တရုတ်ရပ်ဝန်းနဲ့ပိုးလမ်းမ မြန်မာအတွက် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး မဖြစ်သင့် (အတွေးအမြင် ဆောင်းပါး)

အကြွေးထောင်ချောက်လို့ ဆိုနိုင်တဲ့ တရုတ်စီမံကိန်းတွေရဲ့ အားသာ အားနည်းချက်ကို  ပြည်သူသိအောင် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းချပြဆွေးနွေးနိုင်မှ မြန်မာပြည် အထိမနာမှာ ဖြစ်ပါတယ်

နိုင်ငံတော် အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တရုတ် သမ္မတ ရှိကျင့်ဖျင် (ဓာတ်ပုံ - MOI)
နိုင်ငံတော် အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တရုတ် သမ္မတ ရှိကျင့်ဖျင် (ဓာတ်ပုံ - MOI)

ကမ္ဘာတဝန်းမှာ တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ သြဇာ ဖြန့်ကြက်ဖို့ ကြိုးစားမှုတွေကို အထင်အရှား တွေ့ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံက အကောင်အထည်ဖော်မယ့် စီမံကိန်းတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီးလည်း ကန့်ကွက်မှုတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရတာပါ။ ပထဝီဝင် နိုင်ငံရေးအရ တခြားနိုင်ငံတွေ အားပြိုင်မှုမှာ မြန်မာနိုင်ငံဟာ မဟာဗျူဟာမြောက်နိုင်ငံဖြစ်နေပါတယ်။

အိမ်နီးချင်းတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံရမှာက နိုင်ငံတိုင်း ကြုံနေရတာ ဖြစ်ပေမယ့် အခုအချိန်မှာတော့ တရုတ်ဟာ မြန်မာအပေါ် အသာစီးအနေအထားနဲ့ မြန်မာ အခက် - တရုတ်အချက်လို့ သဘောထားပြီး ပိုမိုထိတွေ့ ဆက်ဆံလာတာလည်း တွေ့ရပါတယ်။ အထူးသဖြင့်တော့ ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း ပဋိပက္ခတွေနဲ့ ဆက်နွယ်နေပြီး နိုင်ငံတကာရဲ့ ဖိအားတွေ များပြားလာနေတာကို မြန်မာအစိုးရ ရင်ဆိုင်နေရပေမယ့် ဒီအတွက် ထွက်ပေါက်ဟာ တရုတ်ကို ချဉ်းကပ်ခြင်း သက်သက်နဲ့ မရနိုင်ပါဘူး။

ယခင်ကတည်းက တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေဟာ အငြင်းပွားမှု အမြောက်အများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။ အထင်ရှားဆုံးသော ဥပမာကတော့ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းက လက်ပံတောင်းတောင် ကြေးနီ တူးဖော်ရေး စီမံကိန်းပါ။ အခုထိတိုင် ဝမ်ပေါင်ကုမ္ပဏီနဲ့ ဒေသခံတွေကြား အငြင်းပွားမှု၊ သဘာ၀ ပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုတွေကို ပြေလည်အောင် မဖြေရှင်းနိုင်သေးပါဘူး။

မြန်မာပြည်သား အများစု သဘောမတူကြတဲ့ မြစ်ဆုံရေကာတာ စီမံကိန်းကို သမ္မတဟောင်း ဦးသိန်းစိန် လက်ထက်မှာ ဆိုင်းငံ့ထားခဲ့ပြီးတဲ့နောက် တရုတ်အစိုးရဘက်က နိုင်ငံရေးပါတီတွေ၊ သတင်းမီဒီယာတွေ၊ လူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတွေ၊ အရပ်ဘက် အဖွဲ့အစည်းတွေက ပုဂ္ဂိုလ် အသီးသီးကို တရုတ်နိုင်ငံကို အလည်အပတ် ခရီးတွေ ဖိတ်ခေါ်ခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။ အခုတလောမှာတော့ တရုတ်ဘက်က ပြောင်ပြောင်တင်းတင်းပဲ မြစ်ဆုံရေကာတာ စီမံကိန်းကို ပြန်လည် အကောင်အထည်ဖော်လိုကြောင်း လေသံပစ်လာပါတော့တယ်။

အစိုးရမဖြစ်ခင်တုန်းက ယခုလက်ရှိ နိုင်ငံတော် အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြောခဲ့တာက အစိုးရဖွဲ့နိုင်ခဲ့ရင် မြစ်ဆုံစာချုပ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြည်သူကို ချပြမယ်လို့ ဟောပြောခဲ့ပေမယ့် အခုထိတိုင် ချပြတာမျိုး မရှိသေးတာကြောင့် ပြည်သူတွေကြား စိုးရိမ်မှုတွေနဲ့ မြစ်ဆုံစီမံကိန်းကို ခွင့်ပြုတော့မှာလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေ ထွက်ပေါ် စေခဲ့တာပါ။

အိန္ဒိယ သမုဒ္ဒရာရဲ့ ထွက်ပေါက်လည်းဖြစ်၊ မဟာဗျူဟာ အရလည်း အင်မတန်အရေးပါတဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ် ကျောက်ဖြူ ရေနက် ဆိပ်ကမ်း စီမံကိန်း အတွက်လည်း မြန်မာနဲ့ တရုတ် သဘောတူ စာချုပ် လက်မှတ်ရေးထိုးပြီးပါပြီ။ ဘယ်လို ဘယ်ပုံ သဘောတူညီချက်တွေ ပါဝင်တယ် ဆိုတာတော့ အခုထိ ပြည်သူတွေ ပြည့်ပြည့်စုံစုံ သိခွင့်မရသေးပါဘူး။

ရပ်ဝန်းနှင့် ပိုးလမ်းမ အစီအစဉ်အောက်က မြန်မာ-တရုတ် စီးပွားရေး  (China-Myanmar Economic Corridor – CMEC) အတွက် နားလည်မှု စာချွန်လွှာကို ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ကတည်းက ဘေဂျင်းမှာ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့တာ ဖြစ်ပြီး တရုတ်ဘက်က ဦးစားပေး အစီအစဉ် ၄ ချက် ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

 (၁) နှစ်နိုင်ငံ ဖွံ့ဖြိုးရေးမူဝါဒနဲ့ စီမံကိန်းတွေ ချိတ်ဆက်ဖို့၊

(၂) ကျောက်ဖြူစက်မှုဇုန်၊ မူဆယ်-မန္တလေးရထားလမ်း စတဲ့ စီမံကိန်းတွေ ဦးစားပေးလုပ်ဆောင်ဖို့၊

(၃) လိုအပ်မယ့် စွမ်းအင်နဲ့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး စီမံကိန်းတွေ ချိတ်ဆက်ဖို့၊

(၄) နှစ်နိုင်ငံက သုတေသန အဖွဲ့တွေ၊ ငွေကြေးအဖွဲ့တွေ၊ တရုတ်ကုန်သည်ကြီးများ အသင်းလို ကုန်သည်အသင်းတွေ ကနေ သတင်းအချက်အလက်ပေးဖို့၊ နောက်ထပ်ဖွံ့ဖြိုးရေး အစီအစဉ်ဖော်ထုတ်ဖို့. စသဖြင့် ဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီ အချက်တွေထဲက နံပါတ် (၃) ဦးစားပေးဖြစ်တဲ့ စွမ်းအင်လိုအပ်ချက်တွေ အတွက် တရုတ်ဘက်က မြစ်ဆုံရေကာတာ စီမံကိန်းကို အကောင်အထည် ဖော်ချင်နေတာ မှန်းဆနိုင်ပါတယ်။

ဒါအပြင် တရုတ်ဘက်က သကာလောင်းထားတဲ့ အကြောင်းပြချက်ဖြစ်တဲ့ စီမံကိန်းတွေ ဖော်ဆောင်မှုဟာ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး တို့ကို အထောက်အကူ ပြုစေတယ် ဆိုတဲ့ အချက်ဟာ လက်တွေ့အခြေအနေနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေပါတယ်။

သိပ်မကြာသေးမီ ကပဲ ဘေကျင်းမြို့မှာ ကျင်းပတဲ့ ရပ်ဝန်းနှင့် ပိုးလမ်းမ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ဖိုရမ်ကို နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံ ပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် တက်ရောက်ခဲ့ပါတယ်။ ဧပြီ ၂၅ ရက်နေ့မှာ တရုတ်-မြန်မာ စီးပွားရေး စင်္ကြံ  ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ် (၂၀၁၉-၂၀၃၀)  ဆိုင်ရာ နားလည်မှု စာချွန်လွှာကို စီမံကိန်းနှင့် ဘဏ္ဍာရေး  ဒုတိယ ဝန်ကြီး ဦးဆက်အောင်၊ တရုတ်နိုင်ငံ အမျိုးသား ဖွံံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနှင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှု ကော်မရှင် ဒုတိယ ဥက္ကဋ္ဌ H.E Mr. Zhang Yong တို့ လက်မှတ် ရေးထိုးခဲ့ကြပါတယ်။

ဒါပေမယ့် အဲဒီအစီအစဉ်ထဲမှာ ဘယ်လို စီမံကိန်းတွေ ပါဝင်တယ် ဆိုတာကို ပြည်သူတွေ အသေးစိတ် သိခွင့်မရသေး ပါဘူး။

ဒီနေရာမှာ သတိပြုရမှာက - တရုတ်ရဲ့ အကြွေးထောင်ချောက်ထဲ သက်ဆင်းခဲ့ရတဲ့ သီရိလင်္ကာ၊ အီကွေဒေါ၊ ကာဇက်ကစ္စတန် နိုင်ငံတွေရဲ့ အဖြစ်အပျက်တွေ ရှိနေတာကိုပါ။ တရုတ်ကနေ ငွေထုတ်ချေးပေး၊ စီမံကိန်းတွေ အကောင်အထည် ဖော်ရင်း လှုပ်လေ မြုပ်လေ ဖြစ်နေရတဲ့ နိုင်ငံတွေ များလာနေပြီး တရုတ်ရဲ့ ကြွေးမြီထောင်ချောက် နိုင်ငံရေးအမည်ပေးလာကြတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

မြန်မာမှာလည်း တရုတ်နိုင်ငံကို ပြန်လည်ပေးဆပ်ရမယ့် အကြွေး ပမာဏဟာ NLD ဦးဆောင်တဲ့ လက်ရှိ အစိုးရ လက်ထက်အထိ တိုးတက်များပြားလာနေဆဲပါ။ ဒါကြောင့် အတိုးနှုန်းမြင့်မားတဲ့ တရုတ်   ချေးငွေကို သတိကြီးကြီး ထားပြီးမှ ယူဖို့၊ ပြန်ဆပ်နိုင်မယ့် နည်းလမ်းတွေ ရှာကြဖို့ အတွက်   လွှတ်တော်မှာ ဆွေးနွေးရတဲ့ အဆင့်ထိ ဖြစ်လာပါတယ်။

အစိုးရ အဆက်ဆက် ပြည်ပချေးငွေတွေရဲ့ ၉၇ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ဟာ တရုတ်ကို ပြန်လည်ပေးဆပ်ရမယ့် ချေးငွေတွေပါ။ ဒါကြောင့် ကြွေးမြီ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး  မဖြစ်စေဖို့ရှဉ့်လည်း လျှောက်သာ၊ ပျားလည်း စွဲသာဆိုသလို တစ်ဖက်သတ် မဖြစ်စေဘဲ နှစ်ဦး နှစ်ဖက် ပြေလည်စေမယ့် နည်းလမ်းတွေ ရှာဖွေဖို့ လိုအပ်နေပါတယ်။

တရုတ်ရဲ့ ပိုးလမ်းမ အစီအစဉ်အောက်မှာ ရှိတဲ့ မြန်မာ-တရုတ် စီးပွားရေး စင်္ကြံဟာ မြန်မာရဲ့ ဘယ်ဒေသတွေနဲ့ အကျုံးဝင် သလဲ ဆိုတာ လေ့လာကြည့်ကြရအောင်ပါ။

ပထမဆုံး အနေနဲ့ ဒီစီးပွားရေး စင်္ကြံဟာ ထိလွယ်ရှလွယ် အနေအထား ဖြစ်နေတဲ့  လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများ ဖြစ်ပွားရာ လူမျိုးစု ဒေသတွေကို ဖြတ်သန်းသွားတာ တွေ့နိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် လူမျိုးစုတွေကြား ချစ်ကြည်ရေးကို ဦးတည်စေမှာလား၊ ပိုမိုကွဲလွဲသွားစေမှာလား ဆိုတာ မေးခွန်းကြီးကြီး ထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါပြီ။

ပြီးတော့ ဒေသခံတွေ၊ လူမျိုးစုတိုင်းရင်းသားတွေရဲ့ သဘောတူညီမှု မပါဘဲ ဖော်ဆောင်ခဲ့ရင် ဖွံ့ဖြိုးရေးကို လက်နက်အဖြစ် သုံးလာမှာကို စိုးရိမ်စရာပါ။ လမ်း၊ တံတား၊ ဆိပ်ကမ်းလို အခြေခံအဆောက်အအုံတွေကို တရုတ်ပြည်ဘက် ချိတ်ဆက်ရေးဟာ လက်တွေ့မှာ လွယ်ကူနိုင်ပါ့မလား ဆိုတာလည်း စဉ်းစားစရာ ကောင်းပါတယ်။

ဘာဖြစ်လို့လဲ ဆိုတော့ မြန်မာနိုင်ငံဘက်က လမ်း၊ တံတားတွေ တည်ဆောက်ရေးမှာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်မှုနဲ့ ဒေသခံတွေရဲ့ စီးပွားရေး လူမှုရေး ယဉ်ကျေးမှု အပါအဝင် အထွေထွေ ထိခိုက်မှုတွေ ရှိလာနိုင်လို့ပါ။ အဲဒီလို ရှိလာရင်တော့ ဆင်းရဲသူတွေက ဆင်းရဲမြဲ ဆင်းရဲနေပြီး လူချမ်းသာတွေကတော့ ပိုမို ချမ်းသာလာမှာပါ။

တရုတ်နဲ့ ရေးထိုးခဲ့တဲ့ နားလည်မှု စာချွန်လွှာအရ မူဆယ်-မန္တလေး ရထားလမ်း အပါအဝင် စီမံကိန်း ၉ ခု ဖော်ဆောင်မှာကို မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်က စိုးရိမ် ပူပန်စရာ မလိုဘဲ နိုင်ငံတွေ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်တဲ့ခေတ် ဖြစ်တယ်လို့ ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမယ့် - ဒီစီမံကိန်း ၉ ခုဟာ ဘယ်လို စီမံကိန်းတွေ ဖြစ်တယ်၊ ဘယ်လို သဘောတူညီချက်တွေ ပါဝင်တယ်၊ ဘယ်သူတွေ ဘယ်လို အကျိုးကျေးဇူးခံစားရနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ အချက်တွေကိုတော့ ဒီနေ့ထိတိုင် ပြည်သူတွေ သိခွင့် မရသေးပါဘူး။ အဲဒီအပြင် တိုင်းရင်းသား ဒေသတွေမှာ ဒီစီမံကိန်း အပါအဝင် အခြားစီမံကိန်း အများအပြားနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သတင်းအချက်အလက် အမှန်တွေ၊ ပြည့်စုံတဲ့ စီမံခန့်ခွဲမှု မူဘောင်တွေ သိရှိဖို့ အလှမ်းဝေးနေသလို  ဖြေရှင်းပေးရမယ့် မြေယာပြဿနာတွေ အလွန်များပြားစွာ ရှိနေပါသေးတယ်။  ပြည်သူတွေ နစ်နာမှု မရှိအောင် ဘယ်လို ဆောင်ရွက်သွားမယ် ဆိုတဲ့ ပြဋ္ဌာန်းချက်မူဘောင်လည်း မတွေ့ရ သေးပါ။

ဒီနေရာမှာ နှိုင်းချင့် စဉ်းစားသင့်တဲ့ အချက်တစ်ခုကို ပြောပြချင်ပါတယ်။ ပိုးလမ်းမ စီမံကိန်းအောက်က တရုတ်-လာအို ရထားလမ်း ဖောက်မယ့် စီမံကိန်းပါ။ အဲဒီမှာ လာအိုနိုင်ငံက ထည့်ဝင်ရမယ့် ငွေကြေးပမာဏဟာ ကနဦးမှာပဲ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၂ ဘီလီယံ ရှိပါတယ်။ တရုတ်ဘက်ကတော့ ၁ ဒသမ ၆ ဘီလီယံ ရှိနိုင်တယ်လို့ ခန့်မှန်းထားတယ် လို့ သိရပါတယ်။

အဲဒီမှာ အတိုးနှုန်းပမာဏကို လေ့လာကြည့်ရင် လာအိုအတွက်က လာအို ဂျီဒီပီရဲ့ တစ်ဝက်လောက် ရှိပါတယ်။ လတ်တလောမှာ ဒီ စီမံကိန်း အတွက် လာအိုမှာ အိမ်ထောင်စု ၄,၄၀၀ လောက် နေထိုင်ရာ ဒေသကနေ ရွှေ့ပြောင်း ပေးခဲ့ပြီးပါပြီ။

ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်လှလှအောက်မှာ ကျွန်မတို့ မြန်မာပြည်သူတွေ အထိမနာစေဖို့၊ ကျွန်မတို့ နိုင်ငံရဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် မထိခိုက်စေဖို့၊ နောက်ပြီး တရုတ်ရဲ့ အကြွေးထောင်ချောက်မှာ ကျွန်မတို့ မြန်မာပြည်သူတွေ မနစ်မွန်းစေဖို့အတွက် ကျွန်မတို့ လေးစားထောက်ခံရွေးချယ်ခဲ့တဲ့ ပြည်သူ့ အစိုးရ အနေနဲ့ အထူးသတိပြု ချင့်ချိန်စဉ်းစား ရပါလိမ့်မယ်။ တရုတ်-မြန်မာ စီးပွားရေးစင်္ကြံကနေ ဖော်ဆောင်မယ့် စီမံကိန်းတွေရဲ့  အကျိုးနဲ့ အပြစ်ကို ပြည်သူတွေကို ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းချပြပြီးမှ ဆက်လက် ဖော်ဆောင်တာကသာ နိုင်ငံနဲ့ ပြည်သူအတွက် အကောင်းဆုံး ဖြစ်မယ်လို့ ယုံကြည် ယူဆမိပါတယ်။      ။

(ရည်ညွှန်း - ဆရာမောင်မြင့်ဇော်၏ ခေတ်သစ် တရုတ်ပြည်နှင့် ပိုးလမ်းမဆိုင်ရာ မှတ်ချက်များစာအုပ်)

ပြင်ပဆောင်းပါးရှင် သွေး (စစ်ကိုင်း) သည် လူ့အခွင့်အရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး စသည့်အကြောင်းအရာများ ရေးသားသည့် ရန်ကုန်အခြေစိုက် စာရေးဆရာမတစ်ဦး ဖြစ်သည်။

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံ သမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။...

Published on Mar 19, 2021
ရန်ကုန်မြို့တွင် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ က အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များကို ဆန္ဒပြသူအချို့က ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) ကို ထောက်ခံကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော်ပြသနေစဉ်။ 

ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုတည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် သပိတ် ကော်မတီဝင်များနှင့် ဆွေးနွေးနေမှုသည် ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြီးစီးနေပြီဖြစ်ကြောင်း အမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD) တင် ရွေးကောက်ခံအမတ်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောကြားလိုက်သည်။ 

“အခုလို အခြေနေမျိုးမှာ ဘယ်လိုမျိုး စုစုစည်းစည်းနဲ့ ဆောင်ရွက်လို့ရမလဲဆိုတာ ဆွေးနွေးနေပါတယ်။ ကျွန်မတို့ စုစည်းညီညွှတ်တဲ့အသံတစ်ခု ထွက်လာအောင် ကြိုးစားနေပါတယ်။ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက် ပြီးစီးနေပါပြီ" ဟု ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီ (CRPH) က ခန့်အပ်ထားသည့် ခေတ္တ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးလည်းဖြစ်သူ ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ကိုယ်စားပြုကော်မတီသည်  အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ ဖြစ်သည့် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး(KNU)၊ ရှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ(RCSS)နှင့် ကချင်လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်(KIA) အပြင် တစ်နိုင်ငံလုံးပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ် (NCA) လက်မှတ်ထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသား ၁၀ နှင့် ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်လည်း တစ်ဖွဲ့ချင်းဖြစ်စေ၊ အစုအဖွဲ့အလိုက်ဖြစ်စေ ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။ 

“အတိတ်ကာလ အတွေ့အကြုံအားဖြင့် သံသယတွေ ကျန်တာရှိတယ်။ အဲဒီသံသယတွေကိုလည်း ကျွန်မ တို့တွေ ချေဖျက်ရတာရှိတယ်။ အလုပ်လုပ်ရင်းနဲ့ ယုံကြည်မှုတွေ တည်ဆောက်နေရတာရှိတယ်။ တဖြည်းဖြည်းနဲ့တော့ ကျွန်မတို့ကြားမှာ Common Ground ကလည်း ရနေပြီ။ ၁၀၀ ရာခိုင်နှုန်း တစ်စုတစ်စီးတည်းဖြစ်ဖို့၊ သဘောတွေ တူညီဖို့၊ အပ်ကျမတ်ကျဖြစ်ဖို့ဆိုတာကတော့ သဘာဝ မကျပါဘူး။ သို့သော် ဒီကြားထဲက  ကျွန်မတို့ ဘယ်လိုပေါင်း စပ်ညှိနှိုင်းပြီးတော့ အတူတူ အလုပ်လုပ်သွားကြမလဲဆိုတဲ့အပေါ်မှာကတော့ ကျွန်မတို့ ကြိုးစားပမ်းစားတည်ဆောက်နေပါတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီများ၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များနှင့် သပိတ်ကော်မတီတို့နှင့် ဆွေးနွေး၍ ထွက်ပေါ်လာမည့် သဘောတူညီချက်များ၊ တာဝန်ခွဲဝေမှုများသည် အနာဂတ် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရန် အခြေခံကောင်းများဖြစ်လာမည်ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ထို့ပြင် CRPH အနေဖြင့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စုတည်ဆောက်ရေး၊ ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် တည်ထောင်ရန် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သည် ၅ နှစ်က NLD အစိုးရလက်ထက်၌ ကျင်းပခဲ့သည့် ၂၁ ရာစုပင်လုံတွင်မူ ဖက်ဒရယ်နှင့်ပတ်သက်၍ ကိစ္စများသည် စစ်တပ်၏ ကန့်ကွက်မှုကြောင့် ဆွေးနွေးခွင့်မရခဲ့ကြောင်း၊ လက်ရှိတွင် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီထူထောင်ချိန်တွင် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ကိုပါ တည်ထောင်ရမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဖက်ဒရယ်တပ်မတော် ပေါ်ပေါက်လာရေးကိုလည်း ဆွေးနွေးလျက်ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။

“ဖက်ရယ်တပ်မတော်လို့ ပြောတာက ငါတို့သည် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကို သွားတော့မယ်။ ဖက်ဒရယ် တပ်မတော်ကြီးအတွက်ဆိုရင် အခင်းအကျင်းတွေလိုအပ်တယ်။ တကယ့် professional ဖြစ်တဲ့၊ လက်နက် ကိုင်ထားတာဖြစ်တဲ့အတွက် ပိုပြီးတော့ ကျင့်ဝတ်တွေ စောင့်ထိန်းရတယ်။ ဒီကျင့်ဝတ်တွေနဲ့ သွားရမယ်။ ဒါတွေကို အကြမ်းဖက်မှုတွေ၊ မတည်မငြိမ်မှုတွေ၊ Chaos တွေနဲ့ ပုံဖျက်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါတွေကို သတိထားဖို့ လိုတယ်။  တကယ့် professional တပ်မတော်သည် ဘယ်တော့မှ မရမ်းကားဘူး ”ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ဆိုသည်။

ဖက်ဒရယ်တပ်မတော်ရန် ကြိုးပမ်းခြင်းသည် ပြည်သူလူထုနှင့် တိုင်းပြည်ကို အကာအကွယ်ပေးမည့် တပ်မတော်ကိုထူထောင်ရန် ဆောင်ရွက်နေခြင်းဖြစ်ပြီး အကြမ်းဖက်မှုများကို ဖန်တီးလာမည့်သူများ၏ အန္တရာယ်ကို သတိထားရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း ၎င်းက ဆိုသည်။ 

“ပြည်သူတွေရဲ့ မလုံခြုံမှု၊ ဖိနှိပ်ခံတာတွေ ပိုတိုးလာတယ်။ ဒါက ဘာလဲဆိုရင် ပြည်သူကို အကာအကွယ် ပေးမယ်ဆိုပြီး သစ္စာဆိုခဲ့ကြတဲ့၊ ငါတို့သည် နိုင်ငံတော်နဲ့ နိုင်ငံသားတို့အပေါ်မှာ သစ္စာစောင့်သိရိုသေပါ မည်ဆိုပြီး မိုးလင်းတိုင်း တပ်ထဲမှာ သစ္စာဆိုထားရတဲ့သူတွေက သစ္စာမတည်တော့ဘူး။ သူတို့ကျင့်ဝတ်တွေကို လိုက်နာရမယ့်အစား ပြည်သူကို ခြောက်လှန့်တယ်။ အိပ်ကောင်းချင်းမအိပ်ရ၊ စားကောင်းချင်း မစားရဖြစ်အောင်လုပ်တယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

ထို့အပြင် အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးတစ်ယောက်အကျိုးစီးပွားအတွက် အသုံးချမခံတော့ဘဲ ပြည်သူများနှင့်အတူ ပူးပေါင်းရန် စစ်သားများကိုလည်း ၎င်းက တိုက်တွန်းဖိတ်ခေါ်လိုက်သည်။

“တပ်မတော်ထဲမှာ ပြည်သူလူထု အကျိုးစီးပွားကို အကာအကွယ်ပေးချင်တဲ့ တပ်မတော်သားတွေ ရှိလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မယုံကြည်ချင်ပါတယ်။ သက်သေပြကြပါ။ လူတစ်စု၊ တစ်ဖွဲ့၊ တစ်ယောက်ရဲ့ အသုံးချခံသမိုင်းအစဉ်လာကြီးကို အခုချိန်မှာ ချိုးဖောက်ပြီး ပြည်သူလူထုနဲ့ ပူးပေါင်းပါ။ ပြည်သူလူထုအကျိုး စီးပွားကို ကာကွယ်မယ်ဆိုရင် ပြည်သူလူထုက ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်စွာနဲ့ကြိုဆိုနေမှာပါလို့ တပ်မတော်သားကောင်းတွေကို ပြောချင်ပါတယ်” ဟု ဒေါ်ဇင်မာအောင်က ပြောသည်။

 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်ခံရသဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည် 

Published on Mar 19, 2021

တောင်ဒဂုံမြို့နယ်တွင် ယနေ့ (မတ် ၁၉) ညနေပိုင်းက စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက ရပ်ကွက် အတွင်းအထိ ဝင်ရောက်ပစ်ခတ်မှုကြောင့်  အရပ်သားတစ်ဦးကျဆုံးခဲ့ကြောင်း မျက်မြင်များက ပြောသည်။

တောင်ဒဂုံမြို့နယ် ၂၂ ရပ်ကွက်ထိပ်ရှိ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေးအထိုင်သပိတ်ကို စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်များက အကြမ်းဖက်ဖြိုခွင်းရာတွင် ရပ်ကွက်အတွင်းလမ်းထဲ အထိဝင်ကာ ကျည်အစစ်ဖြင့် ပစ်ခတ်သဖြင့် အသက် ၂၀  အရွယ် ကိုမျိုးလေးဆိုသူမှာ မျက်လုံးမှတဆင့် ဦးခေါင်းပွင့်ထွက်သည်အထိ ကျည်ထိမှန်သဖြင့် သေဆုံးခဲ့သည်ဟု မျက်မြင်များက ဆိုသည်။

“ဒိန်ချဉ်သည်အဖွားရဲ့ မြေးပါ။ သူ့အမေက နှလုံးရောဂါရှိတယ်။ ဖြစ်ဖြစ်ချင်းအချိန်တုန်းက သူက အဲ့ဒီနေရာမှာ မရှိဘူး။ ထကြွတဲ့အချိန်မှာ လူငယ်တွေနဲ့အတူတူလိုက်သွားတယ်။ ဝိုင်းရန်ပေးမယ်ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့သွားတယ်။ တကယ့်တကယ်နောက်ပြန်ဆုတ်တဲ့အချိန်မှာ ဖြစ်သွားတာ။ မျက်လုံးပါကျွတ်ထွက်သွား တယ် ” ဟု မျက်မြင်သက်သေတစ်ဦးက ဆိုသည်။

ယနေ့ ညနေ ၄ နာရီခန့်က စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်အင်အား ၅၀ ခန့်သည် အသံဗုံး၊ ရော်ဘာကျည်များ အပြင် ကျည်အစစ်ဖြင့်ပါ ပစ်ခတ်ကာ အထိုင်သပိတ်ကို စတင်ဖြိုခွင်းပြီး ထို့နောက်တွင် လက်နက်ကိုင်အင်အားတိုးမြင့်ကာ ရပ်ကွက်အတွင်းရှိနေအိမ်များကို အကြမ်းဖက်ပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးခဲ့သည်ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဒလန်များ၏ သတင်းပေးမှုဖြင့် လက်နက်ကိုင်များသည် ရပ်ကွက်အတွင်းရှိ လူနာမည်နှင့် လိပ်စာ အတိအကျဖြင့် ဖမ်းဆီးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး အသက် ၁၄ နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးကို ဆန္ဒထုတ်‌ဖော်ပွဲတွင် ပါဝင်သည်ဟုဆိုကာ ပေါင်ကို သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခဲ့သည်ဟုလည်း အထက်ပါ မျက်မြင်သက်သေက ပြောသည်။ 

လက်နက်ကိုင်များအ‌နေဖြင့် အထိုင်သပိတ်စစ်ကြောင်းမှ လူ ၂၀၊ ရက်ကွက်အတွင်းမှ ၁၀ ဦး စုစုပေါင်း အရပ်သား ၃၀ ကျော်ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်ဟုလည်း ၎င်းက ပြောသည်။ 

စစ်ကောင်စီက အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ထားခြင်းကြောင့် သပိတ်စစ်ကြောင်းများအနေဖြင့် လက်နက်ကိုင်များ လာရောက်ဖြိုခွင်းမည့်အခြေအနေကို မသိရသည့်အပြင် ဒလန်များ၊ သတင်းပေးများကြောင့် အိမ်လိပ်စာအတိအကျဖြင့် လာရောက်ဖမ်းဆီးခံနေရသည်ဟု စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး လှုပ်ရှားသူများ က ဆိုသည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီးနောက် အခင်းဖြစ်ရာအနီးဝန်းကျင်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တော ရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲထားရာ ရွာ ၅ ရွာမှဒေသခံများ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရသည်

Published on Mar 19, 2021
ဒီပဲယင်းမြို့နယ် တည်တောကျေးရွာတွင် ပြီးခဲ့သည့်လအတွင်းက စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး ဆန္ဒထုတ်ဖော်ခဲ့ကြစဉ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ဒီပဲယင်းမြို့နယ်ရှိ သပြေကုန်းနှင့် တည်တောကျေးရွာတွင် စစ်တပ်က တပ်စွဲ ထားသဖြင့် ရွာခံများအနေဖြင့် အနီးအနားကျေးရွာများသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း သိရသည်။ 

ဒီပဲယင်းမြို့နယ်တွင် တည်တောနှင့် သပြေကုန်းရွာအနီး ကားလမ်းမတွင် ယမန်နေ့ (မတ် ၁၈) ရဲနှင့် ရပ်ရွာ လူထု ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံခဲ့ရာ ရဲနှစ်ဦးသေဆုံးပြီး တစ်ဦးဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီ လက်နက်ကိုင်များက တပ်စွဲလာခြင်းဖြစ်သည်။ 

သပြေကုန်း၊ တည်တောအပြင် ရွာနီးချုပ်စပ်ဖြစ်သည့် အုဌ်ဆည်၊ သရက်ကန်နှင့် ချောင်းနီးတိုရွာမှ ဒေသခံများသည်လည်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရကြောင်း ရွာခံများနှင့် ဒီပဲယင်းမြို့ခံများက သတင်းပေးပို့လာ သည်။ 

ယမန်နေ့ ညဉ့်ဦးပိုင်း ၁ နာရီခန့်တွင် သပြေကုန်းရွာသို့ အင်အား ၁၈၀ ခန့်သည် စစ်ကား ၁၃ စီးဖြင့် ဝင်ရောက်လာပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့် မူလတန်းစာသင်ကျောင်းအတွင်း တပ်စွဲခဲ့ခြင်းကြောင့် နံနက် ၄ နာရီခန့်တွင် ရွာခံများထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ခဲ့ရသည်ဟု ဒေသခံက ပြောသည်။ 

“တကယ့် စစ်မြေပြင်ကြီးလိုပဲ။ မနက် ၄ နာရီမှာ ကိုယ့်အထုပ်ကလေးတွေ၊ နွားလေးတွေ ဆွဲပြီး သွားကြတယ်” ဟု ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်သူများတွင်ပါဝင်သူ ဒေသခံ ပြောသည်။ 

စစ်သားများက အန္တရာယ်မပြုကြောင်း ပြော၍ အေးအေးဆေးဆေးနေရန် ပြောသော်လည်း ရွာသားများက ပြောင်းရွေ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောသည်။ 

ရွာသားများပြောင်းရွေ့ပြီးနောက် စစ်သားများသည် လူမနေသည့် နေအိမ်အလွတ်များတွင် နေရာယူနေထိုင်ကြပြီး အိမ်ခြေ ၁၃၀၊ ခန့်မှန်း လူဦးရေ ၁၈၀ ရှိသော သပြေကုန်းရွာတွင် သက်ကြီးရွာအိုနှင့် မရွေ့ပြောင်းနိုင်သည့် ခန့်မှန်း လူ ၈ ဦးခန့်သာကျန်ရှိခဲ့ကြောင်း အဆိုပါရွာခံက ပြောသည်။  

သပြေကုန်းကျေးရွာ၌ တပ်စွဲထားသော လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များသည် ရွာအတွင်း ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် ခြင်းမရှိသေးဘဲ ကျန်ရစ်သည့် ကုန်စုံဆိုင်မှ ပစ္စည်များလုယက်ခဲ့သည့်အပြင် ရွာအနေဖြင့် ၎င်းတို့အတွက် ဝက်တစ်ကောင်ပေးရမည်ဟု တောင်းဆိုခဲ့ကြောင်း ယနေ့ည ၇ နာရီခွဲခန့်တွင် ရွာခံများက ဆက်သွယ်ပြော ကြားလာသည်။ 

တည်တောရွာတွင် ယမန်နေ့ညနေပိုင်းကတည်းက စစ်ကား ၁၅ စီးသည် သေနတ် တစ်ဒိုင်းဒိုင်းပစ်ဖောက် ဝင်ရောက်လာသဖြင့် ရွာသားများ ညတွင်းချင်းဘေးလွတ်ရာသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရကြောင်း တည်တောဒေသခံတစ်ဦးက ပြောသည်။ 

ရွာသားများက  အကာအကွယ်ယူ၍ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရန် ပြင်ဆင်နေချိန်တွင် စစ်ကားငါးစီး ရွာဂိတ်သို့ ရောက်၍ သေနတ်တရစပ် ပစ်ဖောက်နေသဖြင့် နောက်ထပ် စစ်ကား ၁၀ စီးရောက်ရှိကာ ရွာထဲဝင်လာချိန်တွင်တော့ ညတွင်းချင်းရွေ့ပြောင်းရကြောင်း အထက်ပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

“တစ်ချို့လည်း ကလေးပိုက်၊ တစ်ချို့လည်း ဆန်ထုတ်ထမ်းပြီး ပြေးရတာ။ အဝတ်အစားထုတ်တွေနဲ့ နီးစပ်ရာ နီးစပ်ရာပေါ့။ မီးတောင် မထိုးရဲဘူး။ ဆိုင်ကယ်မီးလေးတောင် ဟိုတစ်စုဒီတစ်စုလေးပဲ ထိုးပြီးသွားရတာ၊ အသက်ဘေးလုပြေးရတဲ့သဘောမျိုး” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။ 

ယနေ့ (မတ် ၁၉) တွင် စစ်တပ်က တည်တောရွာ အနောက်ဘက်တွင် တပ်စွဲထားပြီး အိမ်ခြေ ၆၀၀ ခန့်ရှိသည့် အဆိုပါရွာတွင် ရွာခံတစ်ဦးမျှ မရှိတော့ကြောင်း အဆိုပါတည်တောရွာခံက ဆိုသည်။ 

ယမန်နေ့တွင် ဒီပဲယင်း၊ မူးကမ်းကြီးရွာ ရဲစခန်းတာဝန်ခံနှင့် တပ်ဖွဲ့ဝင် နှစ်ဦးသည် မြို့နယ်တရားရုံးသို့ ရဲလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ရန် သွားစဉ် ဖုတ်ထန်းတောရွာအနီး လူ ၁၀၀ ခန့်က လူစုလူဝေးဖြင့် အကြမ်းဖက်၍ တပ်ဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦး ပွဲချင်းပြီးသေဆုံးပြီး တာဝန်ခံတစ်ဦး ဓားဒဏ်ရာ ၇ ချက်ဖြင့် ဆေးကုသမှု ခံယူနေရကြောင်း အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီ၏ ပြန်ကြားရေးဌာနက ထုတ်ပြန်သည်။ 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading