"အမျိုးသားတွေရဲ့ ဝိုင်းဝန်းကူညီမှုတွေ လိုမယ်"

မချယ်ရီဇာဟောင်း၏ facebook စာမျက်နှာတွင် တွေ့ရသော သူ၏ ဓာတ်ပုံတစ်ပုံ

မချယ်ရီဇာဟောင်းသည်  စစ်ကိုင်းတိုင်း မင်းလှမြို့ဇာတိဖြစ်ပြီး ဖခင်ဖြစ်သူ ကျောင်းဆရာ တာဝန်ကျရာဒေသများတွင် မိသားစုက လိုက်လံ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့ရသည်။  မချယ်ရီ အထက်တန်းကျောင်းပြီးချိန်တွင် အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ် မီဇိုရမ်မြို့ အခြေစိုက် ချင်းအမျိုးသမီးအဖွဲ့တွင်  လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။  

အသက် ၃၄ နှစ်အရွယ် မတွာလ်ကျဲရ်ဆုံ ခေါ် မချယ်ရီဇာဟောင်းသည် နိုဝင်ဘာ ရွေးကောက်ပွဲတွင် ချင်းတိုးတက်ရေးပါတီ (CPP) ကို ကိုယ်စားပြုပြီး သူကြီးပြင်းနေထိုင်ရာ ဖလမ်းမြို့နယ်၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲဆန္ဒနယ်တွင် အရွေးခံမည်ဖြစ်သည်။ Myanmar Now သတင်းထောက်ချုပ် သင်းလဲ့ဝင်းနှင့် မကြာသေးမီက တွေ့ဆုံစဉ် မချယ်ရီဇာဟောင်းက အမျိုးသမီးအရေး၊ ချင်းတောင်တန်းဒေသ၊ ရွေးကောက်ပွဲ၊ နိုင်ငံရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးတို့အကြောင်း ပြောပြခဲ့သည်။

မေး -  လူ့အခွင့်အရေးလုပ်နေရာကနေ နိုင်ငံရေးလောကထဲကို ဘာကြောင့် ဝင်ချင်ရတာလဲ။

ဖြေ -  ကျွန်မတို့က အပြင်ဘက်မှာ လူ့အခွင့်အရေးဆိုတာဘာလဲ၊ အခွင့်အရေးကို ဘယ်လိုမျိုးတောင်းဆိုရမလဲ ဆိုတဲ့ဟာလောက်ပဲ လမ်းပြလို့ရတယ်။ လူ့အခွင့်အရေးကို အကောင်အထည်ဖော်မယ့်သူက အစိုးရလေ။ အခု အစိုးရထဲမှာလည်းပဲ သူတို့လုပ်နေတာတွေက ပြည်သူလူထုရဲ့ လူ့အခွင့်အရေးအတွက် လုပ်နေတယ်ဆိုတဲ့ပုံစံ ရှိမနေဘူး။  ၂ဝဝ၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေထဲမှာလည်း နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးကို ထည့်ထားတာတွေ ရှိတယ်၊ ကန့်သတ်ထားတာတွေလည်း ရှိတယ်။ နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးကို မထိဘူးဆိုရင် အဲဒီအခွင့်အရေးတွေနဲ့ မကိုက်ညီတဲ့ တချို့ ဥပဒေဟောင်းတွေကို ဘယ်လိုမျိုး ဖြုတ်ချမလဲ၊ ကျွန်မ အဲဒီဟာတွေကို တဖြည်းဖြည်းနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးရှုထောင့်ကနေ ပြောင်းချင်တယ်။  အဲဒါတွေကြောင့် နိုင်ငံရေးထဲ ဝင်သွားတာ။

မေး - မချယ်ရီ ရွေးကောက်ပွဲမှာနိုင်သွားတယ်ဆိုရင် ဘာတွေလုပ်ချင်သလဲ။

ဖြေ -  အမျိုးသမီးလွှတ်တော်အမတ်အတွေအတွက် caucus (သဘောထားတူညီသူများ အစုအဖွဲ့) လုပ်ချင်တယ်။ အခု သူတို့ အတွင်းရေးမှူး (ဝန်ထမ်း) မရှိဘူး။ ကလေးတွေ ရန်ကုန်မှာထားခဲ့၊ ကချင်မှာထားခဲ့၊ ပဲခူးမှာထားခဲ့ အဲဒီလိုမျိုး လွှတ်တော်လာတက်နေကြတာ။ တကယ်လို့များ အဲဒီ women’s caucus အောင်မြင် သွားတယ်ဆိုရင် အမျိုးသမီးအမတ်တွေက လွှတ်တော်တက်နေရတဲ့ အချိန်မှာလည်းပဲ အထောက် အကူပြုမယ်၊  နယ်တွေဆင်းတဲ့အခါကျရင်လည်း အထောက်အကူပြုမှာပေါ့။  

နောက်တစ်ခုကတော့  အမျိုးသမီးဝန်ကြီးဌာနမရှိဘူး။ ကျွန်မ ရှာလို့မရသေးတာက အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ဝင်ငွေက ပျမ်းမျှဘယ်လောက်ရှိလဲ မြန်မာနိုင်ငံမှာ၊ အလုပ်လုပ်နေတဲ့ အမျိုးသမီးက ဘယ်နှယောက်ရှိလဲ၊ ကျွန်မတို့ မသိဘူး၊ အချက်အလက်တွေ ရှိမနေဘူး။ ချင်းပြည်နယ်မှာလည်း အမျိုးသမီးတိုင်းက တောင်ယာသွားတာပဲ၊ အလုပ်လုပ်တာပဲ။ ပြီးရင် အိမ်မှာပြန်ပြီးတော့ အိမ်တွင်းရေးကိစ္စတွေ သားသမီးကိစ္စတွေ၊ လူမှုရေးတွေ လုပ်နေရတယ်။ မနက် ၆ နာရီကနေ ည ၈ နာရီ ၉ နာရီအထိက အားတဲ့အမျိုးသမီး မရှိဘူး။ နည်းနည်းတတ်နိုင်တဲ့သူတွေကကျတော့ ဆိုင်ဖွင့်တယ်။ သူတို့ရဲ့ ဝင်ငွေကို ပျမ်းမျှတွက်လို့ရတယ်။  အိမ်မှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့သူ၊ တောင်ယာမှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့သူတွေရဲ့ ဝင်ငွေတွေက  ဘယ်လိုမှ တွက်လို့မရဘူး။  

မေး -   တွက်လို့မရတဲ့အခါကျတော့ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ပါဝင်မှုက မရှိဘူးလို့ပဲ လူတွေက ထင်ကြတာပေါ့။

ဖြေ -  ဟုတ်တယ်။  အမျိုးသမီးက အိမ်တွင်းအလုပ် လုပ်နေတယ်၊  သူဝင်ငွေရှိအောင် ကျွန်မတို့ ဘယ်လိုဝိုင်းလုပ်ကြမလဲ။ အဲဒါတွေကို  အလုပ်သမားဌာနမှာပဲ ဆွေးနွေးရမှာလား ၊ ဘယ်မှာသွားဆွေးနွေးမှာလဲ။ အဲဒါကြောင့် ကျွန်မ တွန်းချင်တာက အမျိုးသမီးဝန်ကြီးဌာန။ အခု ဝန်ကြီးဌာန ၃၆ ခု ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် အမျိုးသမီးတွေ ကိစ္စကို ဆွေးနွေးရမယ့်နေရာက ရှိမနေဘူး။ ဒါတွေ ဘယ်လောက်အရေးကြီးတယ်ဆိုတာ အမျိုးသားတွေကိုလည်းပဲ အများကြီးတိုက်တွန်းရဦးမှာ။ အဲဒါတွေက ကျွန်မ ရွေးကောက်ခံရရင် ပထမ လွှတ်တော်ထဲမှာတော့ ထည့်ဆွေးနွေးရမှာဆိုတော့လေ၊ မိတ်ဆွေတွေလိုက်ဖွဲ့ရဦးမယ်။ ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း ထိုင်နေတဲ့ လူတွေရယ်၊ ပါတီအသီးသီးကတက်လာမယ့် လွှတ်တော်အမတ် အမျိုးသားတွေရဲ့ ဝိုင်းဝန်းကူညီမှုတွေ လိုမယ်။ အမျိုးသမီးထုရဲ့ ဝင်ငွေသာ တိုးမြင့်အောင် လုပ်ပေးမယ်ဆိုရင် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့စီးပွားရေးက သိသိသာသာ အများကြီး တိုးတတ်လာလိမ့်မယ်။

မေး -  ဒီ ၂ဝ၁ဝ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ၂ဝ၁၅ နဲ့ ဘာတွေကွာခြားတယ်လို့ မြင်လဲ။

ဖြေ -  အများကြီးကွာတယ်။ ၂ဝ၁ဝ မှာကျတော့ ကြံ့ခိုင်ရေးကလွဲရင် ကျန်တဲ့ပါတီအသေးလေးတွေက ဟိုဟာလုပ်လို့မရ ဒီဟာသွားလို့မရ၊ ကန့်သတ်တာတွေ အများကြီး ရှိခဲ့တယ်။ အခုလည်း အခက်အခဲတော့ ရှိပေမယ့် နည်းနည်း ပိုပြီး လွတ်လပ်တယ်။ ဥပဒေတွေလည်း ထွက်လာပြီးပြီ။ NLD ပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ ကြံ့ခိုင်ရေးပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ချင်းပဲဖြစ်ဖြစ် အဲဒီ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ဥပဒေတွေ အကုန်လုံးက ကိုယ်တွေနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ဟာ။ ဥပမာ အမုန်းစကား မလုပ်ရဘူး၊   လူမျိုးဘာသာကို ခုတုံးလုပ်ပြီးတော့ နိုင်ငံရေးမလုပ်ရဘူး၊ မိဘနှစ်ပါးက နိုင်ငံသား ဖြစ်ရမယ်တို့။ ၂ဝ၁ဝ မှာတော့ အမတ်လောင်းရဲ့ အဖေဖြစ်ဖြစ်၊ အမေဖြစ်ဖြစ် ဧည့်နိုင်ငံသား ဖြစ်နေရင်လည်းပဲ စစ်ကြည့်တဲ့စနစ်က ရှိမနေဘူး။ နောက်တစ်ခုကတော့  ပါတီက အရမ်းများလာတယ်လေ။ ၂ဝ၁ဝ တုန်းက ကျွန်မတို့ပါတီဆိုရင် အမတ်လောင်းဖြစ်ဖို့အတွက် လူကို မနည်းလိုက်ရှာရတာ။ အဲဒီတုန်းက ဒို့တွေ ရွေးကောက်ပွဲပြီးတာနဲ့ ၁၉၉ဝ တုန်းကလိုမျိုးပဲ အကုန်လုံး အသိမ်းခံရမယ်လို့ သူတို့ထင်တာ။ နောက် မီဒီယာတွေက ပိုပြီးတော့ များတယ်။ ဒီ ဖလမ်းမှာဆိုရင် ဖလမ်းဘာသာနဲ့ နှစ်မျက်နှာ သတင်းစာလေးတွေ ရှိတယ်။  မြို့နယ်အလိုက် မီဒီယာတွေကလည်း များလာတယ် ဆိုတော့ ဘာတွေဖြစ်နေလဲဆိုတာ ပြည်သူလူထုက ပိုပြီး သိရတာပေါ့။   

မေး -  ဖလမ်းမှာ ပြည်ခိုင်ဖြိုးနဲ့ NLD လိုမျိုး ပါတီအကြီးကြီးတွေလည်း ဝင်ပြိုင်မယ် ဆိုတော့ ကိုယ့်အတွက် အခွင့်အလမ်း ဘယ်လောက်ရှိမယ်လို့ ထင်လဲ။

ဖြေ -  အဲဒီ ၄ ယောက်ထဲမှာ အမျိုးသမီးက ကျွန်မ တစ်ယောက်တည်း။ တော်တော်များများက အခု ဖလမ်းမြို့နယ်မှာ ဆိုရင် ဒို့ အမျိုးသမီးတစ်ယောက် အားပေးကြမယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုး။ ရွာတွေ တော်တော်များများက ကျွန်မကို သိတယ်လေ။ လူသာ မမြင်ဘူးတာ၊ ရေဒီယိုမှာ ခဏခဏ နားထောင်ဖူးတယ်။ သင်တန်းပေးတာ လာတဲ့သူတွေ ရှိတယ်။ ပြီးရင် ကျွန်မတို့ လုပ်ခဲ့တဲ့ ပရောဂျက်တွေ၊ ကလေးတွေအတွက် စာအုပ်တွေ ဝယ်ပေးတာမျိုးတွေ၊ ကျောင်းဆရာ ငှားပေးတာမျိုးတွေ၊ အမျိုးသမီး အဖွဲ့အစည်းထဲမှာတုန်းက လုပ်ခဲ့တာတွေက ရွာတိုင်းလိုလိုမှာ သိနေကြတယ်။  ပြိုင်ဘက် ၃ ယောက်စလုံးက ဝန်ထမ်းဟောင်းတွေ။ အားတော့စိုက်ရမယ်။ သတိလွတ်သွားလို့ မရဘူး။

မေး -  ငယ်ငယ်တုန်းကတည်းက ဒီလိုမျိုး လုပ်ချင်ခဲ့တဲ့စိတ် ရှိခဲ့တာလား။

ဖြေ -  ငယ်ငယ်ကတည်းက နိုင်ငံရေးထဲမှာ တော်တော် စိတ်ကရှိနေတယ်။ အဘိုးက ရွာသူကြီး တောက်လျှောက်လုပ်လာခဲ့တာဆိုတော့ အိမ်မှာ အစည်းအဝေးတွေ အမြဲတမ်း ထိုင်တယ်လေ၊ ခိုးမှုကစလို့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ပရောဂျက်တွေ၊ ရွာတံတား၊ ရွာကျောင်း ၊ တစ်မိသားစုနဲ့ တစ်မိသားစု ရန်ဖြစ်တဲ့ ကိစ္စတွေ ကြားနေရတဲ့အခါကျတော့ ဒီ လူထုရဲ့ အထွေထွေ လိုအပ်ချက်တွေကို ကိုယ်က တစ်နေ့နေ့ လုပ်ဖို့လိုလိမ့်မယ်ဆိုတဲ့ အသိရတယ်။ ပြီးတော့ သူက အများကြီး ပုံပြင်တွေ ပြောထားတာတွေ ရှိတယ်လေ။ ချင်းဆိုတာ ဘယ်သူလဲ၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့် မရှိတဲ့အခါကျတော့ လူမျိုးတစ်မျိုးက ဘာဖြစ်လို့ ဒီလိုနောက်ဆုတ်နေရတာလဲ ဆိုတဲ့ဟာမျိုးတွေပေါ့။   

မေး -   ချင်းပြည်နယ်က အားလုံးထဲမှာ အနွမ်းပါးဆုံး၊ အဆင်းရဲဆုံးလို့ ပြောကြတော့  မချယ်ရီ အရွေးခံရမယ်၊ ဒါမှမဟုတ်ရင် ပါတီထဲက အများကြီးအရွေးခံရမယ်ဆိုရင်  ဘာတွေလုပ်ချင်လဲ။

ဖြေ -  ချင်းပြည်နယ်ရဲ့ ဆင်းရဲမွဲတေမှု က ၇၃ ရာခိုင်နှုံး။ အရမ်းမြင့်တယ်။ UNDP ၂ဝ၁၁ မှာ လုပ်ထားတဲ့ သူတို့ရဲ့ စာတမ်းအရပေါ့နော် ။ အယောက် ၁ဝဝ မှာ ၇၃ ယောက်က တစ်နေ့ မှာ ဝင်ငွေ ကျပ် ၂ဝဝဝ မရှိဘူးဆိုတော့ အခြေအနေ တော်တော်ဆိုးတယ်။ လမ်းပမ်းဆက်သွယ်ရေး၊  ဆက်သွယ်ရေး ၊ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး အကုန်လုံး လွန်ခဲ့တဲ့ ၅ နှစ်က သုညကနေ ပြန်စရတဲ့သဘာမျိုး။  ကျွန်မတို့ နှစ်ရှည်စိုက်ပျိုးရေးတွေ လုပ်ဖို့လိုတယ်။ ဥပမာ ပန်းသီး၊ ထောပတ် သီး၊ စပျစ်သီး၊ လိမ္မော်သီး၊ ကော်ဖီ၊ အမြတ်အမြန်ပေါ်နိုင်သောသီးနှံတွေ။     တရုတ်ကနေ သွင်းစရာမလိုဘူး။ ချင်းပြည်နယ်ကနေ အကုန်လုံး တစ်နိုင်ငံလုံးကို သွင်းလို့ရတယ်။ ရင်းနှီးမြုပ်နှံခြင်းတော့ လုပ်ရမယ်။   အဲဒီဟာတွေ စောင့်ဖို့အတွက်က သုံးလေးငါးနှစ်ဆိုတော့ အဲဒီ ငါးနှစ် အတောအတွင်းမှာ လူတွေရဲ့ စားဝတ်နေရေးအတွက်ကို ဘယ်လို စီစဉ်မလဲ။ အခု ကျွန်မတို့ အဆိုတင်သွင်းထားတာကတော့ ဆန်ဂိုဒေါင် လုပ်ဖို့အတွက်။ ချင်းပြည်နယ်မှာ ဆန်ဂိုထောင် မရှိတဲ့အခါကြတော့ လူတွေက ဆန်နဲ့ ပြောင်းဖူး ဒီနှစ်စိုက်မယ် နောက်နှစ် (စားဖို့) အတွက်။ အဲဒီဟာနဲ့ပဲ လူတွေက အသက်ရှင်နေတာ။ အဲဒီအပင်ကို နှစ်ရှည်အတွက်ကို ဘယ်လိုစိုက်ရမလဲ၊ ဘယ်လိုထိန်းသိမ်းရမလဲ၊ အဲဒီကြားထဲမှာ ကိုယ်က ဘာစားမလဲ။ အဲဒီ ငါးနှစ် ဆယ်နှစ် အတွင်းမှာ ဆန်ဂိုဒေါင်တော့ ရှိဖို့လိုတယ်။ 

မေး -  မချယ်ရီက လူငယ်လည်းဖြစ်၊ အမျိုးသမီးလည်း ဖြစ်၊ လူနည်းစုတိုင်းရင်းသားလည်း ဖြစ်နေတဲ့အတွက်  ဘယ်လိုအခက်အခဲမျိုးတွေ တွေ့ရသလဲ။

ဖြေ -  ပါတီထဲမှာတော့ နိုင်ငံရေးအထောက်အပံ့က ရာနှုန်းပြည့်ရှိတယ်။ ပါတီထဲမှာ လူကြီးတွေ  ကိုယ့်အဖေအရွယ်တွေ၊ အဘိုးအရွယ်တွေ၊ အစ်ကိုအရွယ်တွေနဲ့ ပေါင်းလုပ်တဲ့အချိန်မှာလည်းပဲ သူတို့က အားကိုးတယ်။ သွက်သွက်လက်လက်ရှိတယ်၊ ငယ်ငယ်လေးနဲ့ ဒီနိုင်ငံရေးထဲမှာ၊ ဒီလူ့အခွင့်အရေးထဲမှာ နစ်မြုပ်နေတော့ အဲဒီရဲ့အတွေ့အကြုံကို သူတို့ အသိအမှတ်ပြုပေးတယ်။ ဒါပေမယ့် မြန်မာနိုင်ငံမှာ  (အမျိုးသမီးနဲ့၊ အမျိုးသားအပေါ်မှာထားတဲ့) စံနှစ်မျိုးရှိတယ်။ လုပ်ရည်ကိုင်ရည် ရှိနေတဲ့ အမျိုးသမီးတွေ  ဖြစ်လာအောင် ဖန်တီးပေးတဲ့စနစ်က လုံးဝမရှိဘူး။ ကိုယ့်နည်းကိုယ့်ဟန်နဲ့ ရုန်းကန်နေရတာပဲ။ အမျိုးသမီးတစ်ယောက်ကို ဒီလို ဒီလို သင်ပေးမယ်၊ အားပေးမယ်ဆိုရင် ဖြစ်လာနိုင်မယ်ဆိုတဲ့ဟာ မိဘတွေမှာလည်း မရှိဘူး၊ ကျောင်းမှာလည်း မရှိဘူး၊ ဘုရားကျောင်းမှာလည်း မရှိဘူး။ လူမှုကွန်ရက်တစ်ခုလုံးမှာ မရှိဘူး။ ကျွန်မ အဲဒါကြောင့် ခဏခဏ ပြောနေတယ်။ ကျွန်မအဖေသာ မရှိဘူးဆိုရင် ကျွန်မ ဒီလိုမျိုးဖြစ်လာမှာ မဟုတ်ဘူး။ အဖေ ဘောလုံးကန်သွားရင် လိုက်သွားတာ၊ ဘောလုံးသမားတွေနဲ့ အတူတူထိုင်တာပဲ။ ဘုရားကျောင်းမှာ တရားဟောရင်လည်းပဲ ရှေ့မှာ အဖေနဲ့ ဝင်ထိုင်နေရတာပဲ၊ အဲဒီလိုမျိုး အဖေက သွန်သင်ပေးတော့ သမီးဖြစ်နေတဲ့အတွက်ကြောင့် ရှက်ရမယ်၊ ကြောက်ရမယ် မသင်ပေးထားဘူး၊ လုပ်နိုင်တယ်ပဲ။

အမျိုးသမီး တော်တော် များများက အဲဒီလိုမဟုတ်ဘူးလေ၊ မိသားစုကိုယ်တိုင်ကလည်း သမီး အိမ်မှာပဲနေ၊ ဒါမပြောနဲ့၊ ဒီလိုမလုပ်နဲ့၊ အဲဒီလိုမျိုးနဲ့ ၂ နှစ်လောက် အရွယ်ကတည်းက သွင်းထားတော့ သူတို့အတွက်က ရှေ့ထွက်လာဖို့ ခက်သွားတာပေါ့။ ကိုယ်က အိမ်ထောင်မရှိ၊ ငယ်ရွယ်တဲ့အမျိုးသမီးတွေ ဖြစ်နေတော့ သိက္ခာကျအောင် ပြောတာမျိုးတွေတော့ ခဏခဏ ခံနေရတယ်။ ဥပမာ -  ဗိုက်ကြီးတယ်၊ ကလေးဖျက်ချတယ်၊ ဒီလူနဲ့ ဒီလူဖြစ်တယ် စသဖြင့် စွပ်စွဲခံနေရတာနဲ့။ ဖလမ်းမှာ ကျွန်မတစ်ယောက်တည်း နေတယ်၊ အိမ်မှာလာလည်တဲ့သူတွေ၊ အဖိုးကြီးတွေ၊ အဖွားကြီးတွေ၊ ပြီးရင် လူငယ်တွေ လာလည်တယ်၊ အလုပ်ကိစ္စပဲ။ အဲဒါမျိုးဆိုရင် “ဟိုမှာ လူပျိုနှစ်ယောက် အိမ်ကိုဝင်သွားတယ်” ဆိုပြီး သံသယဖြစ်အောင်ကို ပြောချင်တဲ့သူတွေက ရှိတယ်။ နောက်တစ်ခုကတော့ ဝတ်စားဆင်ယင်မှု။  ဥပမာ ထမီပဲဝတ်ရမယ်တို့၊ တချို့လူတွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အဲဒါမျိုးတွေက ရှိသေးတယ်။ အထူးသဖြင့် ချင်းပြည်နယ်လိုမျိုးမှာဆိုရင် ထမီ တစ်ချိန်လုံး ဝတ်လို့မရဘူး။ ရွံ့ဗွက်တွေကြားထဲမှာ သွားနေရတာ။

မေး -  CPP က ဘယ်သူတွေနဲ့ မဟာမိတ်လုပ်ထားလဲ။

ဖြေ -  ချင်းပြည်နယ်အတွက်၊ ချင်းလူမျိုးထုအတွက် ကောင်းတာလုပ်ချင်တဲ့ သူဆိုရင် တပ်မတော်ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ကြံ့ခိုင်ရေးပဲဖြစ်ဖြစ်၊ NLD ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ တခြား ချင်းပါတီပဲဖြစ်ဖြစ်၊ အတူ တွဲလုပ်ရမှာပဲ။ ကိုယ့်ပါတီပဲအနိုင်ရမှ ဆိုတာမျိုး မရှိဘူး။ နောက်ကျရင်တော့ ရှိရင်ရှိလာမှာပေါ့။ အခုလောလောဆယ်မှာ လူတိုင်းက ပါဝင်ချင်တယ်ဆိုတော့ CPP ချည်းကပဲ၊ NLD ချည်းကပဲ၊ ကြံ့ခိုင်ရေးချည်းကပဲ နေရာယူထားလို့ မရဘူး။ အဲဒီလိုပဲ ကျွန်မတို့က ယုံကြည်တယ်လေ။ Federal Democracy Alliance ဆိုတာလည်း ရှိတယ်။ CPP က ဦးဆောင်နေရတာပေါ့။

မေး -  ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးနေကြတာတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ရော ဘယ်လိုမြင်လဲ။

ဖြေ - NCA (တစ်နိုင်ငံလုံး အပစ်ရပ် စာချုပ်) ထိုးကြဖို့ကတော့ အလားအလာတော့ ရှိတယ်။ နောက်ပြီးတော့ သူက နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးပွဲ ဆက်တက်လို့ရတာကိုး။  ရွေးကောက်ပွဲမတိုင်ခင်မှာ ဖြစ်နိုင်မယ်ဆိုရင်တော့ ပိုတော့ကောင်းတာပေါ့။ NCA ထိုးပြီးပြီ ဆိုရင် တပ်မတော်ကရော၊ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတွေကရော သူတို့ထိုးထားတဲ့ လက်မှတ်ကို တကယ် လေးစားဖို့တော့ လိုတယ်။ ထိုးသာထိုးပြီးတော့မှ သေနတ်သံတွေ ထပ်ကြားနေရတယ်ဆိုရင်  ရွေးကောက်ပွဲအတွက်လည်း အနှောက်အယှက်တစ်ခု ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။     ။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးချိန်မှစ၍ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ပတ်သက်သော သက်သေအထောက်အထားများသည် ကျူးလွန်သူများကို တရားစွဲဆိုမှုလုပ်ငန်းစဉ်များအတွက် အရေးကြီးသဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ၏လုပ်ရပ်ကို ထောက်ခံကြောင်း ကနေဒါနှင့် ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးတို့က...

Published on Mar 19, 2021
အင်းစိန်လမ်းမပေါ်၌ မတ် ၂ တွင် တွေ့ရသည့် စစ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များ (ဓာတ်ပုံ- Myanmar Now)

မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု ယန္တရားနှင့် နိုင်ငံတကာ တရားရုံး အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်သူများကို တာဝန်ခံခိုင်းရန် လုပ်ဆောင်နေသည့် ကြိုးပမ်းမှုများ အားလုံးကို ကြိုဆိုကြောင်း ကနေဒါနှင့် ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးတို့က ယနေ့ (မတ် ၁၉) တွင် ထုတ်ပြန်ကြေညာသည်။

ကနေဒါသည် မြန်မာပြည်သူများနှင့်အတူ ရပ်တည်နေကြောင်းနှင့် နိုင်ငံတကာ ဥပဒေကို ကြီးလေးစွာ ချိုးဖောက်သည့် ရာဇဝတ်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု ယန္တရားက သက်သေများ စုဆောင်းနေသည့် လုပ်ငန်းစဉ်ကို လှိုက်လှဲစွာထောက်ခံကြောင်း ကနေဒါသံရုံး၏ ယနေ့ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြသည်။

အလားတူ ဆွစ်ဇာလန်သံရုံးကလည်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာသိမ်းချိန်မှစ၍ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည့် လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများနှင့် ပတ်သက်သော သက်သေခံအထောက်အထားများကို စုဆောင်းခြင်း ပြုလုပ်ပေးသည့် ကုလသမဂ္ဂ၏ လုပ်ရပ်ကို ကြိုဆိုကြောင်း ယနေ့ထုတ်ပြန်သည်။

ရာဇ၀တ်မှုကျူးလွန်မှုမှန်သမျှနှင့် ပတ်သက်သည့် သက်သေအထောက်အထားများကို စုဆောင်းပြီး ထိန်းသိမ်းထားရန် အရေးကြီးကြောင်း၊ သို့မှသာ အနာဂတ်တွင် ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ တရားစွဲဆိုသည့် လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် ယင်းအထောက်အထားများကို အသုံးချနိုင်မည်ဖြစ်ကာ ကျူးလွန်သူများကို တာ၀န်ခံစေမည်ဖြစ်ကြောင်း ဆွစ်ဇာလန်သံရုံး၏ ထုတ်ပြန်ချက်၌ ဖော်ပြထားသည်။

ကုလသမဂ္ဂ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ လွတ်လပ်သောစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုယန္တရားသည် စစ်အာဏာသိမ်းသည့် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်နေ့မှစတင်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင်ဖြစ်ပွားနေသော ဖြစ်ရပ်များကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်နေသည်ဟု ဆိုသည်။

အဆိုပါ ယန္တရားသည် သက်သေအထောက်အထားများကို စိစစ်သုံးသပ်ရန်နှင့် နိုင်ငံအဆင့် သို့မဟုတ် နိုင်ငံတကာတရားရုံးများတွင် ရာဇ၀တ်မှုကျူးလွန်မှုအတွက် တာ၀န်ရှိသော လူပုဂ္ဂိုလ်များကို တရားစွဲဆိုမှုများပြုလုပ်ရာတွင် လွယ်ကူချောမွေ့စေရန် အထောက်အကူပြုသော အမှုတွဲများကိုလည်း တည်ဆောက်ပိုင်ခွင့်ရှိသည်။

ယန္တရားအတွက် အသုံး၀င်နိုင်သည်ဟု ယူဆရသော သတင်းအချက်အလက်များ ရှိပါက Signal အက်ပလီကေးရှင်းမှတစ်ဆင့် ဖုန်းနံပါတ် +၄၁ ၇၆ ၆၉၁ ၁၂ ဝ၈ သို့လည်းကောင်း၊ [email protected] သို့ အီးမေးလ်ပေးပို့ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း ဆက်သွယ်ပေးပို့ နိုင်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ထားသည်။

 

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ရန်ကုန်မြို့တွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၆ ရက်မှစ၍ စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်​ရေးပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒထုတ်​ဖော်​နေပြီး စစ်​ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြည်သူများစွာကို ​သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဖမ်းဆီးခြင်း ပြုလုပ်​နေ​သော်လည်း ရပ်တန့်သွားခြင်း မရှ...

Published on Mar 19, 2021

စစ်ကောင်စီလက်နက်ကိုင်တပ်များက ပစ်ခတ်ဖမ်းဆီးမှုများရှိနေသော်လည်း တာမွေသပိတ်စစ်ကြောင်း ၄၂ ရက် မြောက်အဖြစ် လမ်းပေါ်ဆက်ထွက်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း သပိတ်ခေါင်းဆောင်အမျိုးသမီးတစ်ဦးက ပြောသည်။

တာမွေမြို့နယ်လူငယ်များ၏ သပိတ်စစ်ကြောင်းကို ယနေ့ (မတ် ၁၉) နံနက် ၉ နာရီခန့်က ဗညားဒလလမ်းနှင့် သြဘာလမ်းထောင့်တွင် စုရပ်ပြုလုပ်၍ ဆန္ဒဖော်ထုတ်မှုများလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ယင်းမှတဆင့် သတိပဌာန် လမ်းဘက်သို့ ရပ်ကွက်အတွင်း ချီတက်ဆန္ဒပြခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ရှင်းပြသည်။

"မနက် ၉ ခွဲလောက် ကျွန်မတို့လူငယ်တွေ သြဘာလမ်းထိပ်မှာ အော်နေတော့ သူတို့က ကျောင်းမြောင်းဈေး နားက အတားအဆီးတွေကို ရှင်းနေတာ။ နေ့လယ်ပိုင်းလောက်ရောက်တော့ သတိပဌာန်ဘက်မှာ ရပ်ကွက်လမ်း တွေထဲအထိ လိုက်ပစ်တယ်။ လူငယ်ငါးယောက် အဖမ်းခံရတဲ့အထဲ ပါသွားတယ်"ဟု တာမွေသပိတ်စစ်ကြောင်း ဦးဆောင်သူအမျိုးသမီးက ပြောသည်။

ရန်ကုန်မြို့တွင် ​ဖေ​ဖော်ဝါရီ ၆ ရက်မှစ၍စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်​ရေးပုံစံမျိုးစုံဖြင့် ငြိမ်းချမ်းစွာဆန္ဒထုတ်​ဖော်​နေပြီး စစ်​ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များက ပြည်သူများစွာကို ​သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခြင်း၊ ဖမ်းဆီးခြင်း ပြုလုပ်​နေ​သော်လည်း မရပ်တန့်​ပေ။

ရန်ကုန်မြို့ စမ်းချောင်း၊ ကြည့်မြင်တိုင်၊ မြောက်ဥက္ကလာပ၊သာ​ကေတ စသည့်မြို့နယ်များတွင် လမ်းပေါ်ရှိ ပြည်သူ့ခံတပ် အတားအဆီးများကို စစ်ကောင်စီ၏လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဝင်များက လိုက်လံဖျက်ဆီးလျက် ရှိကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။

မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ်နေ ဒေသခံတစ်ဦးက "ဆန္ဒပြ သပိတ်ပုံစံမျိုးတွေ မတွေ့ရတော့ဘူး ကျွန်တော် တို့ဘက်မှာ။ လမ်းတွေအားလုံးနီးပါးကလည်း ရှင်းသွားပြီ။ အခုဒီနေ့လယ်ကဆိုရင် ရေဝေးသွားတဲ့ဘက် ကိုဝင်ရှင်းနေတယ်။ ပစ်တာခတ်တာလည်းရှိတယ်။ လမ်းရှင်းပြီးတပ်စွဲထားတာကို ၃ နာရီလောက်မှာတော့ ပြန်ထွက်သွားကြတယ်"ဟု ပြောသည်။

ယနေ့မတ်လ ၁၉ ရက်တွင် မြောက်ဥက္ကလာပမြို့နယ် (ဌ)ရပ်ကွက်နှင့် ရေဝေးသုဿန်သွားရာလမ်းတလျှောက်ရှိ ခံတပ်အတားအဆီးများကို ရဲနှင့် စစ်သားများက ဖယ်ရှားဖျက်ဆီးမှုများလုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ရပ်ကွက်နေပြည်သူ အချို့ကိုပါခေါ်ယူ၍ ရှင်းလင်းဖယ်ရှားမှုများ စေခိုင်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်ဟု ၎င်းမြို့ခံက ဆိုသည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading

ပြီးခဲ့သည့်ရုံးချိန်း၌ ဦးဝင်းထိန်ဘက်မှ တောင်းဆိုထားသည့် လွတ်လပ်စွာတရားစီရင်ခွင့်၊ ရှေ့နေနှင့် အတွေ့ခွင့်၊ ကျန်းမာရေး အာမခံစသည့် ကိစ္စများကိုလည်း အင်တာနက်လိုင်းမရသည်ကို အကြောင်းပြ၍ တရားရုံးက ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သည်

Published on Mar 19, 2021

အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတတီ (NLD)နာယက ဦးဝင်းထိန်ကို တရားသူကြီးနှစ်ဦးပါဝင်သည့် ခုံအဖွဲ့ဖြင့်စစ် ရန် စစ်ကောင်စီက ထိန်းချုပ်ထားသော ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ်က အမိန့်ထုတ် လိုက်သည်ဟု ဦးဝင်းထိန်ဘက်မှ လိုက်ပါဆောင်ရွက်မည့် တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက Myanmar Now ကို ပြောသည်။

“အရင်ကတရားသူကြီး တစ်ယောက်ထဲ။ အခုနှစ်ယောက်ဖြစ်သွားတယ်။ ခရိုင်တရားသူကြီး ဦးရဲလွင်က ဥက္ကဌ၊ ဒုခရိုင် ၂ တရားသူကြီး ဦးစိုးနိုင်က အဖွဲ့ဝင်ဆိုပြီးတော့မှ ခုံဖွဲ့ပြီးစစ်မယ်ပြောတယ်” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ဦးဝင်းထိန်ကို ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းပြီးနောက် စစ်ကောင်စီက ထောင်ဒဏ်တစ်သက် ချမှတ်ခံရနိုင်သည့် ရာဇတ်သတ်ကြီး ပုဒ်မ ၁၂၄-က ဖြင့် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုထားခြင်းဖြစ်သည်။

သို့သော် တတိယမြောက်ရုံးချိန်းအဖြ စ်ချိန်းဆိုသည့် ယနေ့(မတ် ၁၉)၌ အင်တာနက်လိုင်းများမရ၍ Video Conferencing လုပ်မရဟူသော အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံးက ကြားနာမှု တစ်စုံတရ မပြု ဘဲ ရုံးချိန်းကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သည်ဟု ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက ပြောသည်။

“လုပ်မရတော့၊ နောက်ရုံးချိန်းကျမှ လျှောက်လဲချက်တွေကြားနာမယ်ပြောတယ်။ အာမခံလျှောက်ထား တာကလည်း ခုံအဖွဲ့နဲ့ ပြောင်းစစ်ပါဖြစ်သွားတော့ နောက်ရုံးချိန်းမှ ကြားနာမယ်ပြောတယ်”ဟု ၎င်းက ပြောသည်။

ပြီးခဲ့သည့် မတ် ၅ ရက် ဒုတိယအကြိမ်ရုံးချိန်းတွင် လွတ်လပ်စွာတရားစီရင်ရေး၊ အမှုသည်နှင့်တွေ့ဆုံခွင့် ရရေးနှင့် ကျန်းမာရေးအာမခံတို့ကို ဦးဝင်းထိန်ဖက်မှလျှောက်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ထိုစဉ်က ယခု(မတ် ၁၉) ရုံးချိန်းတွင် ကြားနာမည်ဟု ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံးကပြောထားသည်။

အသက် ၈၂ ရှိပြီဖြစ်သည့် ဦးဝင်းထိန်သည် လက်တွန်းလှည်းနဲ့သွားလာနေရပြီး အသက်ရှုရပ်တဲ့ ရောဂါရှိကြောင့် အောက်စီဂျင်မပြတ်ပေးသွင်းနေရခြင်း၊ သွေးတိုး၊ ဆီးချို၊ နှလုံး၊ သိုင်းရွိုက်ဟော်မုန်း အားနည်းရောဂါ၊ ဆီးကြိတ်ကြီးရောဂါများရှိနေသည်ဟု ၎င်းဖက်မှလိုက်ပါဆောင်ရွက်မည့် ရှေ့နေထံမှ သိရသည်။

ယနေ့တွင်မူ Video Conferencing ဖြင့်မစစ်ဖြစ်၍ အာမခံကိစ္စကြားနာမှုကို ရွှေ့ဆိုင်းခဲ့သော်လည်း ဦးဝင်းထိန်ကို ဖုန်းဖြင့်ခေတ္တ ဆက်သွယ်နိုင်ရန် တရားရုံးက ခွင့်ပြုခဲ့ ပြီး နောက်တစ်ကြိမ် ရုံးချိန်ကို ဧပြီ ၂ရက်တွင်ပြုလုပ်မည့်ကိစ္စ အကြောင်းကြားပေးခဲ့ရသည်ဟု ဒေါ်မင်းမင်းစိုးက ပြောသည်။

“ဖုန်းခေါ်ပြီးပြောရတယ်။ ဦးဝင်းထိန်ကို ရုံးချိန်းဘယ်နေ့ဆိုတာ ကျွန်မကိုပြောခိုင်းတယ်။ အန်အယ်လ်က အာမခံပေးမပေးဘဲ ကျွန်မကို မေးပါတယ်။ စာတစ်စောင်ပို့မယ်လို့တော့ပြောတယ်။ တခြားထူးထူး ခြားခြားပြောတာ မရှိဘူး”ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။

ဦးဝင်းထိန်ကို NLD ပါတီ ယာယီဌာနချုပ်ရုံးစိုက်ရာ နေပြည်တော်၊ ဥတ္တရခရိုင်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအေးလူက ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်တွင် ဒက္ခိဏခရိုင်တရားရုံး၌ တရားစွဲဆိုခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ယင်းနေ့ည တွင်း ချင်း၌ပင် ရန်ကုန်၌ရှိနေသည့် ၎င်းကို ဖမ်းဆီး၍ နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်၌ ချုပ်နှောင်ထားသော်လည်း ၎င်းကို ရှေ့နေများပင် တွေ့ခွင့်မရသေးပေ။

စစ်ကောင်စီက ဦးဝင်းထိန်ကို အမှုဖွင့်ထားသည့် ပုဒ်မ ၁၂၄-က သည် ပြစ်မှုထင်ရှားပါက အမြင့်ဆုံး ထောင်ဒဏ်တစ်သက်တစ်ကျွန်း (နှစ် ၂၀ ထိ) အပြင် ငွေဒဏ်ပါ ချမှတ်နိုင်သည့်ပုဒ်မဖြစ်သည်။

တပ်ခေါင်းဆောင်တို့ အာဏာသိမ်းအပြီးတွင်  ဦးဝင်းထိန်က သတင်းထောက်များနှင့် တွေ့ဆုံစဉ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်သည် မလုပ်သင့်သည်ကို စွန့်စားပြီး လုပ်လိုက်သည်၊ မထူးဇာတ်ခင်းပြီး အာဏာသိမ်းလိုက်ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ပြောဆိုခဲ့သည်။

စစ်ကောင်စီသည် ဦးဝင်းထိန်အပြင် အခြားသော NLD ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်များဖြစ်သော နိုင်ငံတော်၏ အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် သမ္မတ ဦးဝင်းမြင့်တို့ကိုလည်း ပုဒ်မများတပ်ကာ အမှုဖွင့် ထားပြီးဖြစ်သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကိုဆိုလျှင် အဂတိလိုက်စားမှုကဲ့သို့ ကြီးလေးသည့် ပြစ်မှုမျိုး ဖြင့် စစ်ဆေးနေသည်ဟုပင် အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ကြေညာထားသည်။

ထို့အတူ အခြားသော NLD ခေါင်းဆောင်၊ ပါတီဝင်နှင့် ရွေးကောက်ခံအမတ် အမြောက်အမြားကိုလည်း စစ်ကောင်စီက ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှစ၍ ဖမ်းဆီးအမှုဖွင့်ခြင်း၊ ဖမ်းဝရမ်းထုတ် ၍ လိုက်လံရှာဖွေခြင်းများပြုလုပ်နေသည်။

ယမန်နေ့ညကပင် NLD ဗဟိုပြန်ကြားရေးကိစ္စများ၌ အရေးပါ ထင်ရှားသူတစ်ဦးဖြစ်သည့် ဦးကြည်တိုးကို ရန်ကုန်မြို့၊ လှည်းတန်း၌ ဖမ်းဆီးသွားခဲ့သည်။

Myanmar Now is an independent news service providing free, accurate and unbiased news to the people of Myanmar in Burmese and English.

Continue Reading