှသာ အဖွဲ့အနေနဲ့ရော ဝန်ထမ်းတွေအနေနဲ့ပါ ပြန်ရတဲ့ အတိုးအပေါ်မှာ ရပ်တည်နိုင်မှာမို့ သူတို့အတွက်လည်း ဖိအားက များလှပါတယ်။

တစ်ဖက်မှာ နိုင်ငံရေးတိုးတက်ဖြစ်ထွန်းမှု မရှိတဲ့အတွက် စီးပွားရေးအခွင့်အလန်းက တိုးတက်မလာပါဘူး၊ မတိုးတက်တဲ့အတွက် ချေးငွေရယူသူ အခြေခံလူတန်းစားအနေနဲ့ကလည်း လှုပ်လေမြုပ်လေ ဖြစ်နေပါတယ်။

စိုက်ပျိုးရေးလုပ်တယ်၊ ရာသီဥတုမကောင်းလို့ ပျက်တယ်၊ မိုးလေဝသမှန်လို့ သီးနှံရပြန်တော့လည်း စျေးကွက်ဖျက်တော့ ပျက်တယ်။ ဒီကြားထဲ နေမကောင်း ကျန်းမာရေးကညံ့ရင် သောက်သောက်လဲ ငွေကုန်တယ်။ သားသမီးပညာရေးကလည်း အကုန်အကျများတယ်။ ဒီတော့ ဘယ်ကနေရာကရရ ငွေချေးတော့မှာပဲ နောင်ခါလာနောင်ခါဆပ်ပဲ၊ ထိုင်း မလေးရှား အလုပ်သွားလုပ်ရင် ရွာမှာထက်တော့ အဆင်ပြေမှာပဲ အယူအဆနဲ့ ရှိတာလေး ရောင်းချပေါင်နှံပြီး မိသားစုဝင်တွေ သွားအလုပ်လုပ်စေတယ်၊ အဆင်ပြေတဲ့သူတွေ အိမ်သွပ်မိုးခင်းတာလေးကို အားကျတယ်။ ရွာဘုန်းကြီးကျောင်း ရှင်ပြု၊ ကထိန်ခင်းရတာလေးကို ဂုဏ်ယူတယ်၊ နိုင်ငံခြား အလုပ်သွားလုပ်နေသူနဲ့ စကားပြောရတာ အဆင်ပြေဖို့ ဖုန်းဝယ်မယ်။ ရွာလမ်းတွေလည်း ကောင်းလာတော့ ဆိုင်ကယ်ကလည်း မရှိမဖြစ် ဝယ်ကိုဝယ်ရတယ်။ ဒီတော့ MF ကချေးလိုက်တဲ့ ငွေတွေဟာ production ကုန်ထုတ်လုပ်မှုထဲ ရောက်တာထက် အခြား လူမှုရေးကိစ္စထဲ ရောက်ကုန်တယ်။ ဒါတွေက အဟောသိကံမဖြစ်ပေမဲ့ အလိုရှိရာ မရောက်တာကလည်း အရှိတရားပဲ။

ဒီအခြေအနေမှာ စဉ်းစားစရာက ငွေစုငွေချေးကြောင့် အကြွေးထပ်တယ်ဆိုပြီး မချေးတော့ဘူးဆိုရင် ရွာသူရွာသားတွေက အကြွေးသံသရာက လွတ်သွားမှာလားလို့ မေးစရာရှိပါတယ်။ အဖြေကတော့ နိုး (No) ပါပဲ။ လိုအပ်ချက်တွေကရှိနေတော့ တစ်ရာ ၁၀ တိုးနဲ့ ရတဲ့နေရာက ချေးကြဦးမှာပါပဲ။ ဒါဆိုရင် ပိုပြီးအကြွေးပိ ဒုက္ခရောက်ရမှာပါ။ ဒါကြောင့် အသေးစားချေးငွေကနေ ချေးငှားနိုင်တဲ့ အခွင့်အလမ်း ရှိနေတာက ဒုက္ခတွင်းထဲကျတာ အဆင်းမနာအောင် ခုပေးထားတဲ့ soft landing လို့ ရှုမြင်သင့်ပါတယ်။ သို့သော်ငြားလည်း ရေရှည်ဒီအတိုင်း ဆက်သွားနေမယ်ဆိုရင်ဖြင့် စုံးစုံးမြုပ်မယ့် အန္တရာယ်လည်းရှိနေပါတယ်။ ဒါကြောင့် MF လုပ်ငန်းတွေကို ကြီးကြပ်ဖို့ ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းပေးဖို့ လိုသလို MF အဖွဲ့များကလည်း မိမိတို့ရဲ့ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ social mobilization ကို ပိုကောင်းအောင် အားထုတ်စေချင်ပြီး ကျေးရွာတွေမှာ ငွေမချေးမီ social capital လူမှုရေး အရင်းအနှီးတွေ တိုးပွားအောင် ရှေးဦးစွာ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သင့်ကြောင်း တိုက်တွန်းလိုက်ရပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading