ကျောက်မီးသွေးသုံးစက်ရုံများ ဝိုင်းထားသည့် ရန်ကုန်

စီးပွားရေးမြို့တော် ရန်ကုန်သည် ကျောက်မီးသွေးသုံးစက်ရုံတို့၏ လွတ်မြောက်နယ်မြေ ဖြစ်လာသည်

ကျောက်မီးသွေးပြာမှုန့်၏ အန္တရာယ်ကို ရပ်ကွက်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဦးဝင်းအောင် မသိခဲ့ပေ။

ရန်ကုန်၊ လှိုင်သာယာစက်မှုဇုန်ဘေး၊ ပန်းလှိုင်မြစ်ကမ်းနဖူးပေါ်မှ အိမ်ခြေ ၂,၀၀၀ ကျော်သော သူတို့၏ ကျူးကျော်ရပ်ကွက်တွင် မိုးရာသီရောက်တိုင်း ဗွက်ပေါက် သက်သာစေရန်အတွက် အကုန်အကျ အသက်သာဆုံး နည်းလမ်းမှာ ကျောက်မီးသွေးပြာမှုန့် သုံးပြီး လမ်းမြေဖို့ခြင်း ဖြစ်သည်။

လူဦးရေ တစ်သောင်းကျော် နေထိုင်သည့် ငါးသုံးလုံး (မြေနုကျွန်း) ရပ်ကွက်တွင် ထိုသို့ လုပ်ဆောင်နေသည်မှာ ဆယ်နှစ်ကြာပြီ ဖြစ်သည်။ 

ကျွန်တော်အပါအဝင် ဆယ်အိမ်မှူး၊ ရာအိမ်မှူးတွေနဲ့ ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ သွားထမ်းတာ။ ကျောက်မီးသွေး(ပြာ) ကိုယ့်ဘာသာ ကျုံးတင်၊ သွားထမ်း။ ဒီရောက်တော့လည်း ကားပေါ်က ထမ်းချပေါ့”  ဟု အုပ်ချုပ်ရေးမှူးက ပြောပြသည်။

ယခုအခါ ဦးဝင်းအောင်တို့၏ နည်းလမ်းကို ရပ်ကွက်အများအပြားက ရွေးချယ်နေကြပြီး အုတ်လုပ်ငန်းတို့ကလည်း အဆိုပါ စွန့်ပစ်ပစ္စည်းကို ကျောက်မီးသွေးလောင်စာသုံး စက်ရုံများထံမှ ဝယ်ယူနေကြသည်။

ကျောက်မီးသွေးနှင့် ဆက်စပ်မည့် စီမံကိန်းများ ပြည်နယ်တချို့တွင် စောင့်ကြည့် ကန့်ကွက်ခံနေရစဉ် စီးပွားရေးမြို့တော် ရန်ကုန်တွင်မူ စက်ရုံအများအပြားက လိုအပ်သော လျှပ်စစ်စွမ်းအင် ရရှိရန်  ကျောက်မီးသွေးကို အကြီးအကျယ် လွတ်လပ်စွာ အသုံးပြုနေကြသည်။

ကျောက်မီးသွေးအန္တရာယ်

လှိုင်သာယာ၊ မြေနုကျွန်းတွင် မိုးတွင်းကာလ ရေတက်သည့်အခါ  ဦးဝင်းအောင်တို့ ဖို့ထားကြသော ကျောက်မီးသွေးပြာသည် ရေနှင့်အတူ ပန်းလှိုင်မြစ်အတွင်း မျောပါသွားတော့သည်။

ပေါ်ပေါက်လာသော ချိုင့်ခွက်များကို ယခင်နည်းလမ်းအတိုင်း ပြန်ဖို့ကြသည်ဟု  ဒေသခံတို့က ဆိုသည်။

မချိုမာလွင်က ဇန်နဝါရီလတွင် အိမ်ရှေ့ မြေဖို့ရန် ကျောက်မီးသွေးပြာကို ထော်လာဂျီ အစင်း  ၃၀ တိုက် ဝယ်ယူခဲ့သည်။

သူ၏ အသက် ၃ နှစ်အရွယ် အမွှာကလေးနှစ်ယောက်မှာ ပြာဖို့မြေပေါ်တွင် ဆော့ကစားနေကြသည်။

ပြာဖို့မြေက အမှုန်များ လွင့်တတ်သဖြင့် နေ့စဉ် ရေနှစ်ကြိမ် ဖြန်းပေးရကြောင်း၊ ကျောက်မီးသွေး၏ ဆိုးကျိုးများကို မကြာသေးမီကမှ ကြားသိရကြောင်း အမွှာကလေးတို့၏မိခင်က ဆိုသည်။

ဒါပေမယ့် ကျွန်မတို့က ဒါခင်းပြီးတာနဲ့ မကြာခင်မှာ သမံတလင်း ခင်းမှာပါ။ ခုက မြေကြီးက မသိပ်သေးလို့”  ဟု ၂၉ နှစ်အရွယ် မချိုမာလွင်က ပြောသည်။

ထိုအခြေအနေသည်  ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ တည်ရှိရာ ရှမ်းပြည်နယ်၊ ပင်လောင်းရှိ တီကျစ်ဒေသအဖြစ်အပျက်နှင့်လည်း ဆင်တူနေသည်။

တီကျစ် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ ပိတ်သိမ်းရေးအတွက် ဒေသခံများကို အကူအညီပေးနေသူ တစ်ဦးဖြစ်သည့်  ဦးအောင်ကျော်မိုးက ကျောက်မီးသွေးကို မီးရှို့ခြင်းကြောင့် ဆာလဖာဒိုင် အောက်ဆိုဒ်ဓာတ် ထွက်ပေါ်လာမည်ဖြစ်ပြီး ကျောက်မီးသွေးပြာတွင် အာဆန်းနစ်ဓာတ်၊ မာကျူရီဓာတ်တို့လည်း ပါဝင်လာမည် ဖြစ်ကြောင်း ပြောသည်။

ပြာတွေမှာပါဝင်တဲ့ သတ္ထုအမျိုးအစားတွေကိုလည်း ဓာတ်ခွဲကြည့်ရမှာပေါ့လေ။ ကျွန်တော်တို့ တီကျစ်မှာ ဖြစ်တာကတော့ ပြာတွေကို ဓာတ်ခွဲကြည့်လိုက်တဲ့အခါမှာတော့ တော်တော်များများက အဆိပ်သင့်စေတဲ့ ကက်ဒီယမ်ဓာတ်တွေ၊ အာဆင်းနစ်ဓာတ်များတာ ရှိတယ်လေ”  ဟု အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်း အများအပြားဖြင့် ကွန်ရက်ဖွဲ့ လုပ်ဆောင်နေသည့် MATA အဖွဲ့မှ ဦးအောင်ကျော်မိုးက ပြောသည်။

ထိုဓာတ်များကြောင့် အနီးအနားတွင်ရှိသူတို့ကို ရောဂါဖြစ်ပွားစေရာ  စက်ရုံဝန်းကျင်ကို  သုတေသန ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်သည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

အမေရိကန်နိုင်ငံ၊ တက္ကဆက်ပြည်နယ်မှ သဘာဝဝန်းကျင် အင်ဂျင်နီယာ ဒေါ်အေးအေးကြည်က ၎င်းတို့ထံတွင် စက်ရုံများက ကျောက်မီးသွေးပြာကို စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းသိုလှောင်သော်လည်း  ပြင်ပသို့ အကြောင်းတစ်ခုခုကြောင့် ရောက်ရှိနိုင်သဖြင့် အများပြည်သူ ထိခိုက်၊ သေဆုံးမှု ရှိနေသည်ဟု VOA သတင်းဌာနကို ၂၀၁၇ မေလတွင် ပြောသည်။

"ပြာစိုဖြစ်ဖြစ် ပြာခြောက်ပဲဖြစ်ဖြစ် လူတွေအတွက် အင်မတန် အန္တရာယ်ရှိပါတယ်။ ဂေဟစနစ်မှာလည်း နောက်ဆုံးပိတ် ပြာတွေ မြစ်ချောင်းထဲ ရောက်သွားဦး ဒီမှာရှိတဲ့ အပင်တွေ၊ သတ္တဝါတွေ သေကြေကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအညစ်အကြေးတွေကို လေထဲ၊ ရေထဲမှာ ရောက်မသွားအောင် သေသေချာချာ မလုပ်နိုင်ရင် မြန်မာနိုင်ငံတွင်းက မြစ်ချောင်းအင်းအိုင်တွေက အကုန်လုံးမှာ အန္တရာယ် ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်" ဟု ဒေါ်အေးအေးကြည်က သတိပေးသည်။

အရပ်ဘက်အဖွဲ့များ စောင့်ကြည့်မှု အားနည်းသည့် ရန်ကုန်မှ ဤစက်ရုံများနှင့် ပတ်သက်ပြီး အစိုးရက ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခြင်း မရှိသေးသော်လည်း ရှမ်းပြည်နယ်မှ တီကျစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ ကျောက်မီးသွေး အသုံးပြုမှုမှာ ကမ္ဘာ့ဘဏ် သတ်မှတ်ချက် စံချိန်စံညွှန်းအတိုင်း ဖြစ်သည်ဟု လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းမှ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး ဦးခင်မောင်ဝင်းက ၂၀၁၈ ဇူလိုင်လတွင် ပြောသည်။ တီကျစ်စက်ရုံမှ ထွက်သည့်  နိုက်ထရိုဂျင် အောက်ဆိုဒ်၊ ဆာလဖာဒိုင်အောက်ဆိုဒ်တို့ကို ချေဖျက်နိုင်ရန် ယူရီးယား၊ မဂ္ဂနီစီယမ်အောက်ဆိုဒ်တို့ကို ရေဖျော်၍ ဖြန်းပေးသည်ဟု ဆိုသည်။

လှိုင်သာယာ၊ ရွှေလင်ဗန်းစက်မှုဇုန်ရှိ နေ့စဉ် ကျောက်မီးသွေး ၂၅ တန်ကျော် အသုံးပြုသည့်  ထူးသစ် တိရိစ္ဆာန်အစာထုတ် စက်ရုံမှ ဘွိုင်လာဋ္ဌာန မန်နေဂျာ ဦးခင်မောင်လွင်က  စွန့်ပစ်ပစ္စည်း ကျောက်မီးသွေးပြာကို လိုအပ်သူတို့လည်း ရှိနေသည်ဟု ဆိုသည်။

ကျွန်တော်တို့ ဒီမှာကတော့ ချော်ခဲလိုမျိုး ထွက်တာကိုတော့ လမ်းခင်းတာတို့၊ ဘာတို့မှာ သုံးတယ်။ ပြာအနုဖြစ်သွားတဲ့ ဟာမျိုးကျတော့ အုတ်ဖုတ်တဲ့လူတွေက လာယူသွားကြတယ်”  ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

တိုင်ကြားစာများအပေါ် မူတည်ပြီး ကွင်းဆင်း စစ်ဆေးခဲ့ကြောင်း၊  စက်ရုံပေါင်း ၁၀၀ ကျော်ကို အမှိုက် စည်းကမ်းမဲ့ စွန့်ပစ်ခြင်းကြောင့် ဒဏ်ငွေရိုက် အရေးယူခဲ့ကြောင်း  မြို့တော်စည်ပင် ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် သန့်ရှင်ရေးဋ္ဌာန ဒုတိယဋ္ဌာနမှူး ဒေါက်တာ အောင်မြင့်မော်က ပြောသည်။

၂၀၁၈ မြို့တော်စည်ပင် ဥပဒေတွင် ထောင်ဒဏ် ၆ လအထိ ချမှတ်နိုင်သည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်များ ပါဝင်နေရာ စက်ရုံ ၂၀ ကို စစ်ဆေး သတိပေးထားပြီး ပြုပြင်ရန် ပျက်ကွက်ပါက ထိုဥပဒေအတိုင်း အရေးယူသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဒုတိယဌာနမှူးက ပြောသည်။

ကျောက်မီးသွေးသုံးတဲ့ ကိစ္စတွေ၊  လေထု၊ ရေ၊ မြေကြီး ညစ်ညမ်းမှုဖြစ်စေတဲ့ ကိစ္စတွေကို သူတို့ကို ကျွန်တော်တို့ စာပို့ထားတယ်”  ဟု ဒုတိယဌာနမှူးက ဆိုသည်။

ကျောက်မီးသွေးပြာမှုန် စည်းကမ်းမဲ့ စွန့်ပစ်ခြင်းမှာ ၂၀၁၂ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ဥပဒေ၊ ၂၀၁၆ မြစ်ချောင်း ဥပဒေတို့နှင့်လည်း ငြိစွန်းနေသည်ဟု နေပြည်တော်မှ သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဋ္ဌာန ညန်ကြားရေးမှူး ဦးကျော်ဆန်းနိုင်က ဝေဖန်သည်။

စနစ်တကျ စွန့်ပစ်မယ်ဆိုရင် ပိုက်ဆံကုန်မယ်လေ။ ဒါကို မသိနားမလည်တဲ့ လူတွေကို ပေးပြီးတော့ မသိရင် ကိုယ်ကပဲ အကူအညီပေးသလိုလို ဘာလိုလိုနဲ့ လုပ်တာဖြစ်မှာပေါ့ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ရန်ကုန် လေထုညစ်ညမ်းမှု

ရန်ကုန်မြို့ကို ဝန်းရံထားသည့် စက်မှုဇုန် ၂၉ ခု၊  စက်ရုံပေါင်း ၃,၄၇၄ ရုံတွင် ဘွိုင်လာ အသုံးပြုသည့် စက်ရုံများမှာ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ရှိနေသည်။ ဘွိုင်လာအများစုမှာ ထင်း၊ စပါးခွံ၊ ပလက်စတစ်၊ ကျောက်မီးသွေး စသည့် ဈေးသက်သာသော  လောင်စာများကို အသုံးပြုကြသည်။

မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေး ကော်မတီက ၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၀ အတွင်းရှိ ရန်ကုန် လေထုအခြေအနေနှင့် ပတ်သက်သည့် အချက်အလက်များကို နေရာပေါင်း ၆၇ နေရာတွင် ကောက်ယူလျက်ရှိသည်။

လေထု တိုင်းတာချက်များအရ စက်မှုဇုန်များတွင် SO2  နှင့် NO2  ထွက်ရှိမှု မြင့်မားနေပြီး လေထုအတွင်း အမှုန် ပါဝင်မှုနှုန်းမှာလည်း စံချိန်၊ စံညွှန်းထက် ကျော်လွန်နေသည်ဟု ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် သန့်ရှင်းရေးဋ္ဌာန ဒုတိယဋ္ဌာနမှူး ဒေါက်တာအောင်မြင့်မော်က Myanmar Now ကို ပြောသည်။

လေထုညစ်ညမ်းမှု လျှော့ချနိုင်ရန်အတွက် မီးခိုးခေါင်းတိုင်ကို ပေ ၁၀၀ အမြင့်ထိ ထားရှိရန် လွန်ခဲ့သော ၅ နှစ်က ညွှန်ကြားခဲ့သော်လည်း ထိုသတ်မှတ်ချက်မှာ အဖြေမဟုတ်ကြောင်း ဒေါက်တာအောင်မြင့်မော်က နားလည်ခဲ့သည်။

ကျောက်မီးသွေးထဲတွင် ပါဝင်သည့် သတ္ထုဓာတ်ငွေ့များ၊ အမှုန်အမွှားများ လေထုအတွင်းသို့ မပျံ့နှံ့စေရန် နည်းပညာဖြင့် ပြုလုပ်ရန် နောက်ပိုင်းတွင် ညွန်ကြားခဲ့သည် ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ထို့ပြင် ကျောက်မီးသွေးသုံးစွဲခွင့်ကို ခွင့်ပြုခြင်း၊ မပြုခြင်းကို ၎င်းတို့ ဋ္ဌာနက ဆုံးဖြတ်နိုင်သည်ဟု ၂၀၁၈ ခုနှစ် ရန်ကုန်မြို့တော် စည်ပင်သာယာရေးကော်မတီ ဥပဒေတွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။

ရန်ကုန် ကျောက်မီးသွေး ဈေးကွက်

မကွေးတိုင်းဒေသကြီးတွင် အကြီးစား ကျောက်မီးသွေး လုပ်ကွက် ၃ ကွက်၊  အသေးစား  လုပ် ကွက် ၃၁ ကွက်၊ စမ်းသပ်လုပ်ကိုင်မည့်  လုပ်ကွက် ၂၅ ကွက်လည်း ရှိသည်။ 

ရန်ကုန်တိုင်းအတွင်းရှိ မြောင်းတကာ သံမဏိစက်ရုံသည် တိုက်ကြီး၊ လှိုင်သာယာ၊ ရွှေပြည်သာ စက်မှုဇုန်များသို့ နေ့စဉ် ကားအစင်းရေ ၂၀ ခန့် ပို့ဆောင်ရကြောင်း မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မင်းဘူးမှ ကျောက်မီးသွေး ရန်ကုန်သို့ တင်ပို့ရသည် ယာဉ်မောင်း ဦးကြည်စိုးထံမှ သိရသည်။

ရန်ကုန်၊ လှိုင်သာယာရှိ ကျောက်မီးသွေး ရောင်းဝယ်သူ ဦးမျိုးကိုက ကျောက်မီးသွေးကို အများအားဖြင့် မကွေးတိုင်း၊ ကလေးဝနှင့် ရှမ်းပြည်နယ်တို့မှ တင်သွင်းလာခြင်းဖြစ်ပြီး  ဈေးနှုန်း အတက်အကျမှာ ကားဈေးအတက်အကျနှင့် ရာသီဥတု အခြေအနေတို့ အပေါ်တွင် မူတည်ကြောင်း၊ ရန်ကုန်တွင် ကျောက်မီးသွေး အသုံးအများဆုံးစက်ရုံမှာ မြောင်းတကာ သံမဏိစက်ရုံဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။

ကျောက်မီးသွေး ၁၇ တန် တင်ဆောင်နိုင်သည့် ကားအစင်းရေ ၃၀ခန့် နေ့စဉ် ဝင်ရောက်နေပြီး လစဉ် ကျောက်မီးသွေးတန်ချိန် တစ်သောင်းခွဲမှ နှစ်သောင်းကြား ရန်ကုန်ရှိ စက်မှုဇုန်များတွင် အသုံးပြုနေခြင်းဖြစ်သည်။

ဒေါက်တာ အောင်မြင့်မော်တို့ ဋ္ဌာနအနေဖြင့် ကျောက်မီးသွေးစွမ်းအင်ကို သုံးစွဲပြီး လည်ပတ်နေသည့် စက်ရုံ အရေအတွက်ကို အတိအကျ မသိရှိသေးပေ။

 “ကျောက်မီးသွေး (စွမ်းအင်) သုံး စက်ရုံ ဘယ်လောက်ရှိသလဲ။ သုံးနေတာ ဘယ်လောက်ရှိသလဲ ဆိုတဲ့ အရေအတွက်ရမှ စက်ရုံ တစ်ခုချင်းစီက ဘယ်လောက် သုံးသလဲဆိုတဲ့ တန်ချိန်ကို ရမယ်။ ဒါမှ ရန်ကုန်တစ်မြို့လုံးမှာ သုံးတဲ့ အရေအတွက်ကို ပေါင်းလို့ရမှာဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ထပ်တိုး စီမံကိန်းများ

အစိုးရတွင်လည်း  ရန်ကုန်မြို့သစ်တည်ဆောက်ရေးကဲ့သို့သော လျှပ်စစ်စွမ်းအင်လိုအပ်ချက် ကြီးမားသည့် စီမံကိန်းများ ရှိနေသည်။

ရန်ကုန်တိုင်းအတွင်းရှိ စည်ပင်ပြင်ပ မြို့နယ် ၁၁ မြို့နယ်တွင် ဧက ရာပေါင်းများစွာ ကျယ်ဝန်းမည့် စက်မှုဇုန်များ တည်ဆောင်သွားရန်အတွက်လည်း  စီစဉ်နေသည်။

အစိုးရတွင် စီမံကိန်းများအတွက် ရည်ရွယ်ချက်ရှိသော်လည်း လျှပ်စစ်၊ စွမ်းအင်ကဏ္ဍအတွက်တော့ တိကျသည့်အဖြေ မရှိသေးကြောင်း ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော် ဘဏ္ဍာရေး၊ စီမံကိန်းနှင့် စီးပွားရေးကော်မတီ အတွင်းရေးမှူး ဦးကျော်ဇေယျက သုံးသပ်သည်။

လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ရောင်းချရန် လာရောက် ကမ်းလှမ်းသည့် ကုမ္ပဏီများမှာ ကျောက်မီးသွေးလောင်စာကို အားသန်ကြကြောင်း ရှင်းပြသည်။

လာတဲ့ ကုမ္ပဏီတွေက ရေအားလျှပ်စစ်လည်း ရတယ်။ နေရောင်ခြည်ကလည်း ထုတ်လို့ရတယ်။ ကျောက်မီးသွေးလည်း ပါတယ်။ မြေကြီးထဲကလည်း ထုတ်လို့ရတယ်ပေါ့။ များသောအားဖြင့် ကျွန်တော်တို့ ပြန်မေးကြည့်တဲ့အခါမှာ ကုမ္ပဏီအများစုက ကျောက်မီးသွေးကိုပဲ ပြန်လည်သွားတယ်”  ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဋ္ဌာန အမြဲတမ်းအတွင်းဝင် ဦးတင်မောင်ဦးက ၂၀၃၀ တွင် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာ လျှပ်စစ်မီး ရနိုင်ရန် အစိုးရက မူဝါဒ ချမှတ်ထားကြောင်း၊  သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတို့အကြား ချိန်ထိုးသွားရန် လိုကြောင်း မှတ်ချက်ချသည်။

ကျောက်မီးသွေး အမျိုးမျိုးပြောကြတာပါပဲ။ သူများတွေက အကုန်လုံး လုပ်ပြီးသွားတော့မှ ကျွန်တော်တို့ကို လာအော်နေတာ။ ကျွန်တော်တို့တိုင်းပြည်က မတိုးတက်သေးဘူး။ သက်သာဖို့ဆိုတာက ကျောက်မီးသွေးတို့ ဘာတို့ကမှ သက်သာတာ”  ဟု ၎င်းက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

ကျောက်မီးသွေးအစားထိုး လောင်စာ

ရန်ကုန်ရှိ သီလဝါစက်မှုဇုန်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံမှ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား မဂ္ဂါဝပ် ၅၀၀နှင့် ၁၀၀၀ကြားတွင်  LNG (Liquefied Natural Gas)  ဖြင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်မည့် အစီအစဉ် ရှိနေပြီး ပိုလျှံသည့် LNG များကို ရောင်းချခွင့်ပေးထားသည်ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ထူးသစ် တိရိစ္ဆာန်အစာထုတ်စက်ရုံမှ အရာရှိတစ်ဦးက ကျောက်မီးသွေးသုံး ဘွိုင်လာစက်များနှင့် ဂက်စ်သုံးသည့် ဘွိုင်လာများမှာတည်ဆောက်ပုံချင်း မတူညီကြောင်း ပြောသည်။

ဂက်စ်ကို သူတို့က ဘယ်ဈေးနဲ့ ပေးမလဲဆိုတာလဲ မသိတော့ ကျွန်တော်က ပြောရ ခက်နေတယ်”  ဟု ထိုစက်ရုံမှ ဘွိုင်လာဋ္ဌာန မန်နေဂျာ ဦးခင်မောင်လွင်က ဆိုသည်။

လှိုင်သာယာ၊ ငါးသုံးလုံး (မြေနုကျွန်း) ရပ်ကွက်ရှိ အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဦးဝင်းအောင်ကမူ  ကျောက်မီးသွေးပြာ၏ ဆိုးကျိုးကို သိရှိနေပြီဖြစ်သည်။

ကျောက်မီးသွေးက ဒီလိုအန္တရာယ် ရှိနိုင်တယ်၊  ရောဂါဆိုးကျိုးတွေ ရရှိနိုင်တယ်ဆိုရင်တော့ ကျွန်တော့်အနေနဲ့  တစ်မျိုးတစ်ဖုံ ပြန်ပြောင်းပြီးတော့ဖြစ်ဖြစ် လမ်းကို ပြုပြင်ဖို့ စဉ်းစားမယ်”  ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

သို့သော်လည်း စက်ရုံများမှ လွယ်လွယ်ရနိုင်သော ကျောက်မီးသွေးပြာဖြင့် အိမ်မြေဖို့ကြသည့် ရပ်ကွက်နေ ပြည်သူတို့၏ ဓလေ့ကို မည်သို့ ဖျောက်ဖျက်ရမည်ကို တွေးတော၊ ရင်မောနေတော့သည်။

ရပ်ကွက်ထဲက ပြည်သူတွေကတော့  အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်းမှာ ကျောက်မီးသွေးကို အားထားပြီးတော့ ထော်လာဂျီတွေနဲ့ တိုက်နေကြတယ်” ဟု အုပ်ချုပ်ရေးမှူးက ၎င်း၏ ရုံးရှေ့ရှိ ကျောက်မီးသွေးပြာဖြင့် ခင်ထားသည့် လမ်းမကို ငေးကြည့်ရင်း ပြောလိုက်သည်။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစ၍ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ပတ်သက်သော သက်သေအထောက်အထားများသည် ကျူးလွန်သူများကို တရားစွဲဆိုမှုလုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် အရေးကြီးသဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ၏လုပ်ရပ်ကို ထောက်ခံကြောင်း ကနေဒါနှင့် ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးတို့က...

Published on Mar 19, 2021
အင်းစိန်လမ်းမပေါ်၌ မတ် ၂ တွင် တွေ့ရသည့် စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ (ဓာတ်ပုံ- Myanmar Now)

မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု ယန္တရားနှင့် နိုင်ငံတကာ တရားရုံး အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်သူများကို တာဝန်ခံခိုင်းရန် လုပ်ဆောင်နေသည့် ကြိုးပမ်းမှုများ အားလုံးကို ကြိုဆိုကြောင်း ကနေဒါနှင့် ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးတို့က ယနေ့ (မတ် ၁၉) တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာသည်။

ကနေဒါသည် မြန်မာပြည်သူများနှင့်အတူ ရပ်တည်နေကြောင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ ဥပဒေကို ကြီးလေးစွာ ချိုးဖောက်သည့် ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု ယန္တရားက သက်သေများ စုဆောင်းနေသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကို လှိုက်လှဲစွာထောက်ခံကြောင်း ကနေဒါသံရုံး၏ ယနေ့ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြသည်။

အလားတူ ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးကလည်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည့် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများနှင့် ပတ်သက်သော သက်သေခံအထောက်အထားများကို စုဆောင်းခြင်း ပြုလုပ်ပေးသည့် ကုလသမဂ္ဂ၏ လုပ်ရပ်ကို ကြိုဆိုကြောင်း ယနေ့ထုတ်ပြန်သည်။

ရာဇ၀တ်မှုကျူးလွန်မှုမှန်သမျှနှင့် ပတ်သက်သည့် သက်သေအထောက်အထားများကို စုဆောင်းပြီး ထိန်းသိမ်းထားရန် အရေးကြီးကြောင်း၊ သို့မှသာ အနာဂတ်တွင် ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ တရားစွဲဆိုသည့် လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် ယင်းအထောက်အထားများကို အသုံးချနိုင်မည်ဖြစ်ကာ ကျူးလွန်သူများကို တာ၀န်ခံစေမည်ဖြစ်ကြောင်း ဆွစ်ဇာလန်သံရုံး၏ ထုတ်ပြန်ချက်၌ ဖော်ပြထားသည်။

ကုလသမဂ္ဂ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သောစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုယန္တရားသည် စစ်အာဏာသိမ်းသည့် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့မှစတင်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင်ဖြစ်ပွားနေသော ဖြစ်ရပ်များကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်နေသည်ဟု ဆိုသည်။

အဆိုပါ ယန္တရားသည် သက်သေအထောက်အထားများကို စိစစ်သုံးသပ်ရန်နှင့် နိုင်ငံအဆင့် သို့မဟုတ် နိုင်ငံတကာတရားရုံးများတွင် ရာဇ၀တ်မှုကျူးလွန်မှုအတွက် တာ၀န်ရှိသော လူပုဂ္ဂိုလ်များကို တရားစွဲဆိုမှုများပြုလုပ်ရာတွင် လွယ်ကူချောမွေ့စေရန် အထောက်အကူပြုသော အမှုတွဲများကိုလည်း တည်ဆောက်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

ယန္တရားအတွက် အသုံး၀င်နိုင်သည်ဟု ယူဆရသော သတင်းအချက်အလက်များ ရှိပါက Signal အက်ပလီကေးရှင်းမှတစ်ဆင့် ဖုန်းနံပါတ် +၄၁ ၇၆ ၆၉၁ ၁၂ ဝ၈ သို့လည်းကောင်း၊ [email protected] သို့ အီးမေးလ်ပေးပို့ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ဆက်သွယ်ပေးပို့ နိုင်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။

 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်မြို့တွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၆ ရက်မှစ၍ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်​ရေးပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒထုတ်​ဖော်​နေပြီး စစ်​ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြည်သူများစွာကို ​သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဖမ်းဆီးခြင်း ပြုလုပ်​နေ​သော်လည်း ရပ်တန့်သွားခြင်း မရှ...

Published on Mar 19, 2021

စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်တပ်များက ပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးမှုများရှိနေသော်လည်း တာမွေသပိတ်စစ်ကြောင်း ၄၂ ရက် မြောက်အဖြစ် လမ်းပေါ်ဆက်ထွက်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း သပိတ်ခေါင်းဆောင်အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ပြောသည်။

တာမွေမြို့နယ်လူငယ်များ၏ သပိတ်စစ်ကြောင်းကို ယနေ့ (မတ် ၁၉) နံနက် ၉ နာရီခန့်က ဗညားဒလလမ်းနှင့် သြဘာလမ်းထောင့်တွင် စုရပ်ပြုလုပ်၍ ဆန္ဒဖော်ထုတ်မှုများလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ယင်းမှတဆင့် သတိပဌာန် လမ်းဘက်သို့ ရပ်ကွက်အတွင်း ချီတက်ဆန္ဒပြခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ရှင်းပြသည်။

"မနက် ၉ ခွဲလောက် ကျွန်မတို့လူငယ်တွေ သြဘာလမ်းထိပ်မှာ အော်နေတော့ သူတို့က ကျောင်းမြောင်းဈေး နားက အတားအဆီးတွေကို ရှင်းနေတာ။ နေ့လယ်ပိုင်းလောက်ရောက်တော့ သတိပဌာန်ဘက်မှာ ရပ်ကွက်လမ်း တွေထဲအထိ လိုက်ပစ်တယ်။ လူငယ်ငါးယောက် အဖမ်းခံရတဲ့အထဲ ပါသွားတယ်"ဟု တာမွေသပိတ်စစ်ကြောင်း ဦးဆောင်သူအမျိုးသမီးက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့တွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၆ ရက်မှစ၍စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်​ရေးပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒထုတ်​ဖော်​နေပြီး စစ်​ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြည်သူများစွာကို ​သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဖမ်းဆီးခြင်း ပြုလုပ်​နေ​သော်လည်း မရပ်တန့်​ပေ။

ရန်ကုန်မြို့ စမ်းချောင်း၊ ကြည့်မြင်တိုင်၊ မြောက်ဥက္ကလာပ၊သာ​ကေတ စသည့်မြို့နယ်များတွင် လမ်းပေါ်ရှိ ပြည်သူ့ခံတပ် အတားအဆီးများကို စစ်ကောင်စီ၏လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များက လိုက်လံဖျက်ဆီးလျက် ရှိကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်နေ ဒေသခံတစ်ဦးက "ဆန္ဒပြ သပိတ်ပုံစံမျိုးတွေ မတွေ့ရတော့ဘူး ကျွန်တော် တို့ဘက်မှာ။ လမ်းတွေအားလုံးနီးပါးကလည်း ရှင်းသွားပြီ။ အခုဒီနေ့လယ်ကဆိုရင် ရေဝေးသွားတဲ့ဘက် ကိုဝင်ရှင်းနေတယ်။ ပစ်တာခတ်တာလည်းရှိတယ်။ လမ်းရှင်းပြီးတပ်စွဲထားတာကို ၃ နာရီလောက်မှာတော့ ပြန်ထွက်သွားကြတယ်"ဟု ပြောသည်။

ယနေ့မတ်လ ၁၉ ရက်တွင် မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ် (ဌ)ရပ်ကွက်နှင့် ရေဝေးသုဿန်သွားရာလမ်းတလျှောက်ရှိ ခံတပ်အတားအဆီးများကို ရဲနှင့် စစ်သားများက ဖယ်ရှားဖျက်ဆီးမှုများလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ရပ်ကွက်နေပြည်သူ အချို့ကိုပါခေါ်ယူ၍ ရှင်းလင်းဖယ်ရှားမှုများ စေခိုင်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်ဟု ၎င်းမြို့ခံက ဆိုသည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ပြီးခဲ့သည့်ရုံးချိန်း၌ ဦးဝင်းထိန်ဘက်မှ တောင်းဆိုထားသည့် လွတ်လပ်စွာတရားစီရင်ခွင့်၊ ရှေ့နေနှင့် အတွေ့ခွင့်၊ ကျန်းမာရေး အာမခံစသည့် ကိစ္စများကိုလည်း အင်တာနက်လိုင်းမရသည်ကို အကြောင်းပြ၍ တရားရုံးက ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သည်

Published on Mar 19, 2021

အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတတီ (NLD)နာယက ဦးဝင်းထိန်ကို တရားသူကြီးနှစ်ဦးပါဝင်သည့် ခုံအဖွဲ့ဖြင့်စစ် ရန် စစ်ကောင်စီက ထိန်းချုပ်ထားသော ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ်က အမိန့်ထုတ် လိုက်သည်ဟု ဦးဝင်းထိန်ဘက်မှ လိုက်ပါဆောင်ရွက်မည့် တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

“အရင်ကတရားသူကြီး တစ်ယောက်ထဲ။ အခုနှစ်ယောက်ဖြစ်သွားတယ်။ ခရိုင်တရားသူကြီး ဦးရဲလွင်က ဥက္ကဌ၊ ဒုခရိုင် ၂ တရားသူကြီး ဦးစိုးနိုင်က အဖွဲ့ဝင်ဆိုပြီးတော့မှ ခုံဖွဲ့ပြီးစစ်မယ်ပြောတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ဦးဝင်းထိန်ကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီက ထောင်ဒဏ်တစ်သက် ချမှတ်ခံရနိုင်သည့် ရာဇတ်သတ်ကြီး ပုဒ်မ ၁၂၄-က ဖြင့် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုထားခြင်းဖြစ်သည်။

သို့သော် တတိယမြောက်ရုံးချိန်းအဖြ စ်ချိန်းဆိုသည့် ယနေ့(မတ် ၁၉)၌ အင်တာနက်လိုင်းများမရ၍ Video Conferencing လုပ်မရဟူသော အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံးက ကြားနာမှု တစ်စုံတရ မပြု ဘဲ ရုံးချိန်းကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သည်ဟု ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက ပြောသည်။

“လုပ်မရတော့၊ နောက်ရုံးချိန်းကျမှ လျှောက်လဲချက်တွေကြားနာမယ်ပြောတယ်။ အာမခံလျှောက်ထား တာကလည်း ခုံအဖွဲ့နဲ့ ပြောင်းစစ်ပါဖြစ်သွားတော့ နောက်ရုံးချိန်းမှ ကြားနာမယ်ပြောတယ်”ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့် မတ် ၅ ရက် ဒုတိယအကြိမ်ရုံးချိန်းတွင် လွတ်လပ်စွာတရားစီရင်ရေး၊ အမှုသည်နှင့်တွေ့ဆုံခွင့် ရရေးနှင့် ကျန်းမာရေးအာမခံတို့ကို ဦးဝင်းထိန်ဖက်မှလျှောက်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ထိုစဉ်က ယခု(မတ် ၁၉) ရုံးချိန်းတွင် ကြားနာမည်ဟု ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံးကပြောထားသည်။

အသက် ၈၂ ရှိပြီဖြစ်သည့် ဦးဝင်းထိန်သည် လက်တွန်းလှည်းနဲ့သွားလာနေရပြီး အသက်ရှုရပ်တဲ့ ရောဂါရှိကြောင့် အောက်စီဂျင်မပြတ်ပေးသွင်းနေရခြင်း၊ သွေးတိုး၊ ဆီးချို၊ နှလုံး၊ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်း အားနည်းရောဂါ၊ ဆီးကြိတ်ကြီးရောဂါများရှိနေသည်ဟု ၎င်းဖက်မှလိုက်ပါဆောင်ရွက်မည့် ရှေ့နေထံမှ သိရသည်။

ယနေ့တွင်မူ Video Conferencing ဖြင့်မစစ်ဖြစ်၍ အာမခံကိစ္စကြားနာမှုကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သော်လည်း ဦးဝင်းထိန်ကို ဖုန်းဖြင့်ခေတ္တ ဆက်သွယ်နိုင်ရန် တရားရုံးက ခွင့်ပြုခဲ့ ပြီး နောက်တစ်ကြိမ် ရုံးချိန်ကို ဧပြီ ၂ရက်တွင်ပြုလုပ်မည့်ကိစ္စ အကြောင်းကြားပေးခဲ့ရသည်ဟု ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက ပြောသည်။

“ဖုန်းခေါ်ပြီးပြောရတယ်။ ဦးဝင်းထိန်ကို ရုံးချိန်းဘယ်နေ့ဆိုတာ ကျွန်မကိုပြောခိုင်းတယ်။ အန်အယ်လ်က အာမခံပေးမပေးဘဲ ကျွန်မကို မေးပါတယ်။ စာတစ်စောင်ပို့မယ်လို့တော့ပြောတယ်။ တခြားထူးထူး ခြားခြားပြောတာ မရှိဘူး”ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဦးဝင်းထိန်ကို NLD ပါတီ ယာယီဌာနချုပ်ရုံးစိုက်ရာ နေပြည်တော်၊ ဥတ္တရခရိုင်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအေးလူက ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်တွင် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ယင်းနေ့ည တွင်း ချင်း၌ပင် ရန်ကုန်၌ရှိနေသည့် ၎င်းကို ဖမ်းဆီး၍ နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်၌ ချုပ်နှောင်ထားသော်လည်း ၎င်းကို ရှေ့နေများပင် တွေ့ခွင့်မရသေးပေ။

စစ်ကောင်စီက ဦးဝင်းထိန်ကို အမှုဖွင့်ထားသည့် ပုဒ်မ ၁၂၄-က သည် ပြစ်မှုထင်ရှားပါက အမြင့်ဆုံး ထောင်ဒဏ်တစ်သက်တစ်ကျွန်း (နှစ် ၂၀ ထိ) အပြင် ငွေဒဏ်ပါ ချမှတ်နိုင်သည့်ပုဒ်မဖြစ်သည်။

တပ်ခေါင်းဆောင်တို့ အာဏာသိမ်းအပြီးတွင်  ဦးဝင်းထိန်က သတင်းထောက်များနှင့် တွေ့ဆုံစဉ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သည် မလုပ်သင့်သည်ကို စွန့်စားပြီး လုပ်လိုက်သည်၊ မထူးဇာတ်ခင်းပြီး အာဏာသိမ်းလိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ပြောဆိုခဲ့သည်။

စစ်ကောင်စီသည် ဦးဝင်းထိန်အပြင် အခြားသော NLD ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်များဖြစ်သော နိုင်ငံတော်၏ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့်တို့ကိုလည်း ပုဒ်မများတပ်ကာ အမှုဖွင့် ထားပြီးဖြစ်သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကိုဆိုလျှင် အဂတိလိုက်စားမှုကဲ့သို့ ကြီးလေးသည့် ပြစ်မှုမျိုး ဖြင့် စစ်ဆေးနေသည်ဟုပင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ကြေညာထားသည်။

ထို့အတူ အခြားသော NLD ခေါင်းဆောင်၊ ပါတီဝင်နှင့် ရွေးကောက်ခံအမတ် အမြောက်အမြားကိုလည်း စစ်ကောင်စီက ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှစ၍ ဖမ်းဆီးအမှုဖွင့်ခြင်း၊ ဖမ်းဝရမ်းထုတ် ၍ လိုက်လံရှာဖွေခြင်းများပြုလုပ်နေသည်။

ယမန်နေ့ညကပင် NLD ဗဟိုပြန်ကြားရေးကိစ္စများ၌ အရေးပါ ထင်ရှားသူတစ်ဦးဖြစ်သည့် ဦးကြည်တိုးကို ရန်ကုန်မြို့၊ လှည်းတန်း၌ ဖမ်းဆီးသွားခဲ့သည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading