ထိုင်းရဲတို့၏ငရဲစခန်းရောက်မြန်မာလုပ်သားများ

လူသတ်မှုဖြစ်ချိန်တွင် အလုပ်လုပ်နေကြောင်း CCTV အထောက်အထားပြသနိုင်ခဲ့သော်လည်း ထိုင်းရဲတို့က နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းပြီး လူသတ်တရားခံအဖြစ်အတင်းအကျပ်ဝန်ခံခိုင်းခဲ့ကြောင်း မြန်မာလုပ်သားများကဆိုသည်

Published on Sep 25, 2019
ထိုင်းရဲတို့က မြန်မာလုပ်သားများအား ၂၀၁၅ တွင်ဖမ်းဆီးပြီး လူသတ်မှုကို သရုပ်ပြခိုင်းစဉ် (ဓာတ်ပုံ - ထူးချစ်)
ထိုင်းရဲတို့က မြန်မာလုပ်သားများအား ၂၀၁၅ တွင်ဖမ်းဆီးပြီး လူသတ်မှုကို သရုပ်ပြခိုင်းစဉ် (ဓာတ်ပုံ - ထူးချစ်)

ထိုင်းနိုင်ငံရနောင်းမြို့တွင် ဓားဒဏ်ရာများဖြင့် သေဆုံးနေသည့် အသက် ၁၇ နှစ်အရွယ် ထိုင်းကျောင်းသူလေး၏ ရုပ်အလောင်းကို ၂၀၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီးနောက် မရိုးနိုင်သည့် ဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ် အစပြုခဲ့ပြန်သည်။

ထိုင်းကျောင်းသူ အသတ်ခံရပြီး တစ်လနီးပါးကြာအောင် လက်သည်တရားခံ မမိသည့်နောက် ထိုင်းရဲများ၏ အာရုံက မြန်မာလုပ်သားများဘက်လှည့်လာခဲ့ပြီး မရိုးနိုင်သည့် တရားခံရှာဖွေရေးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ် တင်ဆက်ခဲ့သည်။

ရနောင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံတောင်ဘက်အစွန်ဆုံးမှ ကော့သောင်းမြို့ နှင့် ကပ်လျှက်ဖြစ်ပြီး မြန်မာပြည်မှ တရား၀င်အလုပ်သမားများရော၊ တရားမ၀င်အလုပ်သမားများပါ ထောင်နှင့်ချီ နေထိုင်သည့် ငါးဖမ်းဆိပ်ကမ်းမြို့ ဖြစ်သည်။ ထိုင်းရဲတို့က မြန်မာလုပ်သားများကို ခပ်မြန်မြန် ဖမ်းဆီးလိုက်သည်။

လူသတ်မှုဖြစ်ပြီး တစ်လခန့်အကြာ ၂၀၁၅ အောက်တိုဘာ ၂ဝတွင် ရနောင်းမှ မိုင် ၆၀ ခန့်ဝေးသည့် ဆိပ်ကမ်းမြို့ တစ်ခုတွင် ထိုစဉ်က အသက် ၁၅ နှစ်သာ ရှိသေးသည့် မြန်မာငါးဖမ်းလုပ်သား ကိုမိုးဇင်အောင် နှင့် နောက်တစ်ဦးအား ထိုင်းရဲက ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ထိုင်းရဲက ကိုမိုးဇင်အောင်အား ထိန်းသိမ်းထားပြီး သူနှင့်အတူ ဖမ်းခံရသူအား ပြန်လွှတ်ပေးခဲ့သည်။

သူတို့က(ထိုင်းရဲတွေ)မေးတယ် ‘ဒီကလေးမလေးကို ဘာလို့သွားသတ်တာလဲ’ တဲ့။ ကျွန်တော်ကလည်းဘယ်ကလေးမလေးလဲ ကျွန်တော်မသိဘူး’ လို့ ပြောတော့ ရိုက်တယ်။ နောက်တော့ ကျွန်တော့်ခေါင်းကို အိတ်နဲ့စွပ်ပြီး ခေါ်သွားတယ်ဟု ၎င်း ကြုံတွေ့ရသည့် အခြေအနေကို စက်တင်ဘာ ၂၃ က ရန်ကုန်တွင်ပြုလုပ်သည့် သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲတွင် ပြောသည်။

ထို့နောက် အမှောင်ခန်းအတွင်း ပိတ်ထားခဲ့ပြီး လက်ထိပ်နောက်ပြန်ခတ်ကာ ထိုင်းရဲများက ရိုက်နှက် ဝန်ခံခိုင်းခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

“နောက်ဆုံးမင်းဝန်မခံရင် မင်းမိသားစုကို ဖမ်းမယ်’ ပြောလို့ ကျွန်တော် ဝန်ခံလိုက်တယ်ဟု ကိုမိုးဇင်အောင် ပြောသည်။ ထို့နောက် ကိုမိုးဇင်အောင် ၏အခြားသူငယ်ချင်း သုံးဦးအားလည်း ထိုင်းရဲတို့က ဆက်ဖမ်းပြန်သည်။

ကျွန်တော်နဲ့အတူ အလုပ်လုပ်တဲ့ သူငယ်ချင်းနာမည်တွေ ထပ်မေးတယ်။ နောက်ရက်ကျတော့ သူတို့ပါ အဖမ်းခံရတယ်ဆိုတာ သိတယ်” ဟု ကိုမိုးဇင်အောင်က ဆိုသည်။

ထိုင်းရဲတို့သည် ၂၀၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၃ တွင် ကိုစိန်ဂတုံး( ၂၀နှစ် ) နှင့် ကိုကျော်စိုးဝင်း (၁၄နှစ်) တို့ကို ထပ်မံဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး နောက်တစ်ရက်အကြာ အောက်တိုဘာ ၂၄ တွင် ကိုဝေလင်း ( ၂၁ နှစ်) ကို ဖမ်းပြန်သည်။

“သူတို့လာဖမ်းတော့ ကျွန်တော်က ပင်လယ်ထဲမှာ။ကျော်စိုးဝင်း အပေါ်တက်လာ’ ဆိုပြီး လက်ထိပ်ခတ်ပြီး သင်္ဘောပေါ်ခေါ်တင်သွားတယ်။မင်းအမှန်အတိုင်းမပြောဘူးလား မပြောရင် ဒီမှာပဲ သေနတ်နဲ့ပစ်သတ်ပြီး ရေထဲပစ်ချလိုက်မယ်’ လို့ ပြောတယ်” ဟု ယခုအချိန်တွင် ၁၈ နှစ်အရွယ်ရှိပြီဖြစ်သည့် ကိုကျော်စိုးဝင်းက သူ၏အဖြစ်အပျက်ကို ပြန်ပြောင်းပြောသည်။

ကိုကျော်စိုးဝင်းသည် ထိုင်းကို ငယ်စဉ်ကတည်းက ရောက်ရှိနေသူဖြစ်ပြီး ထိုင်းကျောင်းစတုတ္ထတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ ထို့နောက် ငါးရွေးသည့်အလုပ် လုပ်ကိုင်သည့် မိခင်အား မကြည့်ရက်၍ ကျောင်းထွက်ကာ ထိုင်းငါးဖမ်းလှေများတွင် ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။

ထိုင်းရဲက ကိုမိုးဇင်အောင်လိုပင် ကိုကျော်စိုးဝင်းအား အမှောင်ခန်းတွင်း ပိတ်ပြီး စစ်ဆေးခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ကိုကျော်စိုးဝင်းသည် ဖမ်းဆီးခံရစဉ်က အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ်သာ ရှိသေးပြီး ထိုင်းရဲများ၏ နှိပ်စက် မေးမြန်းမှုကို နှစ်ရက်တိတိ နေ့ရောညပါ ခံစားခဲ့ရကြောင်း သူက ပြောသည်။

“ဆံပင်ဆွဲပြီး လည်မျိုထိုးတယ် တစ်ညလုံးမေးတယ် မိုးလင်းထိပဲ။ ကျွန်တော်က မဟုတ်တော့ ဝန်မခံဘူး။ မင်းမပြောရင် မင်းမိဘတွေကို ဖမ်းပြီး သတ်ပစ်မယ်ပြောတယ်…….ကျွန်တော့်မှာက အမေပဲရှိတာ…. ကိုယ့်မိဘလည်း မနာကျင်စေချင်တော့ ကျွန်တော်ဝန်ခံလိုက်တယ်ဟု ကိုကျော်စိုးဝင်းက Myanmar Now ကို ပြန်လည်ပြောပြသည်။

မိသားစုဝင်များကို ဖမ်းဆီးသတ်ဖြတ်မည်ဟု ခြိမ်းခြောက်ကာ ဝန်ခံခိုင်းပြီးသည့်အခါ ထိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့သည် ၎င်းတို့လေးဦးကို အခင်းဖြစ်နေရာတွင် သေဆုံးသွားသည့် ကျောင်းသူအား သတ်ခဲ့သည့်သရုပ်ဖော်ပုံကို ပြုလုပ်ရန် ထပ်မံခိုင်းစေခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။

ကျွန်တော့်ကို မျက်စိပိတ်ပြီး ခွေးနဲ့ကိုက်ခိုင်းတယ်။ အဲ့ဒီလို မေးတဲ့အချိန်က ၁၅ မိနစ်လောက်ကြာတယ်။ တစ်ကယ့်ငရဲခန်းပဲ။ အခံစားရဆုံးကတော့ ကျွန်တော့် အဖေ၊ အမေနဲ့ ညီမလေးကို ကျွန်တော်ဝန်မခံရင် ဖမ်းမယ်ဆိုတာပဲ။ အဖေ၊ အမေနဲ့ ညီအစ်ကိုမောင်နှမလေးတွေကို ကျွန်တော်နဲ့အလဲမခံနိုင်ဘူး။ဟု ယခုအချိန်တွင် အသက် ၂၄ နှစ်အရွယ် ကိုစိန်ဂတုံးက ပြောသည်။

၎င်းတို့လေးဦးလုံးမှာ တရားရုံးတက်ရသည့် အကြိမ်တိုင်းတွင် အဆိုပါ ထိုင်းကျောင်းသူသေဆုံးမှုနှင့်ပတ်သက်ပြီး ဝန်မခံခဲ့ဟု ဆိုသည်။

မြန်မာလုပ်သားလေးဦးလုံးသည် လူသတ်မှုဖြစ်ပွားနေချိန်တွင် လုပ်ငန်းခွင်ထဲတွင် ရှိနေကြောင်းလည်း သက်သေပြနိုင်ခဲ့သည်ဟု ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီမှ ရှေ့နေ ရက်စဒါ မနူရက်စဒါ (Ratsada Manooratasada) သတင်းထောက်များအား ပြောသည်။

အဓိကကတော့ ဒီကလေးတွေရဲ့ လုပ်ငန်းရှင်ကလည်း အမှုဖြစ်တဲ့အချိန်မှာ ကောင်လေးတွေက သူ့လုပ်ငန်းခွင်မှာပဲ အလုပ်လုပ်နေတယ်။ CCTVအထောက်အထားနဲ့ တရားရုံးမှာ သွားရောက်ထွက်ဆိုပေးခဲ့တယ်” ဟု ထိုင်းရှေ့နေက ဆိုသည်။

သို့သော် ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် ၎င်းတို့လေးဦးကို ပြစ်မှုထင်ရှားသည်ဟု ဆိုကာ အမြင့်ဆုံးထောင်ဒဏ် ရှစ်နှစ်မှ အနိမ့်ဆုံးထောင်ဒဏ် နှစ်နှစ်အပြင် ငွေဒဏ်အပါ အသီးသီးကို ထိုင်းတရားရုံးက ချမှတ်ခဲ့သည်။

လေးဦးတွင် ကိုမိုးဇင်အောင်နှင့် ကိုကျော်စိုးဝင်းမှာ ဖမ်းဆီးခံရချိန်တွင် အသက်မပြည့်သေးတာကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံ၏လူငယ်ထောင်တွင် ထောင်ဒဏ် လေးနှစ် နှင့် နှစ်နှစ် အသီးသီးကျခံခဲ့ရသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ဥပဒေအရ အသက် ၁၈ နှစ်ပြည့်လျှင် ပြန်လည်လွတ်မြောက်သည့်အတွက် ထောင်တွင်း သုံးနှစ်နီးပါး နေထိုင်ကာ ၎င်းတို့ နှစ်ဦးမှာ ပြန်လည်လွတ်မြောက်ခဲ့သည်။

ကိုစိန်ဂတုံး နှင့် ကိုဝေလင်းကတော့ ထောင်ဒဏ် ရှစ်နှစ် နှင့် ခြောက်နှစ် ချမှတ်ခဲ့ရသည်။ သူတို့နှစ်ဦးသည် ထောင်အတွင်း၌ သုံးနှစ်နှင့် ကိုးလကြာ နေထိုင်ခဲ့ရပြီး ၂၀၁၉ ဇွန် ၂၉ တွင် ပြန်လည်လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။

ဒီတစ်ကြိမ်လွတ်မြောက်မှုနှင့်အတူ ၎င်းတို့လေးဦးလုံး လူသတ်မှုတွင် အပြစ်မရှိဟု ထိုင်းခရိုင်တရားရုံးတစ်ခုက ဆုံးဖြတ်ခဲ့ပြီးနောက် အပြီးသတ်လွှတ်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

(လူသတ်မှုဖြစ်နေချိန် သူတို့အလုပ်ထဲမှာဆိုတဲ့ CCTV မှတ်တမ်းကြောင့်) အယူခံတင်တဲ့အခါ တရားရုံးက ရဲတင်ပြတဲ့ဟာတွေက ယုံကြည်စိတ်ချလို့မရဘူးဆိုတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်နဲ့လွတ်တာဟု ထိုင်းရှေ့နေများကောင်စီ မှ ရှေ့နေ ရက်စဒါ မနူရက်စဒါ ကပြောသည်။

လက်ရှိတွင် ဖမ်းဆီးထောင်ချခံခဲ့ရသော မြန်မာလုပ်သား ကိုမိုးဇင်အောင်၏မိခင်မှ ထိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့အား အာဏာအလွဲသုံးစားလုပ်မှုဖြင့် ပြန်အမှုဖွင့်ထားသည်။

မွေးရပ်မြေတွင် အလုပ်အကိုင်ရှားပါးမှုကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံသို့သွားရောက်ပြီး အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းခဲ့သော်လည်း ကံမကောင်းအကြောင်းမလှစွာ ထိုင်းရဲတို့၏ မရိုးနိုင်သည့် ဇာတ်လမ်းထဲမှ ဇာတ်ကောင်တစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့ရသည့် ကိုစိန်ဂတုံးကတော့ ကျွန်တော် ထိုင်းကို ဘယ်တော့မှ ပြန်မသွားတော့ဘူးဟု သူ၏အနာဂတ်အစီအစဉ်ကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့သည်။

ဝင်းနန္ဒာသည် Myanmar Now သတင်းဌာန၏ သတင်းထောက်ဖြစ်သည်။

 

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU ထိန်းချုပ်ရာနယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေပြီး  ထိုင်းအာဏာပိုင်များသည် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထားနိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများတ...

Published on Mar 19, 2021
နယ်စပ်တလျှောက်တွင် ထိုင်းစစ်သားများ လုံခြုံရေးကင်းလှည့်နေသည်ကို မတ် ၁၈ ရက်က တွေ့ရစဉ်။  (ဓာတ်ပုံ − Reuters) 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ၏ ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ တိမ်းရှောင်လာပါက အကူအညီပေးနိုင်ရန် ထိုင်းနိုင်ငံက နယ်စပ်တစ်လျှောက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံအခြေစိုက် တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်အချို့က ပြောသည်။

ထိုင်းဘက်တွင် ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားရမှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရှမ်းလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ (RCSS) အကြံပေး ဦးခွန်စိုင်းက "ချင်းမိုင်ခရိုင်က လွဲလို့ရှိရင် ဗမာနဲ့စပ်တဲ့ ခရိုင်တိုင်းမှာ မြို့နယ်တိုင်းမှာ သူတို့က ထားတယ်" ဟု ပြောသည်။

ချင်းမိုင်ခရိုင်သည် စစ်ကောင်စီ လက်အောက်ခံတပ်များ စိုးမိုးသည့် မိုင်းတုံ၊ မိုင်းဆတ် နယ်မြေနှင့် ထိစပ်ဒေသဖြစ်၍ လူထုလှုပ်ရှားမှု မရှိဟုဆိုသော်လည်း ကရင်ပြည်နယ် အပါအဝင် အခြားဒေသများနှင့် ဆက်စပ်လျက်ရှိသည့် ထိုင်းဘက်ခြမ်းနယ်မြေများဖြစ်သော မဲ‌ဆောက်တွင် ၈ နေရာ၊ ကန်ချနာဘူရီ ၌ အနည်းဆုံး ၄ နေရာ၊ မယ်ဟောင်ဆောင်တွင် ၄ နေရာ ပြည်ဆင်ထားသည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက် ပြောကြားသည်။

"ဒီနေရာတွေက တော်တော်များများ သူတို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်။ လာရင် ကြိုမယ်၊ စစ်ဆေးမယ်၊ နောက်ပီး သူတို့ကို ပြုစုမယ်ပေါ့" ဟု ဦးခွန်စိုင်းက ပြောသည်။

ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်းကော်မတီ (KRC) အတွင်းရေးမှုး ဆရာဘွယ်စေးကလည်း ထိုင်းဘက်ခြမ်း၌ ကြိုဆိုရေးစခန်းများ ပြင်ဆင်ထားမှုကို အတည်ပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံဘက်ခြမ်းရှိ KNU (ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး) ထိန်းချုပ်ရာ နယ်မြေများတွင် လူဦးရေ ၁၀၀၀ ခန့် ရောက်ရှိခိုလှုံနေသည်ဟု KNU တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသားထားသည်။ 

ထိုင်းအာဏာပိုင်များအနေဖြင့် မဲဆောက်ခရိုင်တွင် လူပေါင်း ၄၃,၀၀၀ ကျော်အထိ လက်ခံနေရာချထား နိုင်ရန် ပြင်ဆင်ထားပြီး နယ်စပ်လျှောက်တွင် ကင်းလှည့်စောင့်ကြည်မှုများ တိုးမြှင့်ထားသည်ဟု ထိုင်းစစ်တပ်ဗိုလ်မှူးကြီးတစ်ဦးက ပြောကြားကြောင်း သတင်းက ဆိုသည်။ 

မြန်မာဘက်ခြမ်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖြိုခွင်းနှိမ်နင်းမှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက မြန်မာ ပြည်သူများ ထိုင်းဘက်သို့ လာရောက်ခြင်းများရှိနိုင်သည်ဟု ဦးခွန်စိုင်းက သုံးသပ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံဘက်တွင် ယခင်ကတည်းက မြန်မာဒုက္ခသည်စခန်း ၉ ခု ရှိပြီး ကရင်ဒုက္ခသည်စခန်း ၇ ခုနှင့် ကရင်နီဒုက္ခသည် စခန်း ၂ ခုဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်းလူဦးရေ ရှစ်သောင်းနီးပါးရှိသည်။

ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ KNU အပါအဝင် တိုင်းရင်းသားလက်နင်ကိုင် အဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား တိုက်ပွဲများကြောင့် ကရင်နှင့် ကရင်နီ (ကယား) ပြည်သူများ အပါအဝင် လူဦးရေ အများအပြား ထိုင်းဘက်သို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရပြီး လက်ရှိအချိန်ထိ ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဒုက္ခသည်စခန်းများတွင် ခိုလှုံနေရဆဲဖြစ်သည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်မှ မတ် ၁၈ အထိ စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များ၏ အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖြိုခွင်းမှု၊ သတ်ဖြတ်မှုများကြောင့် အရပ်သားပြည်သူ ၂၂၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ရပြီး ၂၀၀၀ နီးပါးဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံထားရကြောင်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့် ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) က ထုတ်ပြန်ထားသည်။
 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်နှင့် မြို့ကြီးအချို့တွင် ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့က တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့် သာဖွင့်လှစ်သော်လည်း ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေပြီး ဘဏ်အချို့တွင် စစ်သားများနှင့် ရဲများ လုံခြုံရေးရယူပေးထားသည်ကိုလည်းတွေ့ရသည်

Published on Mar 19, 2021
ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ က​မ္ဘောဇဘဏ်ရှေ့တွင် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူများ တန်းစီစောင့်ဆိုင်းနေစဉ်။ 

ရန်ကုန်မြို့တွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) က က​မ္ဘောဇဘဏ်၊ CB ဘဏ်၊ ​ဧရာဝတီဘဏ်(Aya bank) စသည့်  ပုဂ္ဂလိဘဏ်အချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ တိုကင်စနစ်ကျင့်သုံးပြီး လူဦးရေအကန့်အသတ်ဖြင့်သာ ပြန်လည်ဖွင့်ခဲ့ရပြီး ​ငွေထုတ်ယူသူ များပြားနေသည်ကို​ တွေ့ရသည်။

ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်သည့် ဘဏ်များကို စစ်ကောင်စီ၏ ရဲများနှင့်စစ်သားများက လုံခြုံရေးယူပေးထားကြောင်း ဘဏ်ကိုသွားရောက်ခဲ့သူများနှင့် ဘဏ်အနီးနေထိုင်​သူများက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲအချို့ တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉ ရက်) နံနက် ၉ နာရီတွင် တိုကင်အခု ၄၀ ပေး၍ ဝန်ဆောင်မူပေးသွားမည်ဟု​ကြေညာထားသည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နေသည့် ပြည်လမ်းရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ ၁ ၏ မျက်နှာချင်းဆိုင်ရှေ့တွင် စစ်​ကားတစ်စီးတစ်စီးဖြင့် စောင့်ပေးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ကမာရွတ်မြို့နယ် ပြည်လမ်းပေါ်ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ် ATM တွင် ငွေထုတ်ရန် တန်းစီ​စောင့်ဆိုင်းနေသူ အများအပြားရှိနေသည်ကိုလည်း​တွေ့ရသည်။ 

အဆိုပါ ဘဏ်ခွဲတွင် မတ် ၁၆ ရက်က ငွေလာထုတ်သူအလွန်များပြီး လူဦး​ရေအကန့်အသတ်ဖြင့်ထုတ်​ပေးရာ ​ငွေထုတ်သူအချို့ နှင့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများ အ​ချေအတင်ဖြစ်ပွားရာမှ စစ်ကောင်စီ၏ တပ်ဖွဲ့ဝင် များကိုအ​ကြောင်းကြသဖြင့် ဘဏ်သို့ငွေလာထုတ်သူလေးဦး အဖမ်းခံခဲ့ရသည်။ 

သို့​သော် ဘဏ်က စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များကို အကြောင်းကြားခဲ့ခြင်း မရှိဘဲ ဘဏ်ရှေ့တွင် ငွေထုတ်ရန်လာသူများနေသဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့များ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု က​မ္ဘောဇဘဏ်က မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ပြန်လည်​ဖြေရှင်းထားသည်။ 

ကလောမြို့ရှိ ကမ္ဘောဇဘဏ်ကို မတ် ၁၈ ရက်တွင်ဖွင့်လှစ်ထားပြီး ရဲနှင့် စစ်သားလုံခြုံရေးများချထားပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ​ပြောသည်။

“ကလောမြို့မှာ ကမ္ဘောဇဘဏ်နဲ့ CB က စစ်သားအစောင့်အရှောက်နဲ့ ဘဏ်တွေ ပြန်ဖွင့်နေတယ်။ ပုံမှန်တံခါးဖွင့်ပြီး ပြန်ဖွင့်နေတာ” ဟု ကလောမြို့ခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။ မော်လမြိုင်တွင်လည်း မ္ဘောဇဘဏ်ခွဲ မတ် ၁၈ ရက်မှစတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။

AYA ဘဏ်သည်လည်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်နိုင်ရေး ဝန်ထမ်းများကို အလုပ်ဆင်းနိုင်ခြင်းရှိ၊ မရှိ စစ်တမ်းကောက်ယူနေပြီး ၎င်း၏ဘဏ်ခွဲအချို့ကို လာမည့်သီတင်းပတ်ထဲတွင် ဖွင့်လှစ်ရန် စီစဉ်နေသည်ဟု ဝန်ထမ်းများထံပေးပို့သည့် စာတွင်ဖော်ပြထားသည်။

ထိုအပြင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ AYA ဘဏ်ခွဲအချို့ကို မတ် ၁၈ ရက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ရာ ​ငွေထုတ်သူများ​နေသည်ကို​တွေ့ရသည်။။ ပါရမီလမ်း ချော်တွင်းကုန်းနားရှိ AYA ဘဏ်ခွဲသည် မတ် ၁၈ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ ဆရာစံလမ်းရှိသည့် AYAဘဏ်ခွဲသည်လည်း မတ် ၁၇ ရက်တွင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။

မန္တလေးမြို့တွင်လည်း ဘဏ်ခွဲအချို့ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး ​ငွေထုတ်သူများ​ကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ သို့သော်လည်း ပုသိမ်၊ ကလေး စသည့်အခြားမြို့များတွင် ဘဏ်များဖွင့်လှစ်ခြင်း မရှိသေးကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။

စစ်ကောင်စီက ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များကို မတ် ၁၇ တွင် မဖြစ်မနေဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် ဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိသော ပုဂ္ဂလိဘဏ်များမှ ကုန်သည်များ၏ ငွေစာရင်းများကို မြန်မာ့စီးပွားရေးဘဏ်၊ အင်းဝဘဏ်နှင့် မြဝတီဘဏ်များသို့ လွဲပြောင်းရန် ညွန့်ကြား၍ဖိအား​ပေး ခြိမ်း​ခြောက်ထားသည်။ ညွန်ကြားချက် မလိုက်နာပါက နောင်ဖြစ်လာမည့် ကိစ္စရပ်များကို ဗဟိုဘဏ်က တာဝန်ယူမည် မဟုတ်ကြောင်းလည်း ခြိမ်းခြောက်ထားသည်။

ဗဟိုဘဏ်က ဘဏ်များပြန်ဖွင့်ရာတွင် ATM စက်များမှ တရက်လျှင်ကျပ် ၅ သိန်း၊ ဘဏ်မှ ငွေသားထုတ်ယူမူအတွက် တပတ်လျှင်ကျပ် သိန်း ၂၀ နှင့် ကုမ္ပဏီတခုလျှင် ကျပ် ၂၀၀ အထိ ထုတ်ပေးရန် ညွန့်ကြားထားသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပုဂ္ဂလိက ဘဏ်စုစုပေါင်း ၂၇ ဘဏ်ရှိပြီး နိုင်ငံခြားဘဏ်ခွဲ ၁၇ ခုဖွင့်လှစ်ထားသည်။

ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက်နေ့ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစကာ စစ်​ကောင်စီအမိန့်ကို မနာခံဘဲ ​အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သည့် ဘဏ်ဝန်ထမ်းများနှင့် အာဏာသိမ်းပြီး တစ်လကျော် ကြာသည်အထိ ဘဏ်များပိတ်ထားမှုအပေါ်  ပြည်သူများက အားပေးချီးကျူးခဲ့ကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဖိအားပေး၍ ဖွင့်သောဘဏ်များတွင် အပ်ငွေများပြန်ထုတ်ရန်၊ ဘဏ်ငွေစာရင်းပိတ်ပြီး အပ်ငွေအကုန်ထုတ်ရန် စိုင်းပြင်းနေသူများလည်း ရှိသည်။ 

GIZ ၏ ၂၀၂၀ ခုနှစ် ပြည်တွင်းဘဏ်များ အ​ခြေအ​နေသုံးသပ်ချက်တွင် ပြည်တွင်းများ၌ ဘဏ်လက်ကျန်ငွေမှာ ၂၀၁၉ နှစ်ကုန်ပိုင်းတွင် ကျပ် ၁၃ ထရီလျံသာရှိသည်။ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များတွင် ပြည်သူများ၏ အပ်​ငွေ ကျပ်၃၇ ထရီလျံရှိပြီး၊ ဘဏ်မှတစ်ဆင့် ချေးငွေမှာ ၂၄ ထရီလျံရှိခြင်းဖြစ်သည်။

ထိုအပြင် တစ်ကမ္ဘာလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ကျရောက်နေသည့် ကိုဗစ်နိုင်တင်း (Covid-19) ကပ်ရောဂါကြောင့် မြန်မာ့စီးပွား​ရေးနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းများ များစွာထိခိုက်ခဲ့ရပြီး ဘဏ်များတွင် အပ်​ငွေ ထိုမျှပင်မရှိနိုင်​တော့ဘဲ ပြည်သူများက ဘဏ်များအ​ပေါ် ယုံကြည်မှုနည်းကာ ဘဏ်တွင်ငွေအပ်သူမရှိဘဲ ပြန်ထုတ်သူများ​နေပါက ဘဏ်များပြိုလဲနိုင်​ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူအချို့က ခန့်မှန်းပြောဆိုထားသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

တိကျပြတ်သားသည့် သံတမန်ရေးအရ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် နောက်ထပ်ဖြစ်ပွားလာနိုင်သော အသက်ဆုံးရှုံးမှုများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာပါဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာ တာဝန်ရှိသူက ပြောကြားသည်

Published on Mar 19, 2021
နိုင်ငံတကာအနေဖြင့် R2P ဝင်ရောက်ပေးရန် စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒပြသူများက တောင်းဆိုလျက်ရှိသည်။ 

​နိုင်ငံတကာက စစ်ရေးအရ အကာအကွယ်​ပေးသင့်​သော နိုင်ငံများစာရင်းတွင် အာဖဂန်နစ္စတန်နှင့် ​တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက မတ်လ ၁၇ ရက်တွင် ထည့်သွင်းလိုက်သည်။

''ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံ​ရေး​ကောင်စီအပြင် မြန်မာရဲ့အိမ်နီးချင်း​တွေ၊ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းက အစိုးရအားလုံးအ​နေနဲ့ မြန်မာပြည်သူလူထုရဲ့ တောင်းဆိုမှု​တွေကို နား​ထောင်ဖို့နဲ့ လူသားမျိုးနွယ်စုအ​ပေါ် ​နောက်ထပ် ရာဇဝတ်ခြိမ်း​ခြောက်မှုကို ​ဖြေရှင်းဖို့ အ​​ရေးကြီးတယ်။ တိကျပြတ်သားတဲ့ သံတမန်​​ရေးအရ အ​ရေးယူ​ဆောင်ရွက်မှုကသာ မြန်မာမှာ ​နောက်ထပ်အသက်ဆုံးရှုံးမှုကို ကာကွယ်​ပေးနိုင်မှာပါ'' ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာမှ ပရိုဂရမ်မန်​နေဂျာနာဒီယာ​ကော့တ်က ပြောကြားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၁ ရက် စစ်အာဏာသိမ်းခံရပြီး​ချိန်မှစတင်ကာ သန်းပေါင်းများစွာသောပြည်သူများ လမ်းပေါ်ထွက်လာပြီး စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ရေးနှင့် စစ်အာဏာရှင်စနစ် အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြသည်။

ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒမှုများကို အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက လက်နက်မဲ့ အရပ်သားပြည်သူများကို ရက်စက်စွာ နှိမ်နင်းလျက်ရှိသောကြောင့် ပြည်သူများ သွေးမြေကျခဲ့ရသည်။ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ​စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့် ဂျာနယ်လစ်များပါမကျန် ကျောင်းသားလူငယ်များသည်လည်း ဥပဒေမဲ့ အတင်းအဓမ္မဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံရလျက်ရှိသည်။ 

အမြို့မြို့အနယ်နယ်တွင် စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်များက ဥပဒေမဲ့သတ်ဖြတ်မှုများ နေ့စဉ်ကျူးလွန် လျက်ရှိပြီး ရန်ကုန်ရှိ မြို့နယ် ၆ ခုကိုလည်း စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည်။ ထို့ပင် ပြည်ပကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်ရန် အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းမှုများ အရှိန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် စစ်ကောင်စီ က အင်တာနက်များ ဖြတ်တောက်ထားသည်။ 

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ထိုသို့သော စစ်ကောင်စီ၏ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ဖိနှိပ်မှုများကြောင့် မြန်မာပြည်သူများ အန္တရာယ်ကျ​ရောက်​နေပြီဟု ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ R2P စင်တာက ​ဖော်ပြသည်။

မြန်မာနိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား လူထုဆန္ဒပြပွဲများ၌ ဆန္ဒပြသူများက လုံခြုံ​ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင်များ၏ ​အ​သေအ​ပျောက်များ​သော အကြမ်းဖက်မှုရပ်တန့်​ရေးနှင့် R2P ဝင်​​ရောက်​ရေး နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းသို့ ဆက်လက်​တောင်းဆို​လျက်ရှိသည်။

၁၉၉၀ ပြည့်လွန်ကာလအတွင်း ယူဂိုဆလားဗီးယားနှင့် ရဝမ်ဒါနိုင်ငံတွင် ကျူးလွန်​သော ရက်စက် ယုတ်မာမှုများကို နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက လုံလုံ​လောက်​လောက် အ​ရေးယူ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့သည့်အ​​ပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အ​နေဖြင့် R2P သ​​ဘောတရား ​ပေါ်ထွက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။

R2P စာရင်း​တွင် ပါဝင်​​သော ​တောင်ဆူဒန်တွင် COVID-19 ကပ်​​​ရောဂါ၊ ရာသီဥတု​ပြောင်းလဲမှုနှင့် လူမျိုးစုပဋိပက္ခ​ကြောင့် လူဦး​ရေ ၇ သန်းခန့် စားနပ်ရိက္ခာမဖူလုံမှုနှင့် ရင်ဆိုင်​နေရသည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading