ပစ်ခတ်၊ ဖမ်းဆီးမှုများနှင့် ရှမ်းပြည်နယ် ပဋိပက္ခ

ရှမ်းပြည်နယ်တွင် လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တို့၏ ဖမ်းဆီးမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများရှိနေပြီး အရပ်သားအချင်းချင်း ပဋိပက္ခ ကြီးထွားမလာရေး ကြိုးပမ်းနေကြသည်။

လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခ အဆုံးသတ်ရေး ဆန္ဒဖော်ထုတ်ပွဲ မြင်ကွင်းတစ်ခု (ဓာတ်ပုံ - Myanmar Now)
လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခ အဆုံးသတ်ရေး ဆန္ဒဖော်ထုတ်ပွဲ မြင်ကွင်းတစ်ခု (ဓာတ်ပုံ - Myanmar Now)

(ရန်ကုန်) -  သြဂုတ်လလယ်ပိုင်း နံနက်ခင်းတစ်ခုတွင် ဗိုက်ဆာဆာနှင့် ကျူရှင်မှပြန်လာသည့် ကိုးနှစ်အရွယ် မူလတန်းကျောင်းသူ နန်းမွန်ဖွန်အွန်သည် ဘဝအတွက် တုန်လှုပ်ဖွယ် ဖြစ်စဉ်တစ်ခု နေအိမ်တွင် ကြုံတွေ့ရတော့မည် ဆိုသည်ကို ကြိုမသိခဲ့ပေ။

ကျောင်းသွားမည့် မောင်လေးက အော်ငိုနေပြီး ကျောင်းလိုက်ပို့ရမည့် မိခင်ကို လက်နက်ကိုင် ယောကျာ်းကြီးတချို့ကြား တွေ့လိုက်ရသောကြောင့် နန်းမွန်ဖွန်အွန် အံ့သြသွားသည်။

“မေမေကို ဘယ်ခေါ်သွားမလို့လဲ၊ မခေါ်သွားပါနဲ့။ သမီးလည်း လိုက်လို့ရလားလို့ ပြောတာကို မဖြေဘဲ လူဆိုးကြီးတွေက မေမေ့ကို သေနတ်နဲ့ထောက်ပြီး ဆွဲခေါ်သွားကြတယ်” ဟု ဆံပင်ရှည်ရှည်၊ မျက်လုံးဝိုင်းဝိုင်းနှင့် နန်းမွန်ဖွန်အွန်က တစ်ခွန်းချင်း ပြန်ပြောပြသည်။

“ကားထွက်လို့ သမီးငိုတော့ မေမေက ‘မငိုနဲ့ … ခဏနေ ပြန်လာမယ်’ လို့ မှာတယ်။ အခုထိပြန် မလာဘူး”

ထိုဖြစ်စဉ်မှာ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ဝင်ခန်းတစ်ခု မဟုတ်ပေ။

နမ့်ခမ်းမြို့ ဟိုနောင်ရပ်ကွက်ရှိ အိမ်တစ်လုံးတွင် တွဲဖွင့်ထားသည့် “နောင်မောဝ်” ကုန်မာဆိုင်သို့ ရောက်လာသော သေနတ်သမားတချို့က ၃၇ နှစ် အရွယ် နန်းမိုဟွမ်ကို သူ၏ လူမမယ်ကလေးများရှေ့တွင်ပင် ဖမ်းသွားခြင်း ဖြစ်သည်။

ရက်များမကြာမီ တအာင်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (TNLA) က နန်းမိုဟွမ်ကို ၎င်းတို့ ဖမ်းဆီးသွားခြင်းဖြစ်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။

ထိုဖြစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်မှာ နှစ်လနီးပါးကြာပြီ ဖြစ်သော်လည်း မိသားစုက နန်းမိုဟွမ် မည်သည့်နေရာတွင် မည်သည့် အခြေအနေနှင့် ရင်ဆိုင်နေရမှန်း မသိသဖြင့် သောက ဖြစ်နေကြသည်။

ဖမ်းဆီး၊ ပျောက်ဆုံးမှုများ

နန်းမိုဟွမ်သည် နမ့်ခမ်းမြို့ပြင် ဇဟိုင်ကျေးရွာမှ ဖြစ်ပြီး အသက် ၂ဝ အရွယ်တွင် နန့်ခမ်းမြို့သား စိုင်းစောရွှေနှင့် အကြောင်းပါခဲ့သည်။

နမ့်ခမ်းဒေသခံတို့သည် သူ့ကို “နောင်မောဝ်” ဆိုင်၏ချွေးမ၊ ကလေးသုံးယောက်မိခင်၊ အနေအထိုင် အေးဆေးသည့် အိမ်ထောင်ရှင်မအဖြစ်သာ သိထားကြသည်။

TNLA က အမှန်တကယ် ဖမ်းလိုသည်မှာ နန်းမိုဟွမ်၏ အမျိုးသားဖြစ်သူ စိုင်းစောရွှေဖြစ်သည်ဟု သတင်းများ ထွက်ပေါ်နေသည်။ အမျိုးသားဖြစ်သူမှာလည်း အသက်အန္တရာယ်ရှိသဖြင့် တိမ်းရှောင်နေရသည် ဟု နန်းမိုးဟွမ်၏ အစ်မဖြစ်သူ နန်းမိုခမ်းက Myanmar Now ကို ပြောသည်။ ကလေးများမှာ မိဘနှစ်ပါးလုံးနှင့် အတူမနေနိုင်သည့် အခြေအနေနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။

ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခ၏ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုး များအနေဖြင့် မည်သူခေါ်သွားမှန်း မသိဘဲ ပျောက်ဆုံးနေသူ အများအပြား ရှိနေသည်။ နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးရခြင်း၊ ခြိမ်းခြောက်ခံနေရခြင်းတို့နှင့် ကြုံတွေ့နေရသူ အများအပြား ရှိနေပြီး သတ်ဖြတ်မှု၊ လုပ်ကြံမှုတို့လည်း မကြာခဏ ပေါ်ပေါက်နေသည်။

အောက်တိုဘာ ၅ ရက်နေ့က ကျောက်မဲမြို့တွင် သေနတ်သမားနှစ်ဦးက စာသင်တိုက်တစ်ခုသို့ သွားရောက်ပြီး ရှမ်းတိုင်းရင်းသား ကျောင်းထိုင်ဘုန်းကြီးကို လုပ်ကြံလိုက်ကြသည် ဆိုသည့် သတင်းမှာ ယခုရက်ပိုင်းအတွင်း ထိပ်တန်းသတင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ မည်သည့်အဖွဲ့အစည်း၏ လက်ချက်မှန်း မသိရသေးပေ။

ရှမ်း၊ ပလောင် အရပ်သားများ ဖမ်းဆီးခံရမှုလည်း မကြာခဏ ဖြစ်ပေါ်နေသည်။ နမ္မတူမြို့နယ်တစ်ခုတည်းတွင် သုံးနှစ်အတွင်း တအာင်း ၃၃ ဦး ဖမ်းဆီးခံရပြီး သုံးဦးသာ ပြန်လွတ်ခဲ့သည်ဟု တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားပါတီ၏ သြဂုတ် ၉ ရက်နေ့အထိ မှတ်တမ်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ဒေသခံ အများအပြားသည် “ကိုယ့်အလှည့် ဘယ်တော့လဲ” ဟု ပူပန်နေကြပြီး လူမျိုးရေးပဋိပက္ခအသွင် ဆောင်လာမည်ကိုလည်း စိုးရိမ်လျက်ရှိကြသည်။

နမ့်ခမ်းတွင် အများစုမှာ ရှမ်းများဖြစ်ပြီး ဒုတိယအများစုမှာ တအာင်း/ပလောင်တို့ ဖြစ်သည်။ ၂ဝ၁၄ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ နမ့်ခမ်း၏ လူဦးရေမှာ တစ်သိန်းကျော် ရှိနေသည်။

ဖမ်းဆီးခံရပြီးနောက် အင်တာနက်စာမျက်နှာများတွင် “နန်းမိုဟွမ် ပြစ်ဒဏ် စီရင်ခံရပါက ပလောင်လူမျိုးများအပေါ် လုံးဝခွင့်မလွှတ်ရန်” ဟူသော လှုံ့ဆော်ရေးသားမှုတချို့ကို ရှမ်းအမည်များဖြင့် တွေ့ရပြီး၊ "နန်းမိုဟွမ်သည် ရန်သူသတင်းပေးဖြစ်သည်" ဟူသော စွပ်စွဲ ရေးသားမှုမျိုးကို တအာင်း အမည်များဖြင့် တွေ့လာရသည်။

နမ့်ခမ်းတွင် လူမျိုးစုနှစ်စုကြား အနည်းငယ်တင်းမာလျက်ရှိသည်ဟု မြို့မိမြို့ဖ တစ်ဦးဖြစ်သူ အသက်၆ဝအရွယ် ဦးအောင်ဝင်းက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

“လူမျိုးရေးပဋိပက္ခ မဖြစ်ဖြစ်အောင် သွေးထိုးပြီး ဖြန့်နေကြတာပါ။ တစ်ယောက်ယောက် ထပ်ဆွဲခံရရင်တော့ လူမျိုးရေးပဋိပက္ခဖြစ်မှာပဲ။ ဒေါသပေါက်ကွဲသွားရင် ထိန်းလို့ရမှာ မဟုတ်တော့ဘူး” ဟု ဦးအောင်ဝင်းက မှတ်ချက်ပြုသည်။

ယခုဖမ်းဆီးမှုသည် မိသားစုတစ်စုနှင့် လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့ တစ်ဖွဲ့ပြသာနာဖြစ်သည့် ဖြစ်စဉ်ဖြစ်သော်လည်း လူမျိုးရေးအသွင်မဖြစ်ဖြစ်အောင် ဖန်တီးနေသည့် အဖွဲ့အစည်းရှိသည်ဟု ရှမ်း၊တအာင်း ညီညွတ်ရေး ဆောင်ရွက်နေသည့် ပရဟိတအဖွဲ့ဝင်များက ယုံကြည်ထား ကြသည်။

ပဋိပက္ခ ရှောင်တိမ်းနိုင်ရေးအတွက် အသွားအလာ ဆင်ခြင်ရန်၊ လူစုလူဝေးဖြင့် သွားလာလှုပ်ရှားခြင်း မပြုရန် ကျေးလက်ဒေသနေ ပြည်သူတို့ကို မေတ္တာ ရပ်ခံသည့် နည်းလမ်းဖြင့် ထိန်းသိမ်းနေသည်ဟု တအာင်း(ပလောင်)စာပေယဉ်ကျေးမှု (နမ့်ခမ်း)၏ အဖွဲ့ဝင် လွေးအိုင်နော်ဝိုင်းက ပြောသည်။

“ကြိုးတစ်ခုကို တင်းနေအောင် ဆွဲရင်တော့ ပြတ်မှာပါ။ နှစ်ဖက်စလုံးက အလျှော့အတင်းညီမှ အဆင်ပြေမယ်” ဟု သူက ဆိုသည်။

အခွန် သို့မဟုတ် ဆက်ကြေး

ရှမ်းပြည်နယ်တွင် စီးပွားရေးလုပ်သူတို့သည် သက်ဆိုင်ရာနယ်မြေတွင် လှုပ်ရှားနေသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့ တချို့ကို ဆက်ကြေး ခေါ် အခွန်ငွေ နှစ်စဉ် ပေးရလေ့ရှိသည်။

နန်းမိုဟွမ်တို့ဆိုင်က TNLA ကို ၂ဝ၁၆ တွင် သုံးသိန်း၊ ၂ဝ၁၇ တွင် ၁၁ သိန်း ပေးခဲ့ရသည်ဟု သိရသည်။

၂ဝ၁၇ ငွေကောက်ခံပြီး ပြန်လာသူများအနက် တစ်ဦး အသေမိ၊ တစ်ဦး အရှင်ဖမ်းမိခြင်းမှာ နန်းမိုဟွမ်တို့ ဆိုင်၏ သတင်းပေးမှုကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု TNLA က ဖုန်းဆက်ပြီး စွပ်စွဲခဲ့သည်ဟု ဒေသတွင်း သျှမ်းသံတော်ဆင့် သတင်းဌာန၏ သတင်းတစ်ပုဒ်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

မည်သည့်အဖွဲ့သို့ မည်မျှပေးရသည်ကို ဒေသခံအချင်းချင်းကြား ထုတ်ပြောလေ့ မရှိကြကြောင်း နမ့်ခမ်းမှ လုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦးက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

“နန်းမိုဟွမ်လည်း သူ့လာကောက်ရင်ပေးမှာပဲ၊ ကျွန်တော်တို့လည်း ပေးရတာပဲ။ ဘယ်သူ့မှတော့ ဒီအကြောင်း ပေါ်ပေါ်ထင်ထင် မပြောရဲဘူး။ သူတို့စွပ်စွဲသလို တိုင်ဖို့ဆိုတာ အဝေးကြီး။ အစိုးရက သိရင်လည်း ကျွန်တော်တို့က ပြစ်မှုဖြစ်မယ်။ လက်နက်ကိုင်ကို မပေးပြန်ရင်လည်း အသတ်ခံရမှာ စိုးတယ်ဗျာ” ဟု အမည်မဖော်လိုသည့် ထိုလုပ်ငန်းရှင်က ပြောသည်။

၂ဝဝ၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ သတ်မှတ်လိုက်သည့် ပလောင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတွင် နမ့်ဆန်၊ မန်တုံမြို့နယ်တို့ ပါဝင်သည်။ TNLA ၏ လှုပ်ရှားနယ်မြေမှာ ရှမ်းပြည်မြောက်ပိုင်း နမ့်ခမ်း၊ နမ်တုံ၊ နမ့်ဆန်၊ ကျောက်မဲ၊ ကွတ်ခိုင်၊ နမ္မတူ၊ သီပေါ စသည့် ပလောင်များ နေထိုင်ရာမြို့နယ်များဖြစ်သည်။

နမ်ခမ်းမြို့မှ ဖမ်းဆီးခံထားရသည့် နန်းမိုဟွမ် ပြန်လည်လွတ်မြောက်ရန်အတွက် မိသားစုဝင်များ၊ အရပ်ဘက်အဖွဲ့များ၊ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တချို့၊ ဒေါ်ဆောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်သည့် အမျိုးသားပြန်လည် သင့်မြတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဗဟိုဌာန(NRPC)၊ ရှမ်းပြည် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ (RCSS/SSA) တို့က တောင်းဆိုထားကြသည်။ နမ့်ခမ်းတွင်လည်း TNLA ကို ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။

ထိုကဲ့သို့ တောင်းဆိုနေကြသော်လည်း TNLA က ကာလကြာရှည် ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားနိုင်သည့် ဥပဒေ ပုဒ်မဖြင့် တရားစွဲထားသည်ဟု ဆိုသည်။

“ငွေဒဏ်ချဖို့ကတော့ အဆင်မပြေလောက်ဘူး” ဟု TNLA ပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံ ဗိုလ်မှူး တာအိုက်ကျော်က ပြောသည်။

သူ့ကို စွဲဆိုထားသည့် TNLA၏ သီးခြားဥပဒေ ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ (၃၃၃) သည် ငွေဒဏ် ချမှတ်နိုင်သည့်အပြင် အနိမ့်ဆုံး သုံးနှစ် မှ အမြင့်ဆုံး ၁ဝ နှစ်ထိ ထောင်ဒဏ် ချမှတ်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။

ဤအတောအတွင်း အဖမ်းခံထားရသူနှင့် ပတ်သက်ပြီး ဖြစ်ထွန်းမှုတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာသည်။
အပစ်အခတ် ရပ်စဲခြင်း မပြုရသေးသော တိုင်းရင်းသား လက်နှက်ကိုင်များ စုဖွဲ့ထားသည့် ပြည်ထောင်စု နိုင်ငံရေး ဆွေးနွေး ညှိနှိုင်းရေး ကော်မတီက နန်းမိုဟွမ် ပြန်လည်လွတ်မြောက်ရေးအတွက် ‘ဝ’ ဌာနချုပ်တွင် လာရောက် ဆွေးနွေးရန် မိသားစုထံ ပြီးခဲ့သည့်ရက်ပိုင်းအတွင်း အကြောင်းကြားလိုက်သည်။

ထိုကမ်းလှမ်းမှုကြောင့် မိသားစုဝင်တချို့က မြန်မာ - တရုတ် နယ်စပ် ‘ဝ’ ဌာနချုပ် ပန်ခမ်း(ပန်ဆန်း) သို့ သွားရောက်ရန် ပြင်ဆင်လျက် ရှိသည်။

TNLA အဖွဲ့

ပလောင်အမျိုးသားလက်နက် ကိုင် တော်လှန်ရေးကို ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ထိုမှတဖန် ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ပလောင်ပြည်နယ် လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (PSLA)အဖြစ် ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးမည်၊ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေး ဆောင်ရွက်ပေးမည်ဟူသော တပ်မတော်အစိုးရ၏ ကမ်းလှမ်းချက်ကို သဘောတူပြီး ၁၉၉၁ တွင် အပစ်အခတ် ရပ်စဲကာ ၂ဝဝ၅ တွင် လက်နက်အများအပြားကို အစိုးရထံ အပ်နှံလိုက်ကြသည်။

လက်နက်အပ်ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် မျှော်လင့်ထားသည်တို့ ပေါ်ပေါက်မလာသောကြောင့် ၂ဝ၁၁ အောက်တိုဘာတွင် တအာင်း လူငယ် အများအပြား KIA ကချင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွင် စစ်ပညာ သင်ယူပြီး တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (TNLA) ၏ လှုပ်ရှားမှုများ ယနေ့တိုင် ဖော်ဆောင်လျက်ရှိသည်။

KIA အဖွဲ့၊ ဝ တပ်ဖွဲ့၊ တရုတ်နိုင်ငံတို့၏ ထောက်ပံ့မှု ရှိသည်ဟူသော သတင်းများကို ဗိုလ်မှူး တာအိုက်ကျော်က ငြင်းဆိုသည်။

“ကျွန်တော်တို့သည် ဘယ်သူ့အထောက်အပံ ဘယ်သူ့သြဇာခံနဲ့မှ ရပ်တည်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ စီးပွားရေး လုပ်ငန်းတွေ လုပ်တယ်။ တချို့စီးပွားရေး လုပ်ငန်းရှင်တွေကလည်း ထောက်ပံ့လှူဒါန်းပေးတာရှိတယ်။ စီးပွားရေးအောင်မြင်နေတဲ့သူတွေဆီကတော့ အခွန်ကို တစ်နှစ်မှာ တစ်ခါကောက်လေ့ရှိပါတယ်။ ဆင်းရဲသား လုပ်သားပြည်သူဆီက ကောက်ခံတာတွေမရှိပါဘူး” ဟု သူက ဆိုသည်။

နန်းမိုဟွမ်ကို ဖမ်းထားသည့် TNLA ၏ လုပ်ရပ်သည် တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မှုတို့ကို အဟန့်အတားဖြစ်စေရုံသာမက လူ့အခွင့်အရေး၊ အမျိုးသမီးအခွင့်အရေးတို့ ချိုးဖောက်ခြင်း ဖြစ်ကြောင်း၊ ကလေးမိခင်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် ကလေး သူငယ် အခွင့်အရေးပါ ထိခိုက်နေကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား လူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင် ဦးယုလွင်အောင်က မှတ်ချက်ပြုသည်။

နန်းမိုဟွမ် သတ်ဖြတ်ခံရပြီးဖြစ်သည်ဟူသော စွပ်စွဲချက်များကိုတော့ TNLA က ငြင်းဆန်ပြီး ကျန်းကျန်းမာမာ ရှိနေသည်ဟု ဆိုသည်။

သူ၏ သမီးလတ် နန်းမွန်ဖွန်အွန်သည် တိမ်းရှောင်နေရသည့် ဖခင်နှင့် ဖုန်းဆက်စကားပြောဆိုနိုင်သော်လည်း မိခင်နှင့် အဆက်အသွယ် မရခြင်းကြောင့် “လူဆိုးများ မေမေ့ကို အမြန်ဆုံးလွှတ်ပေးရန်” ဘုရားတွင် နေ့စဉ် ဆုတောင်းသည်ဟု ဆိုသည်။

“ခဏနေ ပြန်လာမယ်” ဟူသော မိခင်၏ နောက်ဆုံး စကားကြောင့် မိခင် အိမ်ပြန်လာချိန်ကို စောင့်မျှော်နေသူလည်း ဖြစ်သည်။ မောင်လေးဖြစ်သူနှင့် သူငယ်ချင်းတချို့ကလည်း အမေ ပြန်လာမည့် အချိန်ကို သိလိုကြသဖြင့် တိတိကျကျ တုန့်ပြန်လိုသည်ဟု နန်းမွန်ဖွန်အွန်က Myanmar Now ကို ပြောသည်။

“ခဏ ဆိုတာ ဘယ်လောက်လဲ … အရမ်း ကြာသလား” ဟု ကိုးနှစ်သမီး နန်းမွန်ဖွန်အွန်က မေးလိုက်လေသည်။ ။

ထိုက်နန္ဒာဝင်းသည် Myanmar Now သတင်းဌာန၏ အကြီးတန်းသတင်းထောက် ဖြစ်သည်။

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံ သမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။...

Published on Mar 19, 2021
ရန်ကုန်မြို့တွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ က အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များကို ဆန္ဒပြသူအချို့က ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) ကို ထောက်ခံကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ပြသနေစဉ်။ 

ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုတည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် သပိတ် ကော်မတီဝင်များနှင့် ဆွေးနွေးနေမှုသည် ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြီးစီးနေပြီဖြစ်ကြောင်း အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD) တင် ရွေးကောက်ခံအမတ်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောကြားလိုက်သည်။ 

“အခုလို အခြေနေမျိုးမှာ ဘယ်လိုမျိုး စုစုစည်းစည်းနဲ့ ဆောင်ရွက်လို့ရမလဲဆိုတာ ဆွေးနွေးနေပါတယ်။ ကျွန်မတို့ စုစည်းညီညွှတ်တဲ့အသံတစ်ခု ထွက်လာအောင် ကြိုးစားနေပါတယ်။ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက် ပြီးစီးနေပါပြီ" ဟု ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) က ခန့်အပ်ထားသည့် ခေတ္တ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးလည်းဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီသည်  အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ ဖြစ်သည့် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU)၊ ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)နှင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်(KIA) အပြင် တစ်နိုင်ငံလုံးပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ် (NCA) လက်မှတ်ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသား ၁၀ နှင့် ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်လည်း တစ်ဖွဲ့ချင်းဖြစ်စေ၊ အစုအဖွဲ့အလိုက်ဖြစ်စေ ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။ 

“အတိတ်ကာလ အတွေ့အကြုံအားဖြင့် သံသယတွေ ကျန်တာရှိတယ်။ အဲဒီသံသယတွေကိုလည်း ကျွန်မ တို့တွေ ချေဖျက်ရတာရှိတယ်။ အလုပ်လုပ်ရင်းနဲ့ ယုံကြည်မှုတွေ တည်ဆောက်နေရတာရှိတယ်။ တဖြည်းဖြည်းနဲ့တော့ ကျွန်မတို့ကြားမှာ Common Ground ကလည်း ရနေပြီ။ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း တစ်စုတစ်စီးတည်းဖြစ်ဖို့၊ သဘောတွေ တူညီဖို့၊ အပ်ကျမတ်ကျဖြစ်ဖို့ဆိုတာကတော့ သဘာဝ မကျပါဘူး။ သို့သော် ဒီကြားထဲက  ကျွန်မတို့ ဘယ်လိုပေါင်း စပ်ညှိနှိုင်းပြီးတော့ အတူတူ အလုပ်လုပ်သွားကြမလဲဆိုတဲ့အပေါ်မှာကတော့ ကျွန်မတို့ ကြိုးစားပမ်းစားတည်ဆောက်နေပါတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများ၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် သပိတ်ကော်မတီတို့နှင့် ဆွေးနွေး၍ ထွက်ပေါ်လာမည့် သဘောတူညီချက်များ၊ တာဝန်ခွဲဝေမှုများသည် အနာဂတ် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရန် အခြေခံကောင်းများဖြစ်လာမည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ထို့ပြင် CRPH အနေဖြင့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရေး၊ ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် တည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သည် ၅ နှစ်က NLD အစိုးရလက်ထက်၌ ကျင်းပခဲ့သည့် ၂၁ ရာစုပင်လုံတွင်မူ ဖက်ဒရယ်နှင့်ပတ်သက်၍ ကိစ္စများသည် စစ်တပ်၏ ကန့်ကွက်မှုကြောင့် ဆွေးနွေးခွင့်မရခဲ့ကြောင်း၊ လက်ရှိတွင် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီထူထောင်ချိန်တွင် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ကိုပါ တည်ထောင်ရမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် ပေါ်ပေါက်လာရေးကိုလည်း ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

“ဖက်ရယ်တပ်မတော်လို့ ပြောတာက ငါတို့သည် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကို သွားတော့မယ်။ ဖက်ဒရယ် တပ်မတော်ကြီးအတွက်ဆိုရင် အခင်းအကျင်းတွေလိုအပ်တယ်။ တကယ့် professional ဖြစ်တဲ့၊ လက်နက် ကိုင်ထားတာဖြစ်တဲ့အတွက် ပိုပြီးတော့ ကျင့်ဝတ်တွေ စောင့်ထိန်းရတယ်။ ဒီကျင့်ဝတ်တွေနဲ့ သွားရမယ်။ ဒါတွေကို အကြမ်းဖက်မှုတွေ၊ မတည်မငြိမ်မှုတွေ၊ Chaos တွေနဲ့ ပုံဖျက်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါတွေကို သတိထားဖို့ လိုတယ်။  တကယ့် professional တပ်မတော်သည် ဘယ်တော့မှ မရမ်းကားဘူး ”ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ရန် ကြိုးပမ်းခြင်းသည် ပြည်သူလူထုနှင့် တိုင်းပြည်ကို အကာအကွယ်ပေးမည့် တပ်မတော်ကိုထူထောင်ရန် ဆောင်ရွက်နေခြင်းဖြစ်ပြီး အကြမ်းဖက်မှုများကို ဖန်တီးလာမည့်သူများ၏ အန္တရာယ်ကို သတိထားရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း ၎င်းက ဆိုသည်။ 

“ပြည်သူတွေရဲ့ မလုံခြုံမှု၊ ဖိနှိပ်ခံတာတွေ ပိုတိုးလာတယ်။ ဒါက ဘာလဲဆိုရင် ပြည်သူကို အကာအကွယ် ပေးမယ်ဆိုပြီး သစ္စာဆိုခဲ့ကြတဲ့၊ ငါတို့သည် နိုင်ငံတော်နဲ့ နိုင်ငံသားတို့အပေါ်မှာ သစ္စာစောင့်သိရိုသေပါ မည်ဆိုပြီး မိုးလင်းတိုင်း တပ်ထဲမှာ သစ္စာဆိုထားရတဲ့သူတွေက သစ္စာမတည်တော့ဘူး။ သူတို့ကျင့်ဝတ်တွေကို လိုက်နာရမယ့်အစား ပြည်သူကို ခြောက်လှန့်တယ်။ အိပ်ကောင်းချင်းမအိပ်ရ၊ စားကောင်းချင်း မစားရဖြစ်အောင်လုပ်တယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

ထို့အပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးတစ်ယောက်အကျိုးစီးပွားအတွက် အသုံးချမခံတော့ဘဲ ပြည်သူများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းရန် စစ်သားများကိုလည်း ၎င်းက တိုက်တွန်းဖိတ်ခေါ်လိုက်သည်။

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံသမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။ ပြည်သူလူထုအကျိုး စီးပွားကို ကာကွယ်မယ်ဆိုရင် ပြည်သူလူထုက ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်စွာနဲ့ကြိုဆိုနေမှာပါလို့ တပ်မတော်သားကောင်းတွေကို ပြောချင်ပါတယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်ခံရသဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည် 

Published on Mar 19, 2021

တောင်ဒဂုံမြို့နယ်တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉) ညနေပိုင်းက စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက ရပ်ကွက် အတွင်းအထိ ဝင်ရောက်ပစ်ခတ်မှုကြောင့်  အရပ်သားတစ်ဦးကျဆုံးခဲ့ကြောင်း မျက်မြင်များက ပြောသည်။

တောင်ဒဂုံမြို့နယ် ၂၂ ရပ်ကွက်ထိပ်ရှိ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးအထိုင်သပိတ်ကို စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းရာတွင် ရပ်ကွက်အတွင်းလမ်းထဲ အထိဝင်ကာ ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်သဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည်။

“ဒိန်ချဉ်သည်အဖွားရဲ့ မြေးပါ။ သူ့အမေက နှလုံးရောဂါရှိတယ်။ ဖြစ်ဖြစ်ချင်းအချိန်တုန်းက သူက အဲ့ဒီနေရာမှာ မရှိဘူး။ ထကြွတဲ့အချိန်မှာ လူငယ်တွေနဲ့အတူတူလိုက်သွားတယ်။ ဝိုင်းရန်ပေးမယ်ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့သွားတယ်။ တကယ့်တကယ်နောက်ပြန်ဆုတ်တဲ့အချိန်မှာ ဖြစ်သွားတာ။ မျက်လုံးပါကျွတ်ထွက်သွား တယ် ” ဟု မျက်မြင်သက်သေတစ်ဦးက ဆိုသည်။

ယနေ့ ညနေ ၄ နာရီခန့်က စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်အင်အား ၅၀ ခန့်သည် အသံဗုံး၊ ရော်ဘာကျည်များ အပြင် ကျည်အစစ်ဖြင့်ပါ ပစ်ခတ်ကာ အထိုင်သပိတ်ကို စတင်ဖြိုခွင်းပြီး ထို့နောက်တွင် လက်နက်ကိုင်အင်အားတိုးမြင့်ကာ ရပ်ကွက်အတွင်းရှိနေအိမ်များကို အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဒလန်များ၏ သတင်းပေးမှုဖြင့် လက်နက်ကိုင်များသည် ရပ်ကွက်အတွင်းရှိ လူနာမည်နှင့် လိပ်စာ အတိအကျဖြင့် ဖမ်းဆီးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးကို ဆန္ဒထုတ်‌ဖော်ပွဲတွင် ပါဝင်သည်ဟုဆိုကာ ပေါင်ကို သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခဲ့သည်ဟုလည်း အထက်ပါ မျက်မြင်သက်သေက ပြောသည်။ 

လက်နက်ကိုင်များအ‌နေဖြင့် အထိုင်သပိတ်စစ်ကြောင်းမှ လူ ၂၀၊ ရက်ကွက်အတွင်းမှ ၁၀ ဦး စုစုပေါင်း အရပ်သား ၃၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်ဟုလည်း ၎င်းက ပြောသည်။ 

စစ်ကောင်စီက အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ထားခြင်းကြောင့် သပိတ်စစ်ကြောင်းများအနေဖြင့် လက်နက်ကိုင်များ လာရောက်ဖြိုခွင်းမည့်အခြေအနေကို မသိရသည့်အပြင် ဒလန်များ၊ သတင်းပေးများကြောင့် အိမ်လိပ်စာအတိအကျဖြင့် လာရောက်ဖမ်းဆီးခံနေရသည်ဟု စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားသူများ က ဆိုသည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီးနောက် အခင်းဖြစ်ရာအနီးဝန်းကျင်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တော ရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲထားရာ ရွာ ၅ ရွာမှဒေသခံများ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရသည်

Published on Mar 19, 2021
ဒီပဲယင်းမြို့နယ် တည်တောကျေးရွာတွင် ပြီးခဲ့သည့်လအတွင်းက စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြစဉ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တောကျေးရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲ ထားသဖြင့် ရွာခံများအနေဖြင့် အနီးအနားကျေးရွာများသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း သိရသည်။ 

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် တည်တောနှင့် သပြေကုန်းရွာအနီး ကားလမ်းမတွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) ရဲနှင့် ရပ်ရွာ လူထု ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံခဲ့ရာ ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီး တစ်ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များက တပ်စွဲလာခြင်းဖြစ်သည်။ 

သပြေကုန်း၊ တည်တောအပြင် ရွာနီးချုပ်စပ်ဖြစ်သည့် အုဌ်ဆည်၊ သရက်ကန်နှင့် ချောင်းနီးတိုရွာမှ ဒေသခံများသည်လည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း ရွာခံများနှင့် ဒီပဲယင်းမြို့ခံများက သတင်းပေးပို့လာ သည်။ 

ယမန်နေ့ ညဉ့်ဦးပိုင်း ၁ နာရီခန့်တွင် သပြေကုန်းရွာသို့ အင်အား ၁၈၀ ခန့်သည် စစ်ကား ၁၃ စီးဖြင့် ဝင်ရောက်လာပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့် မူလတန်းစာသင်ကျောင်းအတွင်း တပ်စွဲခဲ့ခြင်းကြောင့် နံနက် ၄ နာရီခန့်တွင် ရွာခံများထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသည်ဟု ဒေသခံက ပြောသည်။ 

“တကယ့် စစ်မြေပြင်ကြီးလိုပဲ။ မနက် ၄ နာရီမှာ ကိုယ့်အထုပ်ကလေးတွေ၊ နွားလေးတွေ ဆွဲပြီး သွားကြတယ်” ဟု ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်သူများတွင်ပါဝင်သူ ဒေသခံ ပြောသည်။ 

စစ်သားများက အန္တရာယ်မပြုကြောင်း ပြော၍ အေးအေးဆေးဆေးနေရန် ပြောသော်လည်း ရွာသားများက ပြောင်းရွေ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောသည်။ 

ရွာသားများပြောင်းရွေ့ပြီးနောက် စစ်သားများသည် လူမနေသည့် နေအိမ်အလွတ်များတွင် နေရာယူနေထိုင်ကြပြီး အိမ်ခြေ ၁၃၀၊ ခန့်မှန်း လူဦးရေ ၁၈၀ ရှိသော သပြေကုန်းရွာတွင် သက်ကြီးရွာအိုနှင့် မရွေ့ပြောင်းနိုင်သည့် ခန့်မှန်း လူ ၈ ဦးခန့်သာကျန်ရှိခဲ့ကြောင်း အဆိုပါရွာခံက ပြောသည်။  

သပြေကုန်းကျေးရွာ၌ တပ်စွဲထားသော လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များသည် ရွာအတွင်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် ခြင်းမရှိသေးဘဲ ကျန်ရစ်သည့် ကုန်စုံဆိုင်မှ ပစ္စည်များလုယက်ခဲ့သည့်အပြင် ရွာအနေဖြင့် ၎င်းတို့အတွက် ဝက်တစ်ကောင်ပေးရမည်ဟု တောင်းဆိုခဲ့ကြောင်း ယနေ့ည ၇ နာရီခွဲခန့်တွင် ရွာခံများက ဆက်သွယ်ပြော ကြားလာသည်။ 

တည်တောရွာတွင် ယမန်နေ့ညနေပိုင်းကတည်းက စစ်ကား ၁၅ စီးသည် သေနတ် တစ်ဒိုင်းဒိုင်းပစ်ဖောက် ဝင်ရောက်လာသဖြင့် ရွာသားများ ညတွင်းချင်းဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရကြောင်း တည်တောဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။ 

ရွာသားများက  အကာအကွယ်ယူ၍ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရန် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် စစ်ကားငါးစီး ရွာဂိတ်သို့ ရောက်၍ သေနတ်တရစပ် ပစ်ဖောက်နေသဖြင့် နောက်ထပ် စစ်ကား ၁၀ စီးရောက်ရှိကာ ရွာထဲဝင်လာချိန်တွင်တော့ ညတွင်းချင်းရွေ့ပြောင်းရကြောင်း အထက်ပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

“တစ်ချို့လည်း ကလေးပိုက်၊ တစ်ချို့လည်း ဆန်ထုတ်ထမ်းပြီး ပြေးရတာ။ အဝတ်အစားထုတ်တွေနဲ့ နီးစပ်ရာ နီးစပ်ရာပေါ့။ မီးတောင် မထိုးရဲဘူး။ ဆိုင်ကယ်မီးလေးတောင် ဟိုတစ်စုဒီတစ်စုလေးပဲ ထိုးပြီးသွားရတာ၊ အသက်ဘေးလုပြေးရတဲ့သဘောမျိုး” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ယနေ့ (မတ် ၁၉) တွင် စစ်တပ်က တည်တောရွာ အနောက်ဘက်တွင် တပ်စွဲထားပြီး အိမ်ခြေ ၆၀၀ ခန့်ရှိသည့် အဆိုပါရွာတွင် ရွာခံတစ်ဦးမျှ မရှိတော့ကြောင်း အဆိုပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

ယမန်နေ့တွင် ဒီပဲယင်း၊ မူးကမ်းကြီးရွာ ရဲစခန်းတာဝန်ခံနှင့် တပ်ဖွဲ့ဝင် နှစ်ဦးသည် မြို့နယ်တရားရုံးသို့ ရဲလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရန် သွားစဉ် ဖုတ်ထန်းတောရွာအနီး လူ ၁၀၀ ခန့်က လူစုလူဝေးဖြင့် အကြမ်းဖက်၍ တပ်ဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦး ပွဲချင်းပြီးသေဆုံးပြီး တာဝန်ခံတစ်ဦး ဓားဒဏ်ရာ ၇ ချက်ဖြင့် ဆေးကုသမှု ခံယူနေရကြောင်း အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီ၏ ပြန်ကြားရေးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading